Chuyển đổi số nâng cao chất lượng giáo dục

Ứng dụng công nghệ thông tin

Hiểu được tầm quan trọng của việc ứng dụng CNTT trong việc nâng cao chất lượng dạy và học, Trường Phổ thông Dân tộc nội trú tỉnh triển khai CĐS trong toàn trường và bước đầu đạt được những kết quả nhất định. Nhà trường xây dựng kế hoạch, giải pháp, coi CNTT là công cụ hỗ trợ đắc lực và hữu hiệu cho các hoạt động giáo dục. Ngay từ đầu năm học 2025 - 2026, kế hoạch CĐS được Ban Giám hiệu nhà trường xây dựng và triển khai tới từng bộ phận, giáo viên, học sinh. Trong quản trị nhà trường, nhiều hoạt động được số hóa như: hồ sơ học bạ, kế hoạch giảng dạy, lịch công tác, kế hoạch tuần, tháng, học kỳ. Công tác kiểm tra, đánh giá được đổi mới theo hướng ứng dụng CNTT, tăng cường kiểm tra trực tuyến, từng bước tổ chức kiểm tra định kỳ trên máy tính đối với một số môn học. Nhà trường triển khai nghiêm túc, hiệu quả nền tảng số, hệ thống phần mềm quản lý chung của Sở GD&ĐT trong công tác quản lý, điều hành.

Hiệu trưởng Trường Phổ thông Dân tộc nội trú tỉnh Lê Thị Lan Phương cho biết: Nhà trường được đầu tư cơ sở vật chất, hạ tầng mạng Internet phục vụ ứng dụng CNTT trong quản lý dạy và học. Hiện, toàn trường có 3 phòng bộ môn (2 phòng tiếng Anh, 1 phòng Tin học), 80 máy vi tính phục vụ các nhiệm vụ chuyên môn, văn phòng đã “phủ” Internet tốc độ cao đến các phòng máy và các phòng làm việc. Đội ngũ giáo viên sử dụng hiệu quả trang thiết bị dạy học (máy chiếu, ti vi) trên lớp nhằm nâng cao chất lượng bài giảng; trên 85% tiết dạy ứng dụng CNTT; nhà trường tổ chức 2 hoạt động dạy học trực tuyến liên trường, tập huấn sử dụng phần mềm trí tuệ nhân tạo AI trong dạy học… 100% giáo viên, nhân viên sử dụng điện thoại thông minh, cài đặt các phần mềm thông dụng, các thông tin thông báo gửi đến, đi thuận lợi, nhanh chóng…

Học sinh Trường Phổ thông Dân tộc nội trú tỉnh ứng dụng công nghệ thông tin trong học tập.

Em Lầu Minh Thắng, lớp 12A3, học sinh Trường Phổ thông Dân tộc nội trú tỉnh chia sẻ: Các tiết học của chúng em hiện nay sinh động, trực quan hơn khi có sự hỗ trợ của hệ thống wifi, máy vi tính, điện thoại thông minh… phát huy được tính tích cực và năng lực của chúng em nhiều hơn, nhất là trong những tiết học hoặc hoạt động ngoại khóa của trường, các cuộc thi online như IOE hay các cuộc thi về tập san số. Trong các giờ học, chúng em được tiếp cận với CNTT nhờ các bài tập về làm video hay làm infographic.

Tại Trường THCS Hợp Giang, phường Thục Phán, tiết học STEM đầy hứng thú của các học sinh mang đến không khí học tập sôi nổi, chủ động, cho thấy những đổi thay rõ nét trong cách dạy và học ở nhà trường hiện nay. Từ việc ứng dụng công nghệ trong thiết kế bài giảng, tổ chức hoạt động nhóm đến khuyến khích học sinh tự khám phá, sáng tạo… CĐS đang từng bước đi vào từng tiết học, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và hình thành năng lực toàn diện cho học sinh.

Em Hoàng Trung Nghĩa, lớp 8A5, Trường THCS Hợp Giang chia sẻ: Việc nhà trường áp dụng công nghệ thông tin STEM vào dạy học giúp chúng em hiểu bài hơn, có trực quan sinh động hơn về bài học của thầy, cô giáo. Có những kiến thức trước đây chỉ nghe các thầy cô giảng, chưa hiểu hết được, từ khi được nhà trường áp dụng các công nghệ thông tin STEM vào dạy học, chúng em có thể tìm hiểu nhiều hơn những kiến thức và có hiểu biết sâu rộng hơn.

Theo Phó Hiệu trưởng Trường THCS Hợp Giang Nguyễn Thủy Chung, năm học 2025 - 2026, nhà trường quan tâm đẩy mạnh các hoạt động giáo dục STEM và Robotic, coi đây là một trong những hướng đi quan trọng nhằm đổi mới phương pháp dạy học để phát triển năng lực, tư duy sáng tạo cho học sinh. Đồng thời, chỉ đạo lồng ghép giáo dục STEM trong các môn học, tổ chức các hoạt động trải nghiệm, thành lập câu lạc bộ và khuyến khích học sinh tích cực tham gia các cuộc thi. Nhà trường chú trọng công tác bồi dưỡng giáo dục, đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học để từng bước nâng cao chất lượng giáo dục, góp phần hình thành cho học sinh năng lực cần thiết trong thời đại CĐS.

Nâng cao chất lượng giáo dục nền tảng số

Thời gian qua, bám sát các chủ trương của Trung ương, của tỉnh về CĐS, đặc biệt là Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, ngành GD&ĐT triển khai CĐS một cách đồng bộ, có trọng tâm và đạt được nhiều kết quả. Đến nay, 515/515 cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh triển khai sử dụng phần mềm cơ sở dữ liệu ngành giáo dục và quản lý hồ sơ giáo dục thuộc Hệ sinh thái giáo dục thông minh tỉnh, bảo đảm dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống”, sẵn sàng kết nối, chia sẻ với cơ sở dữ liệu của tỉnh và Bộ GD&ĐT. Thực hiện số hóa được 9.058 bằng tốt nghiệp THPT, góp phần giảm thủ tục hành chính, tăng tính minh bạch và hiệu quả quản lý.

Triển khai thí điểm tuyển sinh đầu cấp theo hình thức trực tuyến đối với cấp THCS, góp phần công khai, minh bạch quy trình tuyển sinh, giảm áp lực hồ sơ giấy, tạo thuận lợi cho phụ huynh và các cơ sở giáo dục. Năm học 2025 - 2026, các trường THPT triển khai tuyển sinh trực tuyến đối với cấp THPT, từng bước hoàn thiện quy trình tuyển sinh trên môi trường số, bảo đảm thống nhất, đồng bộ trong toàn tỉnh. Đồng thời, công tác triển khai học bạ số được thực hiện đồng bộ, quyết liệt. Đến nay, 100% cơ sở giáo dục từ cấp tiểu học đến THPT trên địa bàn tỉnh triển khai học bạ số, đạt 342/342 trường học. Việc triển khai học bạ số góp phần chuẩn hóa dữ liệu học sinh, phục vụ hiệu quả công tác quản lý, tra cứu, xác minh thông tin học tập, đồng thời tạo nền tảng quan trọng cho việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giáo dục với các hệ thống thông tin của tỉnh và của Bộ GD&ĐT trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, nâng cao năng lực số cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và người lao động được xác định là nhiệm vụ then chốt. Năm học 2025 - 2026, Sở GD&ĐT cử 739 cán bộ, công chức, viên chức tham gia 15 lớp bồi dưỡng “Bình dân học vụ số”, tập trung vào CĐS, công dân số, ứng dụng công nghệ số và giới thiệu các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn. Sở GD&ĐT tổ chức hội nghị tập huấn công tác quản lý nhà nước về lĩnh vực giáo dục vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, trong đó chú trọng nội dung quản lý, khai thác và sử dụng hệ sinh thái giáo dục thông minh với sự tham gia của hơn 900 đại biểu.

Ngành đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giáo dục thông qua việc tổ chức hội nghị ứng dụng AI cho 80 cán bộ quản lý, giáo viên; tổ chức 6 lớp tập huấn nâng cao năng lực số cho học sinh phổ thông với 870 cán bộ quản lý, giáo viên môn Tin học tham gia; cử 33 cán bộ quản lý các trường phổ thông dân tộc nội trú, phổ thông dân tộc bán trú tham gia bồi dưỡng về AI do Bộ GD&ĐT tổ chức.

Trường THCS Hợp Giang, phường Thục Phán áp dụng công nghệ thông tin STEM vào dạy học.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, hạ tầng CNTT tại một số cơ sở giáo dục vùng sâu, vùng xa còn hạn chế, thiếu thiết bị dạy học số, phòng học bộ môn Tin học chưa đáp ứng yêu cầu; đường truyền Internet chưa ổn định, ảnh hưởng đến việc triển khai dạy học trực tuyến và khai thác các nền tảng số. Năng lực số của đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên chưa đồng đều, việc xây dựng và khai thác học liệu số dùng chung còn hạn chế. Kho học liệu số, bài giảng số chưa thật sự phong phú; việc chuẩn hóa dữ liệu, học liệu số vẫn cần tiếp tục đầu tư.

Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Đàm Thị Trung Thu khẳng định: Để nâng cao hiệu quả chất lượng giáo dục nền tảng số, thời gian tới, ngành GD&ĐT xác định CĐS là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt, gắn với đổi mới quản trị nhà trường và nâng cao chất lượng dạy và học. Ngành tiếp tục hoàn thiện hạ tầng số và cơ sở dữ liệu ngành, bảo đảm dữ liệu giáo dục được cập nhật đầy đủ, chính xác; mở rộng khai thác hiệu quả hệ sinh thái giáo dục thông minh tỉnh; đẩy mạnh số hóa hồ sơ, thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ cao, góp phần giảm áp lực hành chính cho cơ sở giáo dục và giáo viên. Nâng cao năng lực số cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và học sinh, thông qua việc tổ chức các lớp bồi dưỡng theo khung năng lực số; tăng cường tập huấn về an toàn thông tin, khai thác dữ liệu giáo dục, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý và dạy học…

Phương Oanh