Chú ý đôi chân khi đi bộ để phát hiện sớm bệnh mạch máu

Bác sĩ Đinh Minh Trí, Hội Tim mạch Việt Nam cho biết, khi có tuổi, chúng ta đặc biệt chú ý đến sức khỏe tim mạch và não bộ. 2 bộ phận này dễ gặp bất thường về mạch máu.

Tuy nhiên, có một bộ phận khác đặc biệt cảnh báo bất thường về mạch máu nhưng chúng ta thường bỏ qua. Đó chính là đôi chân. Muốn biết mạch máu có bị tắc nghẽn hay không, hãy chú ý đến những dấu hiệu sau ở đôi chân khi đi bộ:

Chân tê, yếu, suy giảm vận động ở một chân khi đi bộ

Mạch máu não của chúng ta rất dễ bị thu hẹp, thậm chí bị tắc nghẽn. Một khi bị nhồi máu não cấp tính, người bệnh sẽ bị tê, yếu, thậm chí suy giảm khả năng vận động ở một chi. Điều này sẽ hạn chế nghiêm trọng việc đi bộ của người bệnh. Nếu chi phải bị tê và yếu thì thông thường bán cầu não trái có vấn đề. Nếu chi trái bị tê và yếu thì bán cầu não phải có vấn đề.

Chuột rút bất thường, khập khiễng khi đi bộ

Việc đi lại cần phải dựa vào đôi chân. Không quá lời khi nói rằng chi dưới đóng vai trò quan trọng. Nếu mạch máu ở chi dưới có vấn đề, chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến việc đi lại. Nếu các mạch máu ở chi dưới bị thu hẹp, thường gây ra chứng chuột rút và đau cách quãng một cách bất thường.

Đau chân bất thường khi đi bộ

Chỉ cần đi bộ, bạn sẽ cảm thấy đau nhức bất thường ở chi dưới. Bạn cho rằng đó là vấn đề về xương. Trên thực tế, rất có thể mạch máu có vấn đề, khi đi lại sẽ co thắt cơ gây đau. Khi đó, cơn đau của người bệnh sẽ rõ rệt hơn.

Dấu hiệu xuất hiện khi đi bộ cảnh báo đau tim, đột quỵ - Ảnh minh họa BVCC

Theo bác sĩ Trí, đi bộ là hình thức vận động đơn giản, an toàn và hiệu quả nhất với người lớn tuổi. Khi thực hiện đúng cách, đi bộ không chỉ giúp tim mạch khỏe hơn mà còn duy trì cơ bắp, thăng bằng và chất lượng sống lâu dài.

Đi bộ nhanh thay vì chỉ đi chậm thong thả

Đi bộ nhanh là bài tập tim mạch mức độ vừa, giúp tim đập nhanh hơn, tăng lưu thông máu và cải thiện sức bền. So với đi bộ chậm, đi bộ nhanh tiêu hao năng lượng nhiều hơn và kích thích cơ bắp hoạt động hiệu quả hơn.

Với người sau 60 tuổi, đi bộ nhanh không cần đạt tốc độ cao như người trẻ, chỉ cần đủ để cảm thấy hơi thở nhanh hơn nhưng vẫn nói chuyện được. Duy trì quãng đường ngắn mỗi ngày cũng đã mang lại lợi ích rõ rệt cho tim mạch, chuyển hóa và kiểm soát mỡ cơ thể. Quan trọng nhất là duy trì đều đặn, không cần chạy nếu cơ xương khớp không cho phép.

Thay đổi tốc độ linh hoạt để tim được “tập luyện” tốt hơn

Đi bộ với tốc độ không đổi suốt buổi tập vẫn có lợi, nhưng nếu có thể, việc thay đổi nhịp độ sẽ giúp tim mạch thích nghi tốt hơn. Bạn có thể đi nhanh hơn trong 1–2 phút, sau đó chậm lại để hồi phục, rồi lặp lại chu kỳ này vài lần.

Hình thức này giúp tim tăng – giảm nhịp có kiểm soát, cải thiện sức bền tim phổi mà không tạo áp lực quá lớn lên khớp. Với người lớn tuổi, đây là cách an toàn để nâng cao hiệu quả tập luyện mà không cần chạy hay tập nặng.

Giữ nhịp bước đủ nhanh và tận dụng địa hình

Một nhịp đi bộ có chủ động, bước chắc và đều giúp cơ bắp chân, hông và thân dưới hoạt động tốt hơn. Không cần đếm chính xác từng bước, chỉ cần tránh đi quá chậm và lê chân.

Nếu có điều kiện, đi bộ trên đường hơi dốc hoặc cầu thang thấp giúp tăng tiêu hao năng lượng và rèn luyện cơ chân hiệu quả hơn. Tuy nhiên, độ dốc nên vừa phải, tăng dần theo khả năng, đặc biệt với người có tiền sử đau khớp gối hoặc cột sống.

Mỗi buổi khoảng 30 phút là đủ để mang lại lợi ích rõ rệt

Một buổi đi bộ lý tưởng có thể bắt đầu bằng vài phút đi chậm để khởi động, sau đó duy trì nhịp đi đều và có xen kẽ những đoạn đi nhanh hơn. Cuối buổi nên giảm tốc để cơ thể hạ nhịp tim từ từ.

Không nhất thiết phải đi liền một mạch 30 phút nếu thể lực chưa cho phép. Có thể chia thành 2–3 lần trong ngày, miễn là tổng thời gian vận động đạt khoảng 30 phút. Sự đều đặn quan trọng hơn cường độ cao.

Mời quý độc giả xem video: Ép tim cứu bệnh nhân ngừng tim. Nguồn video: Bệnh viện Bạch Mai

Thúy Nga