Chung tay kiến tạo Thủ đô xanh - sạch - đẹp - văn minh giai đoạn 2026 - 2030
Chiều 19/11, tại Hà Nội, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội đã ký kết Chương trình phối hợp “Vận động nhân dân chung tay xây dựng Thủ đô xanh-sạch-đẹp-văn minh giai đoạn 2026-2030”.

Lễ ký kết chương trình.
Sự kiện đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ trong việc gắn kết quản lý nhà nước với sức mạnh đại đoàn kết toàn dân để giải quyết tận gốc các bài toán môi trường cấp bách của thủ đô.
Tham dự và chứng kiến Lễ ký kết có đồng chí Bùi Thị Minh Hoài - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; đồng chí Trần Đức Thắng - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội; cùng đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương và thành phố Hà Nội. Đại diện ba cơ quan trực tiếp ký kết chương trình gồm Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng và Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Hà Thị Nga.
Hợp lực giải quyết các "điểm nghẽn" môi trường thủ đô
Những năm qua, công tác bảo vệ môi trường và chỉnh trang đô thị trên địa bàn Hà Nội đã đạt nhiều kết quả tích cực. Tuy nhiên, thực tiễn phát triển đô thị nhanh cũng đặt ra không ít thách thức: Ô nhiễm không khí, ô nhiễm nguồn nước tại các lưu vực sông, hồ, kênh, mương; áp lực rác thải sinh hoạt; cùng những hạn chế trong phân loại, thu gom và xử lý chất thải tại một số khu dân cư, chợ, khu vực công cộng vẫn chưa được khắc phục triệt để.
Trước yêu cầu đó, Chương trình phối hợp giai đoạn 2026-2030 được xây dựng nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 394/NQ-CP ngày 3/12/2025 của Chính phủ và Đề án số 01/ĐA-MTTW-BTT ngày 25/5/2026 của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam về phong trào thi đua “Toàn dân chung tay bảo vệ môi trường, vì một Việt Nam xanh-sạch-đẹp”. Trọng tâm xuyên suốt của chương trình là phát huy vai trò chủ thể của nhân dân, chuyển hóa nhận thức thành thói quen sống xanh, tiêu dùng bền vững, tiết kiệm tài nguyên và hạn chế lãng phí thực phẩm.
Phát biểu tại buổi lễ, Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng nhấn mạnh ý nghĩa chiến lược của việc giữ gìn môi trường sống tại trung tâm chính trị-hành chính quốc gia. Bộ trưởng khẳng định: "Xây dựng thủ đô xanh, sạch, đẹp, văn minh không chỉ góp phần nâng cao chất lượng sống của người dân Hà Nội, mà còn xây dựng hình ảnh một Việt Nam phát triển bền vững, thân thiện môi trường".
Nhìn nhận thẳng thắn các vấn đề ô nhiễm không khí, nguồn nước và rác thải sinh hoạt còn tồn tại, Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng cho rằng sự vào cuộc đồng bộ của ba cơ quan sẽ tạo ra cơ chế phối hợp thực chất, gắn kết chặt chẽ giữa quản lý nhà nước với công tác tuyên truyền, vận động và giám sát của Mặt trận. Kêu gọi các cơ quan, doanh nghiệp và toàn thể người dân cùng hành động từ những việc nhỏ nhất trong mỗi gia đình, cộng đồng, Bộ trưởng khẳng định: "Về phía Bộ Nông nghiệp và Môi trường, chúng tôi cam kết phối hợp chặt chẽ Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và thành phố Hà Nội; hỗ trợ chuyên môn, kỹ thuật, chia sẻ thông tin, kinh nghiệm và các mô hình hiệu quả, góp phần triển khai Chương trình thiết thực, phù hợp điều kiện thực tiễn".

Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng phát biểu tại lễ ký kết.
Ba mô hình trọng điểm đi vào thực chất đời sống
Điểm nhấn đáng chú ý trong nội dung phối hợp giai đoạn 2026-2030 là việc cụ thể hóa phong trào thi đua thành ba mô hình hành động thiết thực, bám sát đặc thù sinh hoạt và không gian đô thị Hà Nội. Đó là mô hình “Bữa ăn xanh-trường học xanh”: Hướng tới đối tượng nhà trường, học sinh và gia đình nhằm hình thành nếp sống tiết kiệm thực phẩm, tiết kiệm nước, giảm thiểu chất thải phát sinh và hạn chế tối đa sản phẩm nhựa dùng một lần; kết hợp giáo dục ý thức phân loại rác tại nguồn gắn với quy trình thu gom, xử lý đồng bộ.
Mô hình “Nhà hàng không khói, thực phẩm đường phố văn minh”: Tập trung kiểm soát ô nhiễm không khí từ hoạt động chế biến thực phẩm tại nhà hàng, bếp ăn tập thể và hàng quán đường phố thông qua việc lắp đặt thiết bị thu gom, xử lý khói, mùi, dầu mỡ và vệ sinh định kỳ hệ thống hút lọc khí.
Đồng thời, thành phố sẽ tăng cường quản lý vệ sinh môi trường ẩm thực đường phố gắn với phát triển du lịch và nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế về quản lý xe bán hàng lưu động để bảo đảm mỹ quan đô thị.
Mô hình “Hồ, ao, sông, kênh, mương xanh-sạch-đẹp”: Huy động cộng đồng dân cư tham gia tổng vệ sinh định kỳ, thu gom rác thải, giữ gìn cảnh quan mặt nước và kiên quyết ngăn chặn hành vi xả rác, nước thải chưa xử lý xuống nguồn nước. Chương trình cũng phân định rõ hoạt động tự quản của cộng đồng là lực lượng đồng hành, phát hiện sớm điểm ô nhiễm chứ không thay thế trách nhiệm quản lý, duy tu của cơ quan chuyên môn.
Đề cao giám sát cộng đồng, tránh hình thức và chồng chéo
Phát biểu hưởng ứng Chương trình phối hợp, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng bày tỏ sự thống nhất cao và khẳng định quyết tâm chính trị của chính quyền thủ đô trong việc đưa các nội dung ký kết vào cuộc sống.
Bảo vệ môi trường và xây dựng nếp sống văn minh đô thị là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên của Hà Nội. Thay mặt chính quyền thành phố, đồng chí Vũ Đại Thắng khẳng định Hà Nội sẽ khẩn trương chỉ đạo các sở, ngành và chính quyền cơ sở lồng ghép hiệu quả các mục tiêu của Chương trình vào kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội và các đề án quản lý chất lượng không khí, xử lý rác thải hiện có của thành phố. Hà Nội cam kết tăng cường kiểm tra, giám sát chặt chẽ vệ sinh môi trường, trong hoạt động kinh doanh dịch vụ, ẩm thực đường phố…; đồng thời tiếp nhận, giải quyết kịp thời và phản hồi minh bạch mọi kiến nghị của nhân dân thông qua các nền tảng số của thành phố, quyết tâm tạo chuyển biến rõ nét ngay từ cơ sở.
Để bảo đảm tính khả thi và bền vững, Chương trình phối hợp đã phân định rõ trách nhiệm và cơ chế vận hành của từng bên trên nguyên tắc đồng thuận, tận dụng hạ tầng dữ liệu sẵn có, tránh phát sinh đầu mối hay báo cáo trùng lặp.
Theo đó, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam sẽ hướng dẫn Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội làm đầu mối tuyên truyền, vận động và tổ chức giám sát cộng đồng hằng năm, tập trung vào quản lý rác thải sinh hoạt, xử lý điểm xả thải gây ô nhiễm sông hồ và việc thực hiện cam kết bảo vệ môi trường của các cơ sở kinh doanh. Bộ Nông nghiệp và Môi trường giữ vai trò nòng cốt về hướng dẫn chuyên môn, chia sẻ dữ liệu môi trường và hỗ trợ kỹ thuật xử lý các điểm nóng phức tạp. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội trực tiếp chỉ đạo thực thi quản lý nhà nước, bố trí nguồn lực hợp pháp và xử lý nghiêm các vi phạm.
Với sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến cơ sở cùng sự đồng lòng của mỗi người dân, Chương trình phối hợp giai đoạn 2026-2030 được kỳ vọng sẽ tạo nên diện mạo mới trong lành, văn minh và bền vững cho thủ đô ngàn năm văn hiến.
