Chung tay xây dựng không gian xanh ở xã đảo Cái Chiên

Điểm sáng bức tranh du lịch Quảng Ninh

Những năm gần đây, ngành du lịch Quảng Ninh không chỉ phục hồi mạnh mẽ mà đang dần chuyển đổi theo mô hình tăng trưởng xanh, khẳng định vai trò là ngành kinh tế mũi nhọn. Giai đoạn 2020 - 2025, Quảng Ninh đã đón trên 70,5 triệu lượt khách, trong đó có 10,8 triệu lượt khách quốc tế, tăng 1,32 lần so với giai đoạn trước.

Năm 2025, Quảng Ninh hoàn thành mục tiêu đón 21 triệu lượt khách, với hơn 4,5 triệu lượt khách quốc tế, mức chi tiêu bình quân của du khách đạt khoảng 2,5 triệu đồng/người. Tổng doanh thu du lịch đạt hơn 57.000 tỷ đồng, tăng 22,46% so với cùng kỳ năm trước. Tăng trưởng ngành dịch vụ đóng góp hơn 50% vào tăng trưởng GRDP.

Định hướng đến năm 2030, tầm nhìn 2045, Quảng Ninh phấn đấu trở thành trung tâm du lịch xanh hàng đầu cả nước, cửa ngõ quốc tế, phát triển theo hướng “du lịch 4 mùa”, ưu tiên các loại hình thân thiện môi trường như du lịch MICE (loại hình du lịch kết hợp hội họp, khen thưởng, hội thảo và sự kiện), du lịch nghỉ dưỡng chăm sóc sức khỏe, du lịch tâm linh, lễ hội văn hóa.

Theo đó, Quảng Ninh đã có những định hướng phát triển đồng bộ, tạo đột phá rõ nét trong phát triển hạ tầng, từ hệ thống cao tốc, cảng biển, sân bay đến các tuyến đường liên vùng. Đặc biệt, Quảng Ninh đã chủ động đầu tư các tuyến giao thông nội vùng, kết nối cao tốc với khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa, nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống nhằm thu hẹp khoảng cách phát triển, tạo điều kiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế, trong đó có phát triển du lịch cộng đồng, đã tạo điều kiện thuận lợi thu hút mạnh mẽ du khách.

Năm 2026 - năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp, tỉnh Quảng Ninh đặt mục tiêu đón 22 triệu lượt khách, trong đó có 5,2 triệu lượt khách quốc tế, phấn đấu đạt tổng doanh thu du lịch 65.000 tỷ đồng. Mục tiêu này gắn với định hướng xây dựng Quảng Ninh trở thành điểm đến quốc tế hiện đại, thông minh, đẳng cấp và giàu bản sắc.

Xã đảo Cái Chiên nhìn từ trên cao.

Quyết tâm hoàn thành mục tiêu đề ra, Quảng Ninh tập trung nâng cao chất lượng, đẩy mạnh thu hút đầu tư các dự án du lịch, dịch vụ chất lượng cao, du lịch xanh, du lịch bền vững. Bên cạnh đó, các hoạt động quảng bá, xúc tiến, liên kết du lịch được đẩy mạnh, xây dựng mới, nâng cấp các sản phẩm du lịch, dịch vụ sẵn có theo hướng chuyên nghiệp, đúng thị trường mục tiêu hơn, tích cực xây dựng thương hiệu điểm đến được cộng đồng doanh nghiệp du lịch, dịch vụ, người dân chú trọng triển khai hiệu quả.

Thành tựu đạt được của ngành du lịch Quảng Ninh trong thời gian qua là kết quả của sự phối hợp chặt chẽ, vào cuộc tích cực của các Bộ, ban, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp du lịch, lữ hành, dịch vụ từ trung ương đến địa phương. Nổi lên trong bức tranh kinh tế - xã hội, xã đảo Cái Chiên đang trở thành điểm sáng về kinh tế du lịch của Quảng Ninh.

Đánh thức “nàng tiên cá”

Năm 2019, UBND tỉnh Quảng Ninh đã công nhận Cái Chiên là Khu du lịch cấp tỉnh, qua đó tạo động lực quan trọng “đánh thức” tiềm năng du lịch của địa phương. Ngày 21/1/2025, Quảng Ninh đã ban hành Quyết định số 218/QĐ-UBND về việc phê duyệt quy hoạch phân khu xây dựng tỷ lệ 1/2.000 khu vực đảo Cái Chiên (khu D2 - KKT cửa khẩu Móng Cái). Qua đó làm cơ sở cụ thể hóa mục tiêu phát triển Cái Chiên thành trung tâm du lịch biển đảo cao cấp, với các loại hình dịch vụ chất lượng cao, góp phần nâng cao điều kiện sống của người dân tại địa phương. Đồng thời gắn liền với xây dựng khu vực có vị trí chiến lược về quốc phòng - an ninh của vùng Đông Bắc.

Những năm gần đây, nhiều công trình hạ tầng quan trọng được đầu tư, hoàn thiện đã tạo động lực, tiền đề để phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn và nâng cao đời sống, thu nhập cho người dân. Điểm nhấn là giao thông nông thôn được thông suốt với 15km đường giao thông chính, 2km đường liên thôn và gần 5km đường ngõ xóm trên địa bàn xã đều được bê tông hóa, trồng cây xanh, hoa ven đường, lắp đặt đèn chiếu sáng, bảo đảm sáng - xanh - sạch - đẹp.

Qua từng năm, xã đều chú trọng đầu tư mạnh vào thúc đẩy phát triển du lịch, dịch vụ trên địa bàn. Nhất là về thu hút doanh nghiệp đầu tư vào du lịch, vận động Nhân dân chuyển đổi hoạt động nghề nghiệp. Theo đó, hệ thống cơ sở lưu trú, nghỉ dưỡng trên đảo ngày một hoàn thiện, các hộ dân trên đảo tích cực đầu tư, xây dựng các nhà nghỉ, homestay với đầy đủ tiện nghi đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của du khách.

Tại Hội nghị công bố quyết định công nhận xã, phường, đặc khu không ma túy ngày 18/12/2025, Cái Chiên đã đạt chuẩn địa bàn không ma túy. Trung tá Nguyễn Việt Dũng - Phó trưởng Công an xã Cái Chiên cho biết, thời gian qua Công an xã đã tổ chức tuyên truyền trực tiếp đến các hộ dân trên địa bàn, bên cạnh đó, duy trì hoạt động hiệu quả của các tổ tự quản về an ninh trật tự tại các thôn, tăng cường rà soát nắm tình hình... cam kết tự quản, tự bảo vệ, qua đó góp phần tạo môi trường an toàn cho du khách khi đến nơi đây.

Nhờ những quyết sách, đầu tư đúng đắn, kịp thời, lượng khách đến với Cái Chiên liên tục tăng qua các năm, từ khoảng 20.000 lượt vào năm 2020, đã lên khoảng 75.000 lượt vào năm 2025. Từ một xã đảo vắng người, kinh tế lạc hậu, nay Cái Chiên đã không còn hộ nghèo và cận nghèo theo Quy định chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2021 - 2025 của Chính phủ. Thu nhập bình quân đầu người của xã hiện đã đạt gần 92 triệu đồng/năm, vượt 17 triệu đồng so với chỉ tiêu đề ra từ đầu nhiệm kỳ 2020 - 2025. Quốc phòng - an ninh được giữ vững, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn luôn ổn định, chất lượng đời sống Nhân dân ngày càng được nâng cao.

Khung cảnh hoang sơ của Cái Chiên đón chờ du khách khám phá.

Những ngôi nhà cao tầng hiện đại mọc lên bên những đường bê tông trải dài, đến hình ảnh người dân thân thiện, năng động làm du lịch… cho thấy một Cái Chiên đang bừng sáng nơi vùng Đông Bắc Tổ quốc. Phó Chủ tịch UBND xã Cái Chiên, ông Đồng Mạnh Hùng cho biết: Dân số của xã có 752 người - xã có số dân ít nhất toàn quốc, là xã duy nhất của tỉnh Quảng Ninh không thực hiện sáp nhập do tính chất là xã biệt lập.

Phó Chủ tịch xã đảo cho biết, để chuẩn bị cơ sở vật chất chu đáo đón du khách đến với Cái Chiên tăng dần đều qua các năm, địa phương sẽ nâng cấp thêm về điện, bên cạnh đó, sẽ nâng cao, nâng cấp hơn nữa về xử lý rác thải, do nhà máy xử lý rác đã được đầu tư quá lâu nên công nghệ lạc hậu.

Để giải quyết điều kiện về nước ngọt ở đảo khó khăn, phụ thuộc vào thiên nhiên, do chỉ sử dụng các hồ trên địa bàn để lấy nước ngọt, trong thời gian tới địa phương sẽ kéo nước ngọt từ đất liền ra. Hiện nay, trên địa bàn mới chỉ có khách du lịch vào mùa hè, tương lai sẽ đầu tư để đón du khách 4 mùa.

Anh Lương Tiến Đạt - chủ một homestay cho biết: “Trước kia, đời sống Nhân dân nơi đây rất khó khăn, từ ngày có điện, phà, xuồng cao tốc, đã tạo đà cho du lịch, đặc biệt là du lịch trải nghiệm phát triển, tạo sinh kế cho người dân, từ đó tăng thu nhập đáng kể. Hiện xã có trên 30 hộ làm homestay với gần 400 phòng lưu trú, đáp ứng nhu cầu cho khoảng 1.000 du khách”.

Bên cạnh đó, Khu nghỉ dưỡng Đầu Rồng do Tập đoàn Lâm Ngọc Dương đầu tư, tổng vốn hơn 570 tỷ đồng, diện tích hơn 21ha, đã hoàn thành giai đoạn I và đi vào hoạt động, trở thành điểm nhấn quan trọng trong phát triển du lịch chất lượng cao của xã. Chị Nguyễn Ngọc Loan, du khách đến từ Hạ Long cho biết: “Tôi nhiều lần đến với xã đảo Cái Chiên, vì mùa nào trong năm Cái Chiên cũng có nét đẹp riêng mà không đâu có được”.

“Cái Chiên xác định phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là du lịch, phải gắn với bảo vệ môi trường sinh thái, giữ gìn vẻ đẹp tự nhiên và bản sắc đảo. Mục tiêu là xây dựng Cái Chiên trở thành biểu tượng không gian sống xanh, nơi mỗi công trình, mỗi dự án đều gắn với tiêu chí bền vững, hài hòa giữa con người và thiên nhiên. Cái Chiên hôm nay không chỉ là điểm đến du lịch, mà còn là nơi người dân và du khách chung tay vun đắp một không gian sống xanh. Chúng tôi mong muốn mỗi người dân đều trở thành “đại sứ môi trường”, cùng giữ gìn vẻ đẹp biển đảo - tài sản vô giá của quê hương”, lãnh đạo xã đảo Cái Chiên chia sẻ.

Đức Dương - Công Hoan