Chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế trong xét tuyển đại học: Hiểu đúng để không mất cơ hội

Thí sinh tìm hiểu thông tin tại Ngày hội tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp năm 2026. Ảnh: Nam Trần

Không ít thí sinh lo ngại các thay đổi mới có thể làm giảm lợi thế của chứng chỉ này trong tổ hợp xét tuyển hay không.

“Vừa xin miễn, vừa dự thi”

Chia sẻ tại Ngày hội tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp năm 2026, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GD&ĐT) nhấn mạnh, học sinh cần tra cứu danh mục các loại chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế được Bộ GD&ĐT cho phép sử dụng để miễn thi tốt nghiệp THPT. Tuy nhiên, việc miễn thi chỉ áp dụng để thí sinh được xét tốt nghiệp THPT, còn việc có được sử dụng chứng chỉ để thay thế môn thi ngoại ngữ trong tổ hợp xét tuyển hay không còn tùy vào quy định của từng cơ sở giáo dục đại học.

Học sinh có thể đăng ký sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế để được miễn thi môn ngoại ngữ trong kỳ thi tốt nghiệp THPT. Tuy nhiên, PGS.TS Vũ Thị Hiền – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Ngoại thương khuyến nghị, thí sinh vẫn nên tham dự kỳ thi ngoại ngữ (chẳng hạn như môn tiếng Anh) để có thêm cơ hội sử dụng kết quả khi xét tuyển đại học.

Theo PGS.TS Vũ Thị Hiền, hiện nay nhiều cơ sở giáo dục đại học chấp nhận sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế để thay thế điểm một môn trong tổ hợp xét tuyển. Tuy nhiên, có những trường không áp dụng hình thức này. Vì vậy, để tăng cơ hội trúng tuyển, thí sinh nên lựa chọn phương án “vừa xin miễn, vừa dự thi”. Khi đó, tùy theo quy định và phương thức xét tuyển của từng trường, các em có thể linh hoạt sử dụng điểm thi tốt nghiệp THPT hoặc chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế.

Bên cạnh đó, Trường Đại học Ngoại thương và một số cơ sở đào tạo khác còn áp dụng phương thức xét tuyển kết hợp. Trong đó, chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế có thể được sử dụng cùng với các chứng chỉ đánh giá năng lực quốc tế hoặc các bài thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy do một số cơ sở giáo dục đại học tại Việt Nam tổ chức.

“Tuy nhiên, dù thí sinh lựa chọn phương thức xét tuyển nào thì vẫn phải bảo đảm ngưỡng điều kiện đầu vào theo quy định. Cụ thể, tổng điểm các môn thi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT phải đạt tối thiểu 15 điểm. Đây là yêu cầu nhằm bảo đảm chất lượng đầu vào cũng như tạo sự công bằng trong quá trình xét tuyển”, PGS.TS Vũ Thị Hiền lưu ý.

TS Nguyễn Văn Bình – Phó Giám đốc Học viện Tài chính thông tin về tuyển sinh năm 2026 của Học viện. Ảnh: Minh Phong

Cần tìm hiểu kỹ thông tin tuyển sinh

Năm 2026, Học viện Tài chính dự kiến tuyển sinh hơn 6.000 chỉ tiêu hệ đại học chính quy. Trong đó, trên 5.700 chỉ tiêu được phân bổ tại cơ sở Hà Nội và khoảng 380 chỉ tiêu tại Phân hiệu TP Hồ Chí Minh. TS Nguyễn Văn Bình – Phó Giám đốc Học viện Tài chính cho biết, một trong những điểm đáng chú ý trong phương án tuyển sinh năm nay là Học viện tiếp tục triển khai 15 chương trình định hướng chứng chỉ quốc tế (trước đây là chương trình chất lượng cao).

Các chương trình được thiết kế theo chuẩn nghề nghiệp quốc tế, giúp sinh viên có cơ hội tiếp cận sớm với các chuẩn mực nghề nghiệp toàn cầu ngay trong quá trình học tập, qua đó nâng cao năng lực chuyên môn và khả năng hội nhập thị trường lao động quốc tế.

Theo TS Nguyễn Văn Bình, thí sinh cần lưu ý một số điều chỉnh trong quy định quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế. Cụ thể, bảng quy đổi chứng chỉ tiếng Anh quốc tế của Học viện Tài chính năm 2026 được xây dựng chi tiết hơn với 5 mức quy đổi điểm khác nhau. Chẳng hạn, thí sinh có chứng chỉ IELTS từ 7.5 trở lên sẽ được quy đổi tương đương 10 điểm môn tiếng Anh trong xét tuyển.

Bên cạnh đó, Học viện bổ sung việc chấp nhận chứng chỉ ACT trong các phương thức xét tuyển, đồng thời cập nhật thang điểm quy đổi mới đối với chứng chỉ TOEFL iBT nhằm phù hợp hơn với thực tế đánh giá năng lực ngoại ngữ của thí sinh.

Lãnh đạo Học viện Tài chính khuyến nghị, thí sinh cần tìm hiểu kỹ thông tin tuyển sinh, đặc biệt chương trình đào tạo và định hướng nghề nghiệp của từng ngành học. “Việc lựa chọn ngành học không nên chỉ dựa vào điểm số hay xu hướng nhất thời, mà cần cân nhắc đến năng lực, sở thích cũng như định hướng nghề nghiệp lâu dài của bản thân để có quyết định phù hợp”, TS Nguyễn Văn Bình trao đổi.

TS Hoàng Chí Hiếu - Phó Trưởng ban Đào tạo và Công tác sinh viên (Đại học Quốc gia Hà Nội) cho biết, năm 2026, các đơn vị dự kiến tuyển sinh 162 ngành, chương trình đào tạo, trong đó có nhiều ngành học thu hút sự quan tâm của thí sinh quốc tế. Trong quá trình xét tuyển, thí sinh có thể sử dụng các chứng chỉ quốc tế như SAT để quy đổi điểm phục vụ cho việc đăng ký vào các chương trình đào tạo phù hợp.

Bên cạnh các phương thức xét tuyển theo quy định chung, một số đơn vị thành viên như: Trường Đại học Việt – Nhật, Trường Quốc tế, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên còn triển khai thêm phương thức xét tuyển kết hợp phỏng vấn nhằm đánh giá toàn diện năng lực của thí sinh. TS Hoàng Chí Hiếu khuyến nghị, thí sinh chủ động tìm hiểu thông tin tuyển sinh và có thể liên hệ trực tiếp với các trường thành viên để được tư vấn chi tiết về chương trình đào tạo, điều kiện xét tuyển cũng như các yêu cầu cụ thể đối với từng ngành học.

Liên quan đến việc cộng điểm ưu tiên cho thí sinh có chứng chỉ quốc tế trong xét tuyển đại học, TS Nguyễn Mạnh Hùng – chuyên viên chính Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GD&ĐT) cho biết quy định này đã có sự điều chỉnh so với các năm trước.

Theo đó, trước đây Quy chế tuyển sinh đại học cho phép các cơ sở đào tạo cộng tối đa 3 điểm cho thí sinh sở hữu các chứng chỉ quốc tế. Tuy nhiên, từ năm 2026, mức điểm cộng này dự kiến được điều chỉnh giảm xuống còn khoảng 1–2 điểm. Trong khung quy định chung của Bộ GD&ĐT, các trường đại học vẫn được trao quyền tự chủ để xây dựng phương án xét tuyển và mức cộng điểm phù hợp với đặc thù đào tạo của mình.

TS Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, việc điều chỉnh mức điểm cộng nhằm bảo đảm sự công bằng hơn giữa các thí sinh. Trên thực tế, cơ hội tiếp cận và tham gia các kỳ thi lấy chứng chỉ quốc tế còn chênh lệch giữa các khu vực, đặc biệt tại những địa phương vùng sâu, xa, nơi điều kiện học tập và tiếp cận các kỳ thi quốc tế còn hạn chế. Vì vậy, việc giảm mức điểm cộng được kỳ vọng sẽ góp phần tạo mặt bằng cạnh tranh công bằng hơn trong xét tuyển đại học.