Chuyển đổi số trong bảo tàng: Mở rộng cách tiếp cận di sản
Trong dòng chảy mạnh mẽ của chuyển đổi số, các bảo tàng tại Việt Nam đang từng bước 'thay áo mới', vượt ra khỏi khuôn khổ của những không gian trưng bày tĩnh để trở thành nơi kết nối sống động giữa quá khứ và hiện tại.
Công nghệ không chỉ hỗ trợ trưng bày mà còn mở ra cách kể chuyện mới, giúp di sản trở nên gần gũi, dễ tiếp cận hơn với công chúng. Là một trong những đơn vị tiên phong, Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam đã cho thấy rõ hiệu quả của việc ứng dụng công nghệ vào trải nghiệm tham quan. Những công nghệ như thực tế ảo (VR), trình chiếu 3D mapping hay hệ thống thuyết minh đa phương tiện đã “thổi hồn” vào hiện vật. Không còn là những khối trưng bày im lặng sau lớp kính, mỗi hiện vật giờ đây trở thành một câu chuyện có chiều sâu, giúp người xem hình dung rõ nét hơn về bối cảnh lịch sử và những giá trị ẩn chứa phía sau.
Sa bàn 3D mapping, màn hình chiếu lớn phục vụ du khách tại Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam.
Trao đổi với chúng tôi, TS Trần Hoài, Trưởng bộ môn Di sản học, Khoa Công nghiệp văn hóa và Di sản, Trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật, Đại học Quốc gia Hà Nội cho biết: “Công nghệ số đang làm thay đổi cách bảo tàng truyền tải giá trị di sản, từ mô hình trưng bày tĩnh sang những hình thức thể hiện sinh động, đa chiều hơn. Người xem không còn tiếp nhận thông tin một cách thụ động mà có thể chủ động khám phá, lựa chọn cách tiếp cận nội dung theo nhu cầu của mình”.
Các video minh họa, màn hình tra cứu thông tin mang đến cho du khách trải nghiệm hoàn toàn mới tại Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam.
Tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, ứng dụng thuyết minh đa phương tiện iMuseum VFA cho phép du khách tìm hiểu tác phẩm nghệ thuật ngay trên thiết bị cá nhân, với nhiều ngôn ngữ khác nhau. Điều này không chỉ giúp cá nhân hóa trải nghiệm mà còn mở rộng khả năng tiếp cận cho khách quốc tế. Trong khi đó, tại Bảo tàng Hà Nội và Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, các nền tảng tra cứu thông tin, mã QR và hệ thống dữ liệu số đang được triển khai đồng bộ. Những công cụ này giúp người xem dễ dàng tiếp cận nhiều lớp thông tin về hiện vật, từ xuất xứ, chất liệu đến câu chuyện văn hóa gắn liền, qua đó biến hành trình tham quan trở nên linh hoạt và giàu tính tương tác hơn. Sau chuyến tham quan tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, anh Gopinath Sasubili, du khách Ấn Độ cho biết các hình ảnh mô phỏng, trình chiếu và nội dung số đã giúp anh nhanh chóng nắm bắt thông tin về hiện vật. “Những hình ảnh trực quan và cách thể hiện sinh động khiến tôi dễ hiểu câu chuyện hơn rất nhiều, ngay cả khi không có hướng dẫn viên”, anh Gopinath Sasubili chia sẻ.
Tuy nhiên, theo TS Trần Hoài, việc ứng dụng công nghệ trong bảo tàng cần được thực hiện một cách thận trọng và có định hướng rõ ràng. “Công nghệ không được thay thế di sản mà phải phục vụ di sản. Hiện vật gốc vẫn phải là trung tâm của trưng bày, còn các nội dung số hóa cần được xây dựng trên cơ sở dữ liệu khoa học chính xác, đồng thời gắn với chiến lược đầu tư bền vững về nhân lực và công nghệ”, TS Trần Hoài nhấn mạnh.
Tin nóng
Một cải tiến trong thiết kế pin mặt trời có thể giúp nâng hiệu suất lên hơn 32%, vượt qua giới hạn của công nghệ hiện tại.
Việt Nam bước vào giai đoạn già hóa nhanh, kéo theo gánh nặng 'bệnh chồng bệnh' và áp lực hệ thống y tế. Từ kinh nghiệm của những quốc gia có hệ thống y tế phát triển và đã trải qua giai đoạn già hóa từ sớm, các chuyên gia y tế nhấn mạnh sự cần thiết của việc chuyển đổi tư duy từ 'chữa bệnh' sang 'phòng bệnh'.
Đầu tháng 3-2026, mạng xã hội Trung Quốc bất ngờ lan truyền cụm từ 'nuôi tôm'. Không phải câu chuyện nông nghiệp, đây là cách cư dân mạng gọi vui việc sử dụng OpenClaw - một trí tuệ nhân tạo mã nguồn mở (AI agent) có biểu tượng con tôm hùm.
Ngày 27/3, Toshiba cho biết sẽ bắt đầu đàm phán với Mitsubishi Electric và hãng sản xuất chip Rohm để hợp nhất mảng kinh doanh chip công suất - loại chip giúp tiết kiệm điện năng.
Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) vừa phát minh một chiếc vòng đeo có khả năng theo dõi chính xác chuyển động tay của người đeo, thông qua AI điều khiển cánh tay robot theo thời gian thực.
Nhân kỷ niệm 18 năm thành lập, LPBank chính thức giới thiệu LPBank Plus - ứng dụng ngân hàng số thế hệ mới phát triển theo định hướng AI-first.
Tin mới
Sony sẽ tăng giá PS5, PS5 Pro và PlayStation Portal từ ngày 2/4, với mức tăng 100-150 USD tùy phiên bản. Giá bán mới sẽ khiến nhiều người chơi khó tiếp cận hơn.
Các Quỹ phát triển và Chương trình KHCN là giải pháp quan trọng để nâng cao năng lực nghiên cứu, thúc đẩy hội nhập quốc tế lĩnh vực Y Dược.
Chương trình đào tạo 'An ninh mạng cho chuyển đổi số' là hoạt động trong khuôn khổ 'Thao trường An ninh mạng Việt Nam'. Đây là bước khởi đầu quan trọng, với mục tiêu trang bị tư duy quản trị rủi ro an ninh mạng trong chuyển đổi số toàn diện, gắn với thực tiễn triển khai hệ thống dữ liệu và nền tảng số.
Ngày nay, tiêu dùng bền vững, trách nhiệm ngày càng được quan tâm. Xu hướng này không chỉ hiện hữu trong các chính sách phát triển mà còn thể hiện trong hành vi của người tiêu dùng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Sự phổ biến của các mô hình ChatGPT hay Gemini đang mang lại nhiều tiện ích cho người dùng, đặc biệt trong việc xử lý khối lượng lớn văn bản. Tuy nhiên, thói quen đưa các tài liệu chuyên môn, thông tin riêng tư, chưa công bố vào những nền tảng này đang đặt ra thách thức lớn về an toàn thông tin. Theo chuyên gia An ninh mạng Ngô Minh Hiếu, khung chat AI là nơi tồi tệ nhất để chia sẻ thông tin cá nhân, những tài liệu riêng tư, quan trọng, bởi trong thế giới của Trí tuệ nhân tạo, hoàn toàn không có nút xóa.
Có mức giá phải chăng nhưng Redmi 15A vẫn ghi điểm với pin lớn và màn hình 120Hz mượt mà.
Apple vừa tạo nên cơn địa chấn khi cho phép người dùng mua MacBook Neo với mức giá khởi điểm 16,49 triệu đồng. Dù định vị ở phân khúc giá rẻ, máy vẫn giữ trọn đẳng cấp với khung nhôm nguyên khối và màn hình Liquid Retina 13 inch rực rỡ.
Việc ứng dụng Internet vạn vật (IoT) đang giúp Hà Nội nâng cao hiệu quả quản lý, vận hành đô thị theo thời gian thực. Từ giao thông, môi trường đến dịch vụ công, IoT dần trở thành nền tảng cốt lõi trong quá trình xây dựng đô thị thông minh của Thủ đô.