Chuyển đổi số đưa pháp luật đến gần hơn với người dân

Trong những năm gần đây, chuyển đổi số không chỉ tạo ra thay đổi mạnh mẽ trong lĩnh vực kinh tế, hành chính công mà còn góp phần đưa pháp luật đến gần hơn với người dân. Từ việc tra cứu văn bản pháp luật, nộp hồ sơ trực tuyến đến tham gia các phiên tòa trực tuyến, công nghệ số đang từng bước giúp hoạt động tư pháp trở nên minh bạch, thuận tiện và dễ tiếp cận hơn.

Điểm cầu thành phần tại một phiên tòa trực tuyến.

Điểm cầu thành phần tại một phiên tòa trực tuyến.

Nếu như trước đây, người dân muốn tìm hiểu quy định pháp luật thường phải đến cơ quan chức năng hoặc tìm kiếm qua nhiều tài liệu giấy tờ phức tạp, thì nay chỉ với một chiếc điện thoại thông minh có kết nối internet, nhiều thủ tục pháp lý có thể được thực hiện nhanh chóng, rút ngắn khoảng cách giữa cơ quan nhà nước với người dân.

Ghi nhận tại nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh cho thấy, việc ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động tư pháp đã mang lại hiệu quả tích cực. Chị Trần Thị Hoàn, người dân ở xã Phú Lương chia sẻ: Trước đây mỗi lần làm thủ tục hành chính, tôi phải đi lại nhiều lần, chờ đợi khá lâu. Nay tôi có thể tra cứu thông tin, nộp hồ sơ trực tuyến nên thuận tiện hơn rất nhiều. Những quy định pháp luật mà chúng tôi tiếp cận cũng được đăng tải rõ ràng, dễ tìm hiểu.

Không chỉ hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính, chuyển đổi số còn góp phần nâng cao hiệu quả tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật. Thông qua mạng xã hội, cổng thông tin điện tử, video tuyên truyền hay các nền tảng tương tác trực tuyến, nội dung pháp luật được truyền tải gần gũi, dễ hiểu hơn với nhiều đối tượng, đặc biệt là giới trẻ.

Theo cán bộ làm công tác tư pháp cơ sở tại xã Tân Thành, ứng dụng công nghệ giúp việc phổ biến pháp luật không còn bó hẹp trong các buổi tuyên truyền trực tiếp. Người dân có thể tiếp cận thông tin mọi lúc, mọi nơi. Điều quan trọng là nội dung phải ngắn gọn, dễ hiểu và phù hợp với thực tế.

Trong ngành Tòa án nhân dân, việc triển khai số hóa hồ sơ, công bố bản án trên môi trường mạng và tổ chức phiên tòa trực tuyến đang từng bước nâng cao tính công khai, minh bạch của hoạt động xét xử. Người dân cũng có điều kiện tiếp cận thông tin pháp luật và hoạt động tư pháp thuận lợi hơn trước.

Theo thống kê của Tòa án nhân dân tỉnh Thái Nguyên, tính từ năm 2024 đến nay, tòa án nhân dân hai cấp tỉnh Thái Nguyên đã tổ chức xét xử trên 300 phiên tòa trực tuyến. Các phiên tòa này được kết nối đồng bộ giữa phòng xử án tại tòa án và các điểm cầu tại trại giam, cơ quan, tổ chức có liên quan.

Hệ thống kỹ thuật được bảo mật, đảm bảo tính công khai, minh bạch và quyền tranh tụng của các bên. Qua thực tiễn cho thấy, phiên tòa trực tuyến mang lại nhiều lợi ích: tiết kiệm chi phí dẫn giải, rút ngắn thời gian giải quyết vụ án, tạo điều kiện thuận lợi cho bị cáo, bị hại và người tham gia tố tụng ở xa.

Ông Hoàng Đình Tú, luật sư tại Đoàn Luật sư Hà Nội nhận xét: Tham gia xét xử trực tuyến, chúng tôi nhận thấy tính công khai, dân chủ vẫn được bảo đảm như phiên tòa trực tiếp. Điều đặc biệt là người dân đều được tiếp cận pháp luật qua chuyển hình thức này một cách hiệu quả.

Luật sư Nguyễn Thị Thanh Nghĩa, Chủ nhiệm Đoàn Luật sư tỉnh Thái Nguyên chia sẻ thêm: Xét xử trực tuyến giúp giảm đáng kể tình trạng tồn đọng án. Miễn là quy trình được tuân thủ chặt chẽ, đây sẽ là giải pháp hiện đại và hiệu quả cho ngành Tòa án và người dân cũng dễ dàng tiếp cận pháp luật một cách thuận tiện nhất.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực, quá trình chuyển đổi số trong lĩnh vực pháp luật vẫn còn không ít khó khăn như hạ tầng công nghệ chưa đồng bộ, kỹ năng số của một bộ phận người dân còn hạn chế, đặc biệt tại vùng sâu, vùng xa. Ngoài ra, vấn đề bảo mật thông tin và an toàn dữ liệu cũng đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với các cơ quan chức năng. Chuyển đổi số không chỉ là việc ứng dụng công nghệ mà còn là thay đổi phương thức phục vụ người dân theo hướng hiện đại, minh bạch và hiệu quả hơn.

Khi pháp luật được tiếp cận dễ dàng, nhanh chóng và thân thiện hơn qua môi trường số, người dân sẽ chủ động hơn trong việc tìm hiểu, thực hiện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình. Có thể khẳng định, chuyển đổi số đang góp phần làm cho pháp luật trở nên gần gũi hơn với đời sống, qua đó xây dựng nền tư pháp hiện đại, phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn.

Quỳnh Việt

Nguồn Thái Nguyên: https://baothainguyen.vn/phap-luat/202606/chuyen-doi-so-dua-phap-luat-den-gan-hon-voi-nguoi-dan-86f4e79/