Chung sức, đồng lòng tri ân người có công với nước

Tổng Bí thư Tô Lâm tặng quà người có công, nhân chứng lịch sử tiêu biểu nhân Kỷ niệm 78 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ. Ảnh: VGP

Từ khi Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo cách mạng, công tác tri ân người có công với nước luôn được quan tâm, coi trọng và được thực hiện thường xuyên, sâu rộng, bằng nhiều hình thức phong phú, thiết thực, hiệu quả.

Trước hết, việc tri ân người có công được thể hiện rõ trong đường lối, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước. Cách đây 79 năm, tháng 7/1947, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ đạo lấy ngày 27/7 hằng năm là “Ngày Thương binh” (sau này là Ngày Thương binh - Liệt sĩ) để nhân dân cả nước bày tỏ lòng biết ơn, yêu mến và chăm sóc thương binh. Người nhấn mạnh: “Phải coi việc giúp đỡ thương binh, bệnh binh, gia đình liệt sĩ là nghĩa vụ chứ không phải là việc làm phúc”.

Từ đó đến nay, trong mọi điều kiện, hoàn cảnh, Đảng và Nhà nước luôn ban hành các chủ trương, chính sách ưu đãi, thể hiện sự quan tâm chăm lo toàn diện đối với người có công với nước. Đặc biệt, Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng ra đời và nhanh chóng đi vào cuộc sống với những quy định đầy đủ, rõ ràng về chế độ, chính sách ưu đãi đã góp phần đưa công tác đền ơn đáp nghĩa đi vào nền nếp, bài bản và hiệu quả hơn.

Theo nguyên tắc được quy định trong Pháp lệnh, việc chăm lo sức khỏe, đời sống vật chất, tinh thần của người có công và thân nhân người có công là trách nhiệm của Nhà nước và toàn xã hội; đồng thời, Nhà nước khuyến khích các tổ chức, cá nhân quan tâm, hỗ trợ và tham gia thực hiện chính sách ưu đãi người có công. Việc luật hóa các quy định này đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng để công tác chăm sóc người có công được triển khai đồng bộ, toàn diện và đạt kết quả cao hơn.

Quan điểm của Đảng và Nhà nước cũng rất rõ ràng: Chế độ, chính sách ưu đãi người có công với nước phải được xác định và điều chỉnh phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của đất nước trong từng thời kỳ, bảo đảm mức sống của người có công bằng hoặc cao hơn mức sống trung bình của cộng đồng dân cư nơi cư trú.

Bên cạnh đó, Đảng và Nhà nước luôn chủ động nghiên cứu, ban hành và tổ chức thực hiện nhiều chủ trương, chính sách mới nhằm nâng cao chất lượng công tác chăm sóc người có công. Tiêu biểu như Chỉ thị số 14-CT/TW ngày 19/7/2017 của Ban Bí thư khóa XII về tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác người có công với cách mạng; Chỉ thị số 21/CT-TTg ngày 22/5/2017 của Thủ tướng Chính phủ về tiếp tục tăng cường công tác chăm sóc người có công với cách mạng, thiết thực Kỷ niệm 70 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ...

Cùng với việc thực hiện đầy đủ, nghiêm túc các chế độ, chính sách ưu đãi theo quy định của pháp luật, Đảng, Nhà nước và nhân dân ta còn tích cực đẩy mạnh xã hội hóa công tác đền ơn đáp nghĩa, huy động sức mạnh của cả cộng đồng chung tay chăm lo người có công với nước.

Đây là những việc làm thể hiện sâu sắc đạo lý tri ân với nhiều hình thức phong phú, sinh động và thiết thực. Các cấp, các ngành, đoàn thể, địa phương, các tổ chức, cá nhân đều tự nguyện tham gia tùy theo điều kiện, khả năng và trách nhiệm của mình, với mục tiêu nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người có công và gia đình người có công.

Trong 40 năm đổi mới, mặc dù phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, Đảng, Nhà nước và nhân dân ta vẫn tiếp tục duy trì, phát huy hiệu quả công tác xã hội hóa hoạt động đền ơn đáp nghĩa. Nhờ đó, trên phạm vi cả nước đã xuất hiện nhiều hoạt động nghĩa tình thiết thực như xây dựng Quỹ “Đền ơn đáp nghĩa”, tặng sổ tiết kiệm tình nghĩa, xây dựng nhà tình nghĩa, nhà đồng đội; phụng dưỡng, đỡ đầu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng, bố mẹ liệt sĩ già yếu, cô đơn, con liệt sĩ mồ côi...

Nhiều địa phương, cơ quan, đơn vị còn sáng tạo những cách làm hiệu quả như đón thương binh nặng tại các cơ sở điều dưỡng về địa phương, gia đình chăm sóc; ưu tiên giao đất, hỗ trợ ngày công lao động, giống, vốn để người có công phát triển sản xuất, kinh doanh; xây dựng vườn cây tình nghĩa, ao cá nghĩa tình...

Điểm nổi bật trong thời gian gần đây là nhiều hoạt động tri ân người có công được triển khai quyết liệt và đạt kết quả cao. Điển hình là phong trào thi đua chung tay xóa nhà tạm, nhà dột nát trên phạm vi cả nước. Chỉ trong thời gian ngắn, hơn 76.000 căn nhà tạm, nhà dột nát đã được xóa bỏ, trong đó ưu tiên hoàn thành hỗ trợ xóa nhà tạm, nhà dột nát cho gia đình người có công và thân nhân liệt sĩ trước ngày 27/7/2025.

Cùng với đó, Quân đội nhân dân Việt Nam đang chủ trì, phối hợp với các cơ quan chức năng và cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai quyết liệt “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”.

Một thực tế rất đáng trân trọng và tự hào là bản thân người có công với nước không thụ động, ỷ lại vào sự hỗ trợ của cộng đồng mà luôn chủ động, tự giác, nỗ lực vượt khó vươn lên trong cuộc sống. Người có công và gia đình người có công luôn gương mẫu chấp hành chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tích cực học tập, lao động, sản xuất để nâng cao đời sống.

Nhiều người có công đã trở thành những điển hình sản xuất, kinh doanh giỏi, tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, trở thành tấm gương sáng được cộng đồng ghi nhận và noi theo. Dư luận cả nước vẫn còn nhớ những hình ảnh xúc động tại Chương trình gặp mặt, tuyên dương thương binh nặng tiêu biểu toàn quốc được tổ chức tại Hà Nội với sự tham dự của 500 thương binh nặng tiêu biểu, đại diện cho hơn 12.000 thương binh nặng trên cả nước - những con người đã thực hiện sinh động lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Tàn nhưng không phế”.

Với những thành tựu to lớn trong công tác đền ơn đáp nghĩa, đến nay, 100% người có công và gia đình người có công đã có mức sống bằng hoặc cao hơn mức sống trung bình của cư dân nơi cư trú. Đây là cơ sở quan trọng, là nguồn lực nội sinh để chúng ta tiếp tục thực hiện tốt hơn công tác chăm sóc người có công trong giai đoạn mới.

Đảng, Nhà nước và nhân dân ta quyết tâm thực hiện thắng lợi mục tiêu mà Đảng và Tổng Bí thư Tô Lâm đã xác định: “Thực hiện tốt chính sách ưu đãi người có công, đẩy mạnh các hoạt động đền ơn đáp nghĩa; tiếp tục cải thiện đời sống vật chất, tinh thần cho người có công; bảo đảm chế độ ưu đãi người có công và gia đình người có công phù hợp với xu hướng tăng trưởng kinh tế, tiến bộ và công bằng xã hội”, phấn đấu đến năm 2030 đạt mục tiêu Đại hội XIV của Đảng đề ra: 100% người có công với nước và gia đình người có công trên toàn quốc có mức sống trung bình khá trở lên so với mức sống của cư dân tại địa bàn cư trú./.