Chuẩn hóa mạng lưới cơ sở trợ giúp xã hội

Người cao tuổi được sàng lọc và khám sức khỏe định kỳ. Ảnh: H.B

Nghị định mới được Chính phủ ban hành ngày 23/10/2026, quy định 10 loại hình cơ sở trợ giúp xã hội, bao gồm cơ sở chăm sóc người cao tuổi, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, người khuyết tật, người tâm thần, trung tâm công tác xã hội và các cơ sở dịch vụ chăm sóc dài hạn, chăm sóc ban ngày. Nghị định xác định rõ chức năng phòng ngừa, can thiệp, trị liệu, phục hồi và hỗ trợ hòa nhập cộng đồng, thay vì chỉ tập trung vào chăm sóc, nuôi dưỡng tập trung.

Việc xác định các loại hình dịch vụ chăm sóc ban ngày và dài hạn tạo cơ sở pháp lý để phát triển những hình thức trợ giúp phù hợp với nhu cầu thực tế. Người cao tuổi có thể được chăm sóc, hỗ trợ trong ngày nhưng vẫn sinh sống cùng gia đình; trong khi những trường hợp không thể tự chăm sóc có thể tiếp cận dịch vụ dài hạn phù hợp.

Đối với người khuyết tật, việc quy định trung tâm hỗ trợ sống độc lập thể hiện định hướng chú trọng phát huy khả năng tự chủ, tạo điều kiện để người khuyết tật tham gia đời sống xã hội, thay vì chỉ tập trung vào chăm sóc, nuôi dưỡng.

Theo nghị định, cơ sở trợ giúp xã hội có chức năng phòng ngừa, chăm sóc, nuôi dưỡng, can thiệp, trị liệu, hỗ trợ phục hồi, phát triển và hòa nhập cộng đồng. Đây là cơ sở để nâng cao tính chuyên nghiệp, phát triển hệ thống dịch vụ trợ giúp xã hội theo nhu cầu của từng nhóm đối tượng

Tại Đà Nẵng, Nghị quyết số 41/2025/NQ-HĐND của HĐND thành phố, có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, quy định các chính sách trợ giúp xã hội thường xuyên tại cộng đồng và tại cơ sở công lập. Trong đó, đối tượng có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn được hỗ trợ nuôi dưỡng, bảo hiểm y tế, dinh dưỡng, sinh hoạt và khám, chữa bệnh. Nghị quyết quy định tổng số đối tượng được tiếp nhận, nuôi dưỡng tại các cơ sở không quá 350 người.

Riêng với hơn 418.600 người cao tuổi cùng nhu cầu trợ giúp ngày càng đa dạng, Đà Nẵng tiếp tục hoàn thiện mạng lưới dịch vụ an sinh, phát triển các mô hình chăm sóc tại cộng đồng, đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới.

Theo đó, thời gian qua, Đà Nẵng triển khai nhiều chính sách chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho người cao tuổi. Từ giải quyết chế độ trợ cấp hưu trí xã hội; hơn 52.700 người được chúc thọ, mừng thọ; thành phố còn có 218 câu lạc bộ liên thế hệ tự giúp nhau, thu hút gần 12.000 người tham gia. Đây là những mô hình góp phần kết nối cộng đồng, hỗ trợ người cao tuổi nâng cao chất lượng cuộc sống.

Đại diện Sở Y tế cho biết, giai đoạn 2021 - 2025, khoảng 95% người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ; 385 cán bộ được đào tạo chuyên khoa lão khoa và các mô hình chăm sóc cộng đồng phục vụ hơn 70.000 lượt người. Tính đến tháng 5/2026, Sở Y tế đang trực tiếp quản lý 6 cơ sở trợ giúp xã hội công lập; đồng thời thực hiện quản lý nhà nước đối với 16 cơ sở trợ giúp xã hội ngoài công lập. Đây là mạng lưới quan trọng trong tiếp nhận, chăm sóc, nuôi dưỡng những người có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.