Có tình trạng sử dụng doanh nghiệp trung gian che giấu dòng tiền tham nhũng

Chiều 18/6, Ban Nội chính Trung ương thông báo kết quả Phiên họp thứ 30 của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Báo chí đặt vấn đề trong 6 tháng đầu năm 2026, các cơ quan tiến hành tố tụng đã khởi tố mới 1.985 vụ/4.671 bị can về các tội tham nhũng, kinh tế, chức vụ và đề nghị Bộ Công an cho biết những phương thức, thủ đoạn mới, nổi lên trong các vụ án tham nhũng, lãng phí, tiêu cực thời gian qua?

Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, Chánh Văn phòng - người phát ngôn Bộ Công an

Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, Chánh Văn phòng - người phát ngôn Bộ Công an cho biết, qua quá trình đấu tranh trong 6 tháng qua nổi lên 2 vấn đề lớn.

Một là, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực tiếp tục xảy ra ở nhiều lĩnh vực, nhất là trong triển khai các dự án trọng điểm quốc gia, thực hiện chính sách an sinh xã hội, giải quyết các thủ tục hành chính công, cấp các loại giấy phép.

Hai là, tình trạng tham nhũng xảy ra tại các doanh nghiệp cổ phần, doanh nghiệp tư nhân có xu hướng gia tăng gây thất thoát tài sản của nhà nước, chủ doanh nghiệp.

Người phát ngôn Bộ Công an cho hay, các hành vi phổ biến gồm nhận hối lộ, lợi dụng chức vụ quyền hạn khi thi hành công vụ, tham ô tài sản, vi phạm quy định về quản lý sử dụng tài sản nhà nước, vi phạm về đầu tư công và các quy định về đấu thầu. Các hành vi vi phạm này không mới nhưng trong 6 tháng qua tiếp tục là vi phạm chủ yếu diễn ra.

Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản cũng thông tin, liên quan phương thức, thủ đoạn nổi lên 5 vấn đề chính. Đầu tiên là có sự cấu kết móc nối giữa đối tượng trong cơ quan nhà nước và đối tượng ngoài xã hội, hình thành thông đồng xuyên suốt, chuỗi hoạt động từ đầu tư, đấu thầu đến nghiệm thu, thanh quyết toán.

"Tức tội phạm đi vào từng khâu của quá trình thực hiện dự án", Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản phân tích.

Ngoài ra, theo ông Toản còn có tình trạng hình thành các lợi ích nhóm, cài cắm tiêu chí kỹ thuật, nâng khống dự toán công trình, lợi dụng chức vụ can thiệp để nhà thầu trúng thầu, sử dụng doanh nghiệp trung gian, hệ sinh thái để che giấu dòng tiền tham nhũng.

Bên cạnh đó, là tình trạng lợi dụng được giao nhiệm vụ trong cấp các loại giấy phép, giải quyết thủ tục hành chính để thu thêm phí ngoài; lợi dụng việc được giao nhiệm vụ quản lý tài sản, quá trình cổ phần hóa, tái cơ cấu doanh nghiệp, xử lý tài sản công để thực hiện các hành vi định giá thấp tài sản nhà nước, chuyển quyền sử dụng đất công, bán tài sản không qua định giá, đấu giá, gây thất thoát.

Hành vi đáng chú ý nữa là, tình trạng lợi dụng chuyển đổi số để che giấu tội phạm. Theo Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, đây là hành vi, xu hướng quy luật của tội phạm mang tính chất quy luật khi triển khai mạnh mẽ chuyển đổi số, Chính phủ số, kinh tế số thì hoạt động này đi theo. Đặc biệt là việc lợi dụng tin nhắn mã hóa, tài sản ảo, hồ sơ điện tử, giao dịch tài chính trực tuyến.

Một phương thức, thủ đoạn nữa được người phát ngôn Bộ Công an cho hay, là tình trạng lợi dụng các mô hình kinh doanh mới, tài sản mới để chiếm đoạt và trục lợi.

Đặc biệt là nổi lên mô hình bất động sản nghỉ dưỡng, sở hữu kỳ nghỉ, huy động vốn dự án. Vừa qua, Công an Hà Nội đã khởi tố 21 vụ án liên quan 23 công ty và 187 đối tượng về hành vi này.

Ông Toản cho biết, thời gian tới Bộ Công an xác định giải pháp đầu tiên phải nhận diện sớm, đi trước tội phạm. Tất cả các loại tội phạm phát sinh đều gắn chặt với môi trường, điều kiện hoạt động phạm tội và đều có dấu hiệu nên phải bám sát, giám sát trên cơ sở nhiều biện pháp.

Cùng với đó, Bộ Công an tăng cường công tác phòng ngừa, đặc biệt, trong xây dựng mô hình quản trị quốc gia liêm chính, hiệu quả, xây dựng kỷ luật, kỷ cương công vụ, trách nhiệm liêm chính gắn với kiểm soát quyền lực, trách nhiệm giải trình.

Bộ Công an cũng tiếp tục tập trung vào những giải pháp rất mạnh mẽ với các thủ đoạn mới của tội phạm trên công nghệ, không gian số gắn liền việc hoàn thiện, xây dựng cơ sở dữ liệu, kết nối dữ liệu để chủ động phòng ngừa, đấu tranh các loại tội phạm, nhất là tội phạm tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Giải pháp nữa là tăng cường tuyên truyền trong hệ thống chính trị, nhân dân để thực hiện và phối hợp với các cơ quan xây dựng văn hóa công vụ, văn hóa liêm chính.