Chuyên gia chỉ dẫn 5 tiêu chí chọn kem chống nắng an toàn, phù hợp cho trẻ em

Chọn kem chống nắng cho trẻ: Đừng tin hoàn toàn vào quảng cáo

Mùa hè là thời điểm trẻ em tham gia nhiều hoạt động ngoài trời, đồng thời cũng là giai đoạn làn da non nớt của trẻ phải đối mặt với nguy cơ tổn thương do tia cực tím (UV). Trên thị trường hiện nay, các sản phẩm kem chống nắng dành cho trẻ em vô cùng đa dạng với nhiều mức giá, nguồn gốc và lời quảng cáo hấp dẫn như "hữu cơ", "thiên nhiên", "an toàn tuyệt đối" hay "không gây kích ứng". Điều này khiến không ít phụ huynh băn khoăn trong việc lựa chọn sản phẩm phù hợp cho con.

Phụ huynh không nên lựa chọn dựa trên quảng cáo hay giá thành mà cần ưu tiên các tiêu chí khoa học và an toàn cho làn da trẻ.

Trao đổi với PV Báo Sức khỏe và Đời sống, ThS.BSCKII Nguyễn Tiến Thành - Thành viên Hội Da liễu Việt Nam cho biết, hiện nay, thị trường kem chống nắng dành cho trẻ em rất đa dạng, từ các sản phẩm phổ thông đến cao cấp, với nhiều quảng cáo hấp dẫn. Tuy nhiên, phụ huynh không nên lựa chọn dựa trên quảng cáo hay giá thành mà cần ưu tiên các tiêu chí khoa học và an toàn cho làn da trẻ.

Các tiêu chí cụ thể như sau:

Tiêu chí đầu tiên là sản phẩm phải có khả năng chống nắng phổ rộng, tức bảo vệ được cả tia UVA và UVB. Tia UVB là nguyên nhân gây bỏng nắng cấp tính, còn tia UVA có thể xuyên sâu hơn, gây lão hóa sớm, tăng sắc tố và tổn thương DNA tế bào da về lâu dài.
Thứ hai, với trẻ em - đặc biệt trẻ có làn da nhạy cảm hoặc cơ địa viêm da cơ địa - ưu tiên kem chống nắng vật lý chứa Zinc Oxide hoặc Titanium Dioxide vì nhóm này an toàn hơn, ít gây kích ứng hơn so với nhiều hoạt chất chống nắng hóa học.
Thứ ba, chỉ số SPF phù hợp cho trẻ thường ở mức SPF 30 - 50. Nhiều phụ huynh có tâm lý càng SPF cao càng tốt nhưng thực tế SPF quá cao không tạo khác biệt quá lớn về hiệu quả bảo vệ mà đôi khi còn làm tăng nguy cơ bí da hoặc kích ứng.
Thứ tư, phụ huynh nên lựa chọn sản phẩm hạn chế hương liệu, không chứa cồn khô, công thức tối giản, phù hợp với da nhạy cảm.
Thứ năm, quan trọng không kém là sản phẩm phải có nguồn gốc rõ ràng, được phân phối chính hãng và có kiểm định an toàn đầy đủ.

Theo BSCKII Nguyễn Tiến Thành, những cụm từ như "kem chống nắng trẻ em", "hữu cơ", "thiên nhiên" hay "không gây kích ứng" không phải là yếu tố bảo đảm tuyệt đối cho chất lượng và độ an toàn của sản phẩm.

Hiện nay, các thuật ngữ như "organic", "natural", "clean beauty", "hữu cơ" hay "không gây kích ứng" được sử dụng rất phổ biến trong hoạt động quảng bá mỹ phẩm. Tuy nhiên, đây chủ yếu là những thông điệp tiếp thị và không đồng nghĩa với việc sản phẩm chắc chắn an toàn hoặc phù hợp với mọi đối tượng trẻ em.

Trên thực tế, nhiều thành phần có nguồn gốc tự nhiên như tinh dầu, chiết xuất thực vật hoặc hương liệu thiên nhiên vẫn có thể gây kích ứng, dị ứng hoặc viêm da tiếp xúc ở trẻ nhỏ. Tương tự, cụm từ "không gây kích ứng" cũng không đồng nghĩa với việc sản phẩm phù hợp với tất cả trẻ em, bởi mỗi trẻ có cơ địa da khác nhau. Những trẻ mắc viêm da cơ địa, có làn da nhạy cảm hoặc hàng rào bảo vệ da suy yếu thường có nguy cơ phản ứng với mỹ phẩm cao hơn.

Theo bác sĩ, thay vì quá chú trọng vào các thông điệp quảng cáo, phụ huynh nên quan tâm đến những yếu tố cốt lõi như bảng thành phần minh bạch, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, các chứng nhận an toàn cần thiết và mức độ phù hợp của sản phẩm với làn da của trẻ.

"Trong thực hành da liễu, chúng tôi không ít lần gặp những trường hợp phụ huynh lựa chọn sản phẩm vì tin vào quảng cáo về độ an toàn nhưng cuối cùng trẻ lại là người gặp phải các phản ứng kích ứng ngoài mong muốn", BSCKII Nguyễn Tiến Thành chia sẻ.

ThS.BSCKII Nguyễn Tiến Thành thăm khám cho trẻ. Ảnh: BSCC.

Cần mua hàng có nguồn gốc, xuất xứ

Theo BSCKII Nguyễn Tiến Thành, việc phụ huynh mua kem chống nắng cho trẻ qua mạng xã hội, livestream hoặc các nguồn hàng xách tay không rõ xuất xứ là vấn đề đáng lo ngại. Hiện nay, xu hướng mua mỹ phẩm trực tuyến ngày càng phổ biến, tuy nhiên với các sản phẩm dành cho trẻ em, đặc biệt là kem chống nắng, việc kiểm soát chất lượng cần được đặt lên hàng đầu.

Nguy cơ lớn nhất là mua phải hàng giả, hàng nhái, hàng hết hạn hoặc sản phẩm được bảo quản không đúng điều kiện. Kem chống nắng là sản phẩm khá nhạy cảm với nhiệt độ và ánh sáng. Nếu bảo quản sai cách, các hoạt chất chống nắng có thể bị phân hủy, làm giảm hiệu quả bảo vệ da và gia tăng nguy cơ kích ứng.

Trong thực tế lâm sàng, các bác sĩ đã tiếp nhận không ít trường hợp trẻ gặp tình trạng đỏ da, rát bỏng, viêm da tiếp xúc, nổi mụn nước, phù nề vùng mặt hoặc tăng sắc tố sau viêm sau khi sử dụng các sản phẩm chống nắng không rõ nguồn gốc mua trên mạng. Thậm chí có trường hợp phụ huynh nghĩ trẻ bị "dị ứng ánh nắng" nhưng nguyên nhân thực sự lại xuất phát từ sản phẩm chống nắng kém chất lượng.

Theo BSCKII Nguyễn Tiến Thành, với trẻ em, nguồn gốc sản phẩm quan trọng không kém thành phần hoạt chất. Phụ huynh nên ưu tiên lựa chọn sản phẩm tại nhà thuốc, hệ thống phân phối chính hãng hoặc các cơ sở uy tín để hạn chế tối đa rủi ro.

Bác sĩ cũng lưu ý rằng làn da trẻ em, đặc biệt ở trẻ nhỏ, còn rất non yếu và hàng rào bảo vệ da chưa hoàn thiện, do đó việc sử dụng kem chống nắng cần thận trọng hơn so với người lớn.

Đối với trẻ dưới 6 tháng tuổi, các chuyên gia da liễu thường không khuyến khích sử dụng kem chống nắng trên diện rộng. Biện pháp ưu tiên vẫn là hạn chế tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng, mặc quần áo chống nắng, đội mũ rộng vành và sử dụng xe đẩy có mái che. Trong trường hợp bắt buộc phải ra ngoài trời, có thể thoa một lượng nhỏ kem chống nắng vật lý lên những vùng da hở như má hoặc mu bàn tay.

Trên thị trường có nhiều loại kem chống nắng dành cho trẻ nhỏ. Ảnh minh họa - AI.

Với trẻ từ 6 tháng đến dưới 3 tuổi, phụ huynh có thể bắt đầu sử dụng kem chống nắng nhưng nên ưu tiên các sản phẩm chống nắng vật lý, công thức dịu nhẹ, không chứa hương liệu và thử trước trên một vùng da nhỏ trong 24 - 48 giờ để theo dõi phản ứng.

Ngoài ra, những trường hợp trẻ đang bùng phát viêm da cơ địa, da có vết trầy xước hoặc nhiễm trùng, vừa thực hiện các thủ thuật da liễu hoặc có tiền sử dị ứng mỹ phẩm nhiều lần nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng. Theo bác sĩ, phụ huynh không nên xem kem chống nắng là "lá chắn" duy nhất mà cần kết hợp nhiều biện pháp bảo vệ da khác nhau.

Cần hình thành thói quen chống nắng khoa học cho trẻ ngay từ nhỏ

Bên cạnh việc sử dụng kem chống nắng, BSCKII Nguyễn Tiến Thành nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hình thành thói quen chống nắng khoa học cho trẻ ngay từ nhỏ. Phụ huynh nên hạn chế cho trẻ vui chơi ngoài trời trong khoảng thời gian từ 10 giờ đến 16 giờ, khi cường độ tia UV ở mức cao nhất.

Các biện pháp bảo vệ khác như mặc quần áo chống nắng phù hợp, đội mũ rộng vành, đeo kính chống tia UV, uống đủ nước và bôi lại kem chống nắng sau mỗi 2 - 3 giờ nếu trẻ hoạt động ngoài trời kéo dài hoặc sau khi bơi cũng cần được thực hiện đầy đủ.

Bác sĩ cũng lưu ý rằng nhiều bề mặt như mặt nước, cát hay nền bê tông có khả năng phản xạ tia UV, làm tăng mức độ phơi nhiễm ánh nắng mà nhiều phụ huynh thường bỏ qua. Mục tiêu không phải là tránh nắng tuyệt đối, mà là giúp trẻ tiếp xúc với ánh nắng một cách khoa học, an toàn và phù hợp. Khi được bảo vệ đúng cách, trẻ vẫn có thể thoải mái vui chơi, vận động ngoài trời trong khi hạn chế tối đa nguy cơ tổn thương da về lâu dài.