Còn nhiều tranh cãi về quy định quảng cáo rượu, bia

Nhiều quy định chưa hợp lý

Phát biểu tại Tọa đàm, PGS.TS Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch Hiệp hội Bia - Rượu - Nước giải khát Việt Nam nhận định, một số nội dung trong dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật “Phòng, chống tác hại của rượu, bia” cần được xem xét, điều chỉnh.

Bày tỏ quan điểm của mình, ông Trần Hùng - Chủ tịch Hội đồng chuyên môn Hiệp hội Quảng cáo đặt vấn đề: Quy định các địa điểm công cộng không được uống rượu, bia như Điều 3 Dự thảo Luật là quá chặt chẽ và khó khả thi. Tại những địa điểm này, phần lớn những người chỉ dùng một hai lon bia để giải khát, khó có thể gây hại cho cộng đồng lại bị đánh đồng với những đối tượng lạm dụng, say xỉn dễ gây rối. “Mặt khác với quy định này, các cơ quan quản lý sẽ khó có đủ lực lượng để quan sát, xử lý người uống bia, rượu tại những địa điểm đó như những quy định về xử phạt hút thuốc lá nơi công cộng, xả rác ra đường. Do vậy, việc đề nghị tại các địa điểm này chỉ cấm tụ tập uống rượu, bia, gây mất trật tự nơi công cộng” - ông Hùng đề nghị.

Bên cạnh đó, ông Nguyễn Thanh Phúc - Giám đốc đối ngoại Heineken Việt Nam cho rằng, tại điều 4.2(b) tại dự thảo Nghị định yêu cầu các biển quảng cáo rượu/bia ngoài trời phải được đặt ở vị trí cách ít nhất 200m từ khuôn viên của cơ sở giáo dục, điều dưỡng, nhà trẻ, cơ sở giải trí cho người dưới 18 tuổi, ngoại trừ biển hiệu của cơ sở kinh doanh rượu, bia là không hợp lý. Ông Phúc lấy Hà Nội và TP Hồ Chí Minh làm ví dụ, dựa trên bản đồ cho thấy, trong bán kính 200m hoặc 500m của tất cả các cơ sở được yêu cầu trong Điều này mật độ của các trường học và cơ sở y tế đều rất dày đặc. Chính vì vậy, đại diện Heineken kiến nghị chỉ nên hạn chế các bảng quảng cáo ngoài trời trong phạm vi 100m từ khuôn viên trường giáo dục, điều dưỡng, nhà trẻ, cơ sở giải trí cho người dưới 18 tuổi.

Về điều 4.4 hạn chế đối với quảng cáo kỹ thuật số, ông Nguyễn Thanh Phúc cũng cho rằng, quy định yêu cầu người dùng internet phải khai báo tuổi của họ trước khi quảng cáo bia được hiển thị là không khả thi về mặt kỹ thuật. "Người dùng trên các trang web thương mại điện tử liên quan đến rượu bia phải vượt qua cổng kiểm tra tuổi để chứng minh họ trên 18 tuổi, vì vậy không có lý do gì để hạn chế hơn những dịch vụ hoặc quảng cáo đến họ trong lĩnh vực kỹ thuật số nói chung" - ông Phúc nói.

Về yêu cầu một hình thức chặn cửa sổ quảng cáo chỉ vì các trang điện tử đăng quảng cáo bia trong Dự thảo Nghị định, ông Nguyễn Thanh Phúc cho rằng, quy định cấm này không thể áp dụng được vào thực tế. Nếu muốn kiểm soát quảng cáo trực tuyến thì nên thực hiện thông qua sửa đổi Luật Quảng cáo, không nên đưa vào Nghị định của Luật phòng chống tác hại của rượu, bia để quản lý hoạt động quảng cáo trực tuyến đối với bia dưới 5,5% độ cồn.

Mạnh tay với rượu thủ công, rượu không rõ nguồn gốc xuất xứ

Theo PGS.TS Nguyễn Văn Việt, cần tăng cường quản lý rượu thủ công, rượu không rõ nguồn gốc xuất xứ, bởi đây là nguyên nhân chính gây ra những vụ ngộ độc, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe người dân.

Sở dĩ như vậy là do, hiện trên thị trường ước tính vẫn còn khoảng hơn 230 - 280 triệu lít rượu thủ công chưa quản lý được (chưa cấp phép, chưa có đăng ký với chính quyền và có tới 74,3% người uống rượu sử dụng loại rượu này).

Cũng theo Báo cáo Tình trạng sử dụng đồ uống có cồn năm 2014 của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), đồ uống có cồn không được kiểm soát chiếm tới 70% tổng lượng tiêu thụ đồ uống có cồn tại Việt Nam.

Chưa kể, sản phẩm rượu này gây ảnh hưởng tới sức khỏe của người tiêu dùng, ảnh hưởng đến môi trường kinh doanh và đặc biệt là gây thất thu ngân sách nhà nước. Cụ thể, theo báo cáo của công ty Nghiên cứu Eurmonitor (quy mô thị trường đồ uống có cồn năm 2015): Ước tổng thiệt hại từ thị trường bia, rượu trái phép tại Việt Nam ước khoảng 441 triệu USD/ năm (hơn10.000 tỷ đồng).

Mặt khác các vụ ngộ độc dẫn đến tử vong hoặc ảnh hưởng đến khả năng lao động đều có nguyên nhân là do sử dụng các sản phẩm rượu không rõ nguồn gốc xuất xứ, rượu có chứa cồn công nghiệp methanol.

Do vậy, các đại biểu kiến nghị, Dự thảo Nghị định cần có những quy định cụ thể, khả thi phù hợp với thực tế hiện nay, Nhà nước và các cơ quan chức năng cần thắt chặt quản lý, thực hiện nghiêm các quy định pháp luật đã ban hành để kiểm soát lượng rượu không nhãn mác này.

Nguyễn Duyên