Chuyên gia 'mách nước' để bóng đá châu Á tạo đột phá trong World Cup tương lai

Đội hình ra sân của tuyển Nhật Bản gặp tuyển Brazil trong vòng 32 đội. Ảnh: THX/TTXVN phát

Một tấm biển với dòng chữ "Hong Myung-boooo" do một cổ động viên giơ tại sân bay quốc tế Incheon đã phần nào phản ánh tâm trạng của người hâm mộ Hàn Quốc sau khi đội tuyển nước này bị loại ngay từ vòng bảng World Cup.

Thất bại khiến HLV Hong Myung-bo từ chức, đồng thời khép lại kỳ World Cup đáng thất vọng của đội tuyển xứ sở Kim chi.

Theo báo The Straits Times, lần đầu tiên kể từ World Cup 2014 tại Brazil, vòng 16 đội không có đại diện nào của Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC), dù khu vực có số đội tham dự kỷ lục là 9 nhờ thể thức mở rộng từ 32 lên 48 đội. Các đội châu Á chỉ giành 3 chiến thắng, 9 trận hòa và nhận tới 15 thất bại.

Chỉ Nhật Bản và Australia vượt qua vòng bảng trước khi lần lượt dừng bước trước Brazil và Ai Cập. Thành tích này kém xa World Cup 2022 tại Qatar, khi các đội châu Á có 7 chiến thắng và ba đại diện góp mặt ở vòng loại trực tiếp.

Nhật Bản, đội tuyển có thứ hạng cao nhất châu Á, tiếp tục lỡ hẹn với mục tiêu tiến sâu tại World Cup. Thất bại trước Brazil đánh dấu lần thứ năm "Samurai Xanh" dừng bước ở vòng 16 đội sau các kỳ World Cup 2002, 2010, 2018 và 2022.

Trong bài viết trên Forbes, chuyên gia thể thao Simon Chadwick nhận định bóng đá Nhật Bản đã "chạm tới giới hạn". Theo ông, sự thống trị ở cấp độ châu lục không đồng nghĩa với thành công trên đấu trường thế giới và điều đó phản ánh hạn chế chung của bóng đá châu Á về chất lượng cầu thủ cũng như chiều sâu đội hình.

Nhật Bản bước vào giải với hàng loạt ca chấn thương của Kaoru Mitoma, Takumi Minamino và Wataru Endo, trong khi Takefusa Kubo cũng phải nghỉ thi đấu sau trận hòa Hà Lan. Cựu HLV tuyển Nhật Bản Philippe Troussier cho rằng chiều sâu đội hình là yếu tố quyết định tại các giải đấu lớn.

Ông nhận xét đội hình chính của Nhật Bản đủ sức cạnh tranh với các đối thủ mạnh, nhưng những chấn thương đã làm suy giảm đáng kể khả năng tấn công. Trong trận gặp Brazil, đội bóng không còn đủ nhân sự chất lượng để duy trì sức ép trong hiệp hai và bị lội ngược dòng 2-1.

Theo ông Troussier, Nhật Bản đã tiến bộ đáng kể nhưng vẫn thiếu "bước cuối cùng" để tạo đột phá.

Chuyên gia bóng đá Singapore Rhysh Roshan Rai cho rằng một nguyên nhân khác là Nhật Bản thiếu những đối thủ đủ mạnh ở châu Á để duy trì tốc độ phát triển. Trong khi đó, Giám đốc kỹ thuật CLB FC Jurong Keiji Shigetomi nhận định khoảng cách giữa các đội tại World Cup thường nằm ở những chi tiết nhỏ như khả năng ra quyết định dưới áp lực và duy trì cường độ thi đấu trong suốt 90 phút.

Theo ông, Nhật Bản và Australia vượt qua vòng bảng nhờ làm tốt những yếu tố này, trong khi các đội châu Á khác thiếu sự ổn định trong cả ba trận đấu.

Cựu tuyển thủ Nhật Bản Yuki Kobayashi cho rằng bóng đá nước này vẫn đang tiến bộ với ngày càng nhiều cầu thủ thi đấu tại châu Âu, nhưng các cường quốc bóng đá thế giới cũng không ngừng phát triển. Dù vậy, ông tin khoảng cách giữa Nhật Bản và nhóm đội hàng đầu đang dần được thu hẹp.

Trong khi Nhật Bản còn bỏ ngỏ tương lai của HLV Hajime Moriyasu, Liên đoàn Bóng đá Australia đánh giá việc đội tuyển vào vòng 32 đội và chỉ thua Ai Cập trên chấm luân lưu là một thành công. Tuy nhiên, cựu đội trưởng Mark Milligan đặt câu hỏi liệu Australia có nên hài lòng với việc chỉ vượt qua vòng bảng hay cần hướng tới mục tiêu cao hơn.

Hậu vệ Bailey Wright cũng cho rằng Australia đã có một giải đấu tích cực nhưng vẫn còn nhiều cơ hội để tiến bộ, nhất là khi nhiều cầu thủ trẻ đã khẳng định được tiềm năng.

Đánh giá về các đội châu Á khác, chuyên gia Rai cho rằng Hàn Quốc, Saudi Arabia và Qatar chưa đáp ứng được kỳ vọng. Trong khi đó, hai đội lần đầu dự World Cup là Jordan và Uzbekistan cần thêm thời gian tích lũy kinh nghiệm sau khi đều dừng bước ở vòng bảng.

Ông dẫn trường hợp Cape Verde như một ví dụ đáng chú ý. Đội bóng châu Phi này đã gây bất ngờ khi vượt qua vòng bảng nhờ tận dụng hiệu quả nguồn cầu thủ đang thi đấu ở nước ngoài. Trong số 10 đội châu Phi dự giải, có tới 9 đội góp mặt ở vòng đấu loại trực tiếp.

Theo Troussier, các đội tuyển châu Phi hiện sở hữu chiều sâu đội hình tốt hơn nhờ ngày càng nhiều cầu thủ thi đấu tại các giải vô địch hàng đầu châu Âu. Kinh nghiệm thi đấu đỉnh cao chính là yếu tố tạo nên khác biệt tại World Cup.

Để bóng đá châu Á tạo bước đột phá, Shigetomi cho rằng các liên đoàn cần đầu tư đồng bộ từ đào tạo trẻ, nâng cao chất lượng giải vô địch quốc gia đến khuyến khích nhiều cầu thủ ra nước ngoài thi đấu.

HLV Fabio Cannavaro của Uzbekistan cũng nhấn mạnh muốn thành công lâu dài, các quốc gia châu Á cần tiếp tục đầu tư cho hệ thống học viện và phát triển cầu thủ trẻ, bởi đó là nền tảng để xây dựng những đội tuyển đủ sức cạnh tranh tại các kỳ World Cup trong tương lai.