Chuyên gia khuyến cáo nhà đầu tư hạn chế 'nhảy quỹ'
Thống kê từ Fmarket trong tháng 1 cho thấy, đa số quỹ mở ghi nhận hiệu suất vượt trội so với VN Index, thậm chí có quỹ đạt mức tăng trưởng 2 chữ số chỉ trong tháng đầu năm.
Duy trì hiệu suất tích cực
Nếu năm 2025 chứng kiến sự lệch pha giữa mức tăng mạnh của chỉ số trong khi hơn 46% cổ phiếu rổ VN Index ghi nhận lợi nhuận âm, bất chấp kết quả kinh doanh của nhiều doanh nghiệp vẫn tích cực, thì bức tranh thị trường bước sang năm 2026 đang cho thấy những chuyển biến biến mới.
Bên cạnh nhóm doanh nghiệp nhà nước, lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết nhìn chung duy trì ở mức khả quan và có sự cải thiện đồng đều hơn. Vì vậy, dù VN Index chịu áp lực điều chỉnh từ một số cổ phiếu vốn hóa lớn như nhóm Vingroup thì phần lớn các quỹ cổ phiếu vẫn duy trì được hiệu suất tích cực nhờ cấu trúc danh mục đa dạng và khả năng chọn lọc cổ phiếu.
Thống kê hiệu suất từ đầu năm (từ 31-12-2025 đến ngày 30-1) của các quỹ trên nền tảng Fmarket cho thấy, nhiều quỹ mở đạt mức sinh lời tạo khoảng cách đáng kể so với diễn biến của chỉ số.
Nổi bật nhất là nhóm quỹ của VinaCapital khi cả 4 quỹ đồng loạt dẫn đầu Top 10 hiệu suất tháng 1. Trong đó, quỹ VINACAPITAL-VMEEF ghi nhận mức lợi nhuận 2 chữ số tương đương 10,14%, cao gấp 4 lần mức tăng của VN Index. Trong khi VINACAPITAL-VESAF, VINACAPITAL-VDEF và VINACAPITAL-VEOF lần lượt ghi nhận hiệu suất 8,23%, 7,41% và 7,27%.
Với hỏi liệu có sự “xoay chiều” nào trong chiến lược, đại diện VinaCapital cho rằng chiến lược của quỹ xuyên suốt vẫn là triết lý đầu tư dựa trên nền tảng cơ bản. Do đó, VinaCapital sẽ không điều chỉnh chiến lược chỉ để “bắt sóng”, kể cả với những chủ đề đang thu hút sự chú ý như cổ phiếu doanh nghiệp nhà nước.
Trên thực tế, nếu cổ phiếu các doanh nghiệp nhà nước xuất hiện trong danh mục quỹ, đó là kết quả của quá trình sàng lọc từ trước, dựa trên các tiêu chí cốt lõi về nền tảng kinh doanh, triển vọng tăng trưởng và mức định giá hợp lý, thay vì kỳ vọng vào một chu kỳ ngắn hạn của thị trường.
Bên cạnh VinaCapital, nhóm quỹ của VCBF cũng ghi nhận hiệu suất nổi bật trong tháng 1 khi có tới 3 quỹ góp mặt trong Top 10 hiệu suất, bao gồm VCBF-MGF (7,12%), VCBF-BCF (6,2%) và VCBF-AIF (6,09%). Ngoài ra, danh sách các quỹ có hiệu suất đáng chú ý còn ghi nhận sự hiện diện của VNDAF (7,31%), DCAF (7,26%) và VLGF (5,86%), cho thấy sự lan tỏa của kết quả tích cực trên toàn thị trường quỹ mở.
Theo ông Phạm Lê Duy Nhân, Giám đốc Quản lý danh mục đầu tư VCBF, sự cải thiện rộng hơn về nền tảng doanh nghiệp, bao gồm cả nhóm doanh nghiệp nhà nước đã tạo điều kiện thuận lợi để các quỹ của VCBF ghi nhận hiệu suất tích cực trong giai đoạn đầu năm.
“Khi môi trường vĩ mô và dòng tiền trở nên thuận lợi, các danh mục được xây dựng dựa trên nền tảng định giá hợp lý và chất lượng doanh nghiệp sẽ được thị trường định vị lại, qua đó mức tăng trưởng giá cổ phiếu bắt đầu phản ánh sát hơn giá trị nội tại của doanh nghiệp”, ông Nhân phân tích.
Nhà đầu tư nên nghĩ… dài hạn
Năm 2026 được kỳ vọng mở ra một chu kỳ cơ hội mới cho thị trường chứng khoán Việt Nam, trong bối cảnh Chính phủ tiếp tục đặt mục tiêu tăng trưởng GDP lên tới 10%, song song với quyết tâm thúc đẩy đầu tư công và phát triển hạ tầng quy mô lớn.
Đáng chú ý, Fitch Ratings mới đây đã nâng xếp hạng tín nhiệm đối với công cụ nợ dài hạn có bảo đảm của Việt Nam lên mức BBB-, đánh dấu lần đầu tiên một công cụ nợ liên quan đến quốc gia được xếp hạng ở mức đầu tư.
Theo VinaCapital, nếu kịch bản nâng hạng tín nhiệm chính thức xảy ra, tác động tích cực đối với thị trường chứng khoán Việt Nam có thể còn lớn hơn cả sự kiện FTSE Russell đưa Việt Nam vào danh sách thị trường mới nổi. Theo đó, khi rào cản xếp hạng tín nhiệm được gỡ bỏ, nhiều quỹ đầu tư tổ chức quốc tế vốn bị giới hạn bởi các quy định nội bộ sẽ có điều kiện tham gia sâu hơn vào thị trường cổ phiếu và trái phiếu Việt Nam, tạo thêm động lực tăng trưởng trung và dài hạn cho thị trường.
Trong bối cảnh thị trường bước vào một chu kỳ mới với sự tham gia ngày càng rõ nét của dòng vốn tổ chức quy mô lớn, cơ hội đầu tư không chỉ mở ra cho nhà đầu tư cá nhân mà đặc biệt thuận lợi đối với các quỹ đầu tư chuyên nghiệp, những chủ thể có khả năng tiếp cận dòng vốn dài hạn, xây dựng danh mục bài bản và tận dụng hiệu quả các chu kỳ tăng trưởng.
Bà Nguyễn Hoài Thu, Phó Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Quản lý Quỹ VinaCapital, cho rằng đa số nhà đầu tư thường bắt đầu bằng việc tự đầu tư chứng khoán khi chưa có nhiều kinh nghiệm, vừa làm công việc chính vừa tự quản lý danh mục. Theo thời gian, khi nhận ra những hạn chế về thời gian, kiến thức và kỷ luật đầu tư, họ dần chuyển sang quỹ mở như một giải pháp phù hợp hơn.
Hiện không ít nhà đầu tư lại tiếp cận quỹ mở theo cách ngắn hạn, liên tục “nhảy quỹ” dựa trên dự đoán quỹ nào sẽ có hiệu suất tốt trong từng năm. Hệ quả là sau một thời gian, hiệu suất đầu tư dài hạn không cao, thậm chí âm, do mua - bán sai thời điểm, đặc biệt là bán ra khi quỹ đang ở giai đoạn hấp dẫn nhất.
Từ thực tết này, các chuyên gia quỹ khuyến nghị nhà đầu tư nên tiếp cận quỹ mở với chiến lược dài hạn và sự kiên nhẫn cần thiết.
