Cơn sốt AI đẩy giá thuê nhà ở San Francisco tăng vọt

Các khu dân cư dày đặc trên địa hình đồi dốc ở San Francisco. Giá thuê căn hộ tại thành phố này tiếp tục tăng mạnh trong năm 2026. Ảnh: Đoàn Hùng - PV TTXVN tại Mỹ

Tại Ủy ban Quyền Nhà ở San Francisco, điện thoại đường dây hỗ trợ người thuê nhà liên tục reo từ sáng đến chiều. Mỗi tuần, đường dây hỗ trợ tiền thuê nhà nhận khoảng 200 cuộc gọi, trong khi 7 nhân viên của tổ chức phải xử lý hơn 150 tin nhắn sau mỗi cuối tuần.

“Phòng khám của chúng tôi hoàn toàn quá tải”, Maria Zamudio, giám đốc điều hành, cho biết.

San Francisco vốn có giá nhà thuộc nhóm đắt đỏ nhất nước Mỹ, nhưng sự bùng nổ của ngành AI đang khiến áp lực gia tăng. Theo tờ The Guardian, giá thuê trung bình một căn hộ một phòng ngủ hiện lên tới khoảng 4.400 USD mỗi tháng, tăng hơn 25% so với năm ngoái và gần gấp ba mức trung bình toàn quốc. Căn hộ hai phòng ngủ có giá khoảng 6.000 USD, trong khi một căn bốn phòng ngủ ở khu vực trung tâm có thể vượt 10.000 USD.

Khoảng 2/3 cư dân San Francisco là người thuê nhà. Thành phố có hơn 160.000 căn hộ thuộc diện kiểm soát giá thuê, nhưng nhiều người vẫn đối mặt nguy cơ mất chỗ ở khi chủ nhà tìm cách tận dụng các kẽ hở pháp lý để tăng lợi nhuận. Số thông báo trục xuất trên toàn thành phố đã tăng 44% so với năm trước.

Chủ nhà tìm cách tận dụng cơn sốt AI

Tại những khu vực tập trung văn phòng của các công ty AI như Anthropic và OpenAI, các nhà hoạt động ghi nhận nhiều trường hợp người thuê bị tăng giá tới 40%.

Luật California giới hạn mức tăng giá hàng năm đối với một số loại nhà, nhưng nhiều tòa nhà mới được miễn quy định này. Trong khi đó, chính sách kiểm soát tiền thuê đối với các căn hộ cũ cũng tạo ra một nghịch lý: khi giá thị trường tăng mạnh, một số chủ nhà có động lực tìm cách đưa người thuê lâu năm ra khỏi căn hộ để cho thuê lại với giá cao hơn.

Theo Đạo luật Ellis, chủ sở hữu có thể trục xuất toàn bộ người thuê nếu rút khỏi hoạt động kinh doanh cho thuê, sau đó bán bất động sản trống. Một số chủ nhà cũng tìm cách chuyển các căn hộ cũ thành chung cư cao cấp để hưởng lợi từ giá bất động sản tăng vọt.

Các tổ chức bảo vệ người thuê còn cảnh báo về tình trạng chủ nhà để nhà xuống cấp, trì hoãn sửa chữa hoặc tiến hành những đợt cải tạo gây phiền toái nhằm khiến cư dân tự nguyện rời đi. Số tranh chấp liên quan đến sửa chữa mà Ủy ban Quyền Nhà ở San Francisco tiếp nhận đã tăng 23% trong một năm.

Người cao tuổi và người nhập cư, đặc biệt những người hạn chế tiếng Anh, được cho là dễ trở thành mục tiêu do khó tiếp cận thông tin và bảo vệ quyền lợi. Tại khu Chinatown, một số cư dân lớn tuổi đã thành lập tổ chức người thuê để chống lại các thông báo trục xuất.

Giá thuê đắt đỏ bào mòn cuộc sống

Nhà ở tại khu vực Divisadero, San Francisco. Giá thuê trung bình căn hộ một phòng ngủ tại thành phố đạt mức kỷ lục 4.400 USD/tháng trong tháng 9/2026. Ảnh: Đoàn Hùng - PV TTXVN tại Mỹ

Những người mất nhà nhưng muốn ở lại San Francisco ngày càng ít lựa chọn. Nhiều người phải chuyển tới những căn hộ nhỏ hơn, xuống cấp hoặc không đạt tiêu chuẩn, trong khi không ít gia đình phải sống chen chúc.

Các tổ chức hỗ trợ ghi nhận trường hợp nhiều gia đình cùng sống trong một căn nhà, bốn hoặc năm người ngủ chung một phòng, thậm chí khoảng 10 lao động nhập cư ở trong một căn studio.

Margot Kushel, Giám đốc Sáng kiến về Vô gia cư và Nhà ở Benioff thuộc Đại học California tại San Francisco, cho biết tình trạng quá tải đang ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe. Một số người trì hoãn khám bệnh, bỏ thuốc hoặc làm việc quá sức để có tiền trả nhà. Có bệnh nhân lớn tuổi từng nhịn ăn ba ngày vì không đủ tiền đi xe buýt đến bệnh viện và sợ chậm tiền thuê.

Trong khi nhu cầu hỗ trợ tăng mạnh, mạng lưới an sinh lại suy yếu khi một số tổ chức từ thiện và hỗ trợ cộng đồng phải đóng cửa hoặc thu hẹp hoạt động do chi phí thuê mặt bằng tăng.

Không đủ khả năng sống tại San Francisco, nhiều người chuyển tới những khu vực cách nơi làm việc hàng chục, thậm chí hơn 100 km và chấp nhận đi lại nhiều giờ mỗi ngày.

Sarah Karlinsky thuộc Trung tâm Terner về Đổi mới Nhà ở của Đại học California, Berkeley, cho biết tình trạng “siêu đi làm”, tức di chuyển hơn 80 km để đến nơi làm việc, đang gia tăng.

Ngành dịch vụ chịu ảnh hưởng rõ rệt khi nhà hàng, khách sạn và cửa hàng thiếu lao động. Kim Tavaglione, Giám đốc điều hành Hội đồng Lao động San Francisco, cho biết trước đợt tăng giá mới nhất, chỉ khoảng 7% thành viên công đoàn như y tá, giáo viên và lính cứu hỏa có đủ khả năng sống trong thành phố.

“Không còn nơi nào để họ đi ngoài việc rời khỏi thành phố”, bà nói.

Làn sóng AI cũng có nguy cơ làm San Francisco mất thêm tính đa dạng. Tỷ lệ người da đen tại thành phố giảm từ mức đỉnh khoảng 13% năm 1970 xuống còn khoảng 5% hiện nay.

Giới chuyên gia cho rằng thành phố cần tăng nguồn cung nhà ở, đặc biệt nhà ở giá phải chăng, để giảm áp lực lên người thuê. Nhưng trong lúc tranh luận về giải pháp, ngày càng nhiều cư dân phải rời đi.