Cơn khủng hoảng của sedan tại Việt Nam

Phân khúc sedan tại Việt Nam dường như đang phải đối diện một cơn khủng hoảng không nhỏ. Doanh số sa sút, quy mô thu hẹp do nhiều cái tên rời đi, thậm chí có thương hiệu đã bắt đầu không liệt kê chi tiết lượng bán hàng của các mẫu xe gầm thấp này trong báo cáo doanh số.

Doanh số sa sút

Báo cáo của Hiệp hội các nhà sản xuất ôtô Việt Nam (VAMA) cho thấy trong 6 tháng đầu năm, nhóm sedan ở Việt Nam sở hữu tổng doanh số 17.181 xe. Số này bao gồm lượng tiêu thụ sedan ở các phân khúc B, C và cả D.

Cái tên bán chạy nhất là Toyota Vios với 4.549 xe đã đến tay khách Việt trong giai đoạn nửa đầu năm. Honda City, Mazda2, Hyundai Accent cùng với Mazda3 xếp sau, doanh số lũy kế tương ứng lần lượt 3.522 xe, 2.592 xe, 2.086 xe và 1.566 xe.

Mitsubishi Attrage, Toyota Camry, Honda Civic và Hyundai Elantra bán được lần lượt 717 xe, 559 xe, 439 xe và 204 xe cho khách Việt. Toyota Corolla Altis đã dừng bán ghi nhận doanh số 16 xe trong nửa đầu năm nay.

Nhóm "Xe khác" của Kia bao gồm Kia Morning, Kia Soluto, Kia K3 và Kia K5 hợp thành tổng doanh số 931 xe.

Trong 6 tháng đầu năm 2024, nhóm sedan tại Việt Nam ghi nhận doanh số tổng cộng 22.622 xe. Đến giai đoạn nửa đầu năm 2025, doanh số chung của nhóm sedan tại Việt Nam đạt 20.419 xe.

Thời điểm này năm ngoái, khách Việt vẫn còn có thể mua Toyota Corolla Altis, Honda Accord và Mazda6. Nhóm sedan thương hiệu Kia gồm Soluto, K3 và K5 cũng vẫn được ghi nhận doanh số riêng cho từng xe.

So sánh với dữ liệu năm ngoái, Toyota Vios vẫn là sedan bán chạy nhất nhưng doanh số đã giảm đáng kể, từ 5.265 xe giảm còn 4.549 xe. Hyundai Accent từ lượng tiêu thụ 3.793 xe sau 6 tháng đầu năm ngoái đã giảm về 2.086 xe trong nửa đầu năm nay.

Doanh số những mẫu sedan nổi bật tại Việt Nam đều giảm so với cùng kỳ năm ngoái. Ảnh: TMV.

Năm ngoái, Toyota Camry vẫn ghi nhận doanh số lũy kế 6 tháng đầu đạt trên 1.000 xe. Kết thúc tháng 6 năm nay, doanh số Toyota Camry chỉ đạt gần 560 xe. Mẫu sedan cỡ D cũng chính thức dừng phân phối phiên bản thuần xăng, gia nhập danh mục các dòng xe thuần hybrid tại Việt Nam.

Vì đâu nên nỗi?

Năm 2022, thị trường Việt từng chứng kiến cuộc đua song mã giữa Toyota Vios và Hyundai Accent cho vị trí dẫn đầu doanh số toàn thị trường. Toyota Vios khi ấy chiến thắng với doanh số sau 12 tháng đạt 23.529 xe, còn Hyundai Accent về nhì khi bán được 22.645 xe trong cùng kỳ.

Bản nâng cấp ra mắt năm 2023 với nhiều ý kiến trái chiều là một phần nguyên nhân khiến Toyota Vios đuối sức trên đường đua doanh số. Năm đó, Hyundai Accent tiếp tục về nhì toàn thị trường với doanh số 17.452 xe, chỉ xếp sau Mitsubishi Xpander với 19.740 xe.

Hyundai Accent từng là nhân vật chính trong cuộc đua cho danh hiệu "vua doanh số" giai đoạn 2022-2023. Ảnh: TC Motor.

Từ đó về sau, sedan không còn cái tên nào đủ sức cạnh tranh cho ngôi vương doanh số toàn thị trường xe Việt.

Hay như trường hợp Toyota Camry, từng là mẫu sedan cỡ D biểu tượng cho sự sang trọng và thành đạt, nay cũng tỏ ra đuối sức trên thị trường xe Việt. Năm ngoái, Toyota Camry bán được tổng cộng 2.489 xe cho khách Việt nhưng sau nửa đầu năm nay, doanh số lũy kế chỉ đạt 559 xe.

Nhắc lại những diễn biến trong quá khứ để thấy sedan, đặc biệt là nhóm sedan giá rẻ như Toyota Vios, Hyundai Accent và Honda City, từng được khách Việt dành nhiều sự ưu ái.

Xét trong giai đoạn từ năm 2022 đến nay, đà sa sút của sedan gần như song hành sự phổ biến xe gầm cao, SUV và ôtô thuần điện.

Năm 2023 là năm thành công của Mitsubishi Xpander, trong khi các năm 2024-2025 liên tiếp chứng kiến ôtô điện trở thành xe bán chạy nhất thị trường. Những cái tên như VinFast VF 3, VinFast VF 5 và cả "cựu vương" Mitsubishi Xpander đều tình cờ sở hữu giá bán khá cạnh tranh so với các lựa chọn sedan bình dân tại Việt Nam.

Những mẫu xe bán chạy gần đây là xe gầm cao, ôtô thuần điện với giá bán cạnh tranh. Ảnh: VinFast, Vĩnh Phúc.

Có thể vẫn còn những nguyên nhân khác, nhưng việc thị trường Việt có thêm những mẫu xe gầm cao, xe điện với giá bán cạnh tranh là một phần lý do quan trọng đẩy sedan, từ bình dân đến cao cấp, dần xa rời nhóm đầu danh sách thống kê doanh số.

Đặc thù của sedan là gầm tương đối thấp. Điều này giúp kéo thấp trọng tâm xe, giảm cảm giác say khi ngồi trong nhưng mặt khác, tạo ra ít nhiều khó khăn khi di chuyển ở vùng ngập nước, nơi đường sá hư hỏng, gồ ghề, nhiều ổ gà.

Chính sách ưu đãi 100% phí trước bạ cho ôtô thuần điện, hay hỗ trợ thuế tiêu thụ đặc biệt cho xe hybrid triển khai đầu năm nay cũng tạo ra những biến động lớn cho phân khúc sedan tại Việt Nam.

Hệ quả, trong giai đoạn 2022 cho đến nay, sedan đã phải chứng kiến thị phần thu hẹp, số ít thậm chí âm thầm rút lui. Thị trường Việt giờ không còn sự hiện diện của Suzuki Ciaz, Toyota Corolla Altis, Mazda6, Honda Accord, mà nguyên nhân chủ yếu đến từ doanh số không như kỳ vọng.

Nhiều sedan không còn hiện diện trên thị trường xe Việt. Ảnh: Toàn Thiện, Mazda, TMV, HVN.

Vẫn có sedan mới ra mắt trong phân khúc phổ thông, nhưng không quá nhiều. Những cái tên mới xuất hiện trong giai đoạn này gồm BYD Seal, BYD Han, BYD Seal 5, Skoda Slavia và cả cái tên "vội đến vội đi" GAC Aion ES. So với màn ra mắt rầm rộ ở các phân khúc khác, sedan rõ ràng không còn được quá nhiều hãng xe ưu tiên nguồn lực.

Vị thế của sedan ở từng hãng xe cũng không còn như giai đoạn trước. Toyota Vios và Hyundai Accent đánh mất danh xưng chủ lực doanh số từ khá lâu, Honda City khi kết thúc 6 tháng đầu năm nay cũng đã bán kém hơn Honda CR-V.

Dẫu vậy, nhận định sedan đã "hết thời" ở Việt Nam dường như vẫn là kết luận khá vội vàng. Tệp khách hàng ở phân khúc này vẫn có, dẫu không nhiều nhưng đủ để các hãng duy trì kinh doanh sedan.

Hẳn nhiên, doanh số những mẫu xe gầm thấp với thiết kế 3 khoang tách biệt sẽ còn chứng kiến những ảnh hưởng kém tích cực trong giai đoạn tiếp theo.