Công nhận Bảo vật quốc gia với bia Ma Nhai gần 700 năm tuổi
Giữa núi rừng miền Tây xứ Nghệ, bia Ma Nhai, tấm văn bia khắc trên vách đá có niên đại gần 700 năm từ thời Trần chính thức được công nhận là Bảo vật quốc gia. Sự kiện không chỉ khẳng định giá trị đặc biệt của di sản lịch sử quý hiếm mà còn mở ra cơ hội mới trong hành trình bảo tồn, phát huy văn hóa và phát triển du lịch tại xã Con Cuông.
Tối 22.5, tại xã Con Cuông, tỉnh Nghệ An đã diễn ra Lễ công bố Quyết định và trao Bằng công nhận Bảo vật quốc gia đối với bia Ma Nhai, di sản lịch sử đặc biệt có niên đại từ thời Trần, gắn với hành trình giữ gìn biên cương Đại Việt cách đây gần 7 thế kỷ.
Tham dự buổi lễ có ông Trần Đình Thành, Phó Cục trưởng Cục Di sản văn hóa, Bộ VHTTDL; đại diện các sở, ban, ngành tỉnh Nghệ An cùng đông đảo người dân và du khách.

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, ông Trần Đình Thành, Phó Cục trưởng Cục Di sản văn hóa trao bằng công nhận bảo vật quốc gia bia Ma Nhai cho chính quyền xã Con Cuông
Bia Ma Nhai được khắc trực tiếp trên vách đá tự nhiên ở khu vực núi Thành Nam, bên dòng sông Lam thuộc xã Con Cuông.
Theo sử liệu, văn bia ra đời vào năm 1335 dưới triều vua Trần Minh Tông, trong chuyến thân chinh của nhà vua lên vùng biên viễn phía Tây Nghệ An nhằm kiểm tra, ổn định tình hình nơi biên cương.
Các dòng chữ Hán được khắc sâu trên vách đá ghi lại sự kiện nhà vua ngự giá tới vùng đất này, đồng thời ca ngợi cảnh quan hùng vĩ cùng vị trí chiến lược của miền Tây xứ Nghệ.

Trải qua gần 7 thế kỷ, những dòng chữ khắc trên đá vẫn hiện lên rõ nét, bền bỉ trước sự khắc nghiệt của thời gian và thiên nhiên
Không chỉ có giá trị về lịch sử, thư pháp và văn học, bia Ma Nhai còn được xem là minh chứng tiêu biểu cho ý thức bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và tinh thần giữ nước của cha ông từ nhiều thế kỷ trước.
Sau gần 7 thể kỷ tồn tại giữa mưa nắng và tác động của tự nhiên, những dòng chữ trên vách đá vẫn còn khá rõ nét, trở thành di sản quý hiếm mang giá trị nổi bật về lịch sử, văn hóa và quốc phòng.

Chương trình biểu diễn nghệ thuật tại buổi lễ công bố bảo vật quốc gia bia Ma Nhai
Phát biểu tại buổi lễ, ông Nguyễn Hoài An, Bí thư Đảng ủy xã Con Cuông cho biết, việc bia Ma Nhai được công nhận là Bảo vật quốc gia không chỉ là niềm tự hào của người dân miền Tây Nghệ An mà còn mở ra thêm cơ hội trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc.
Bí thư Đảng ủy xã Con Cuông cũng nhấn mạnh, Con Cuông từ lâu giữ vị trí chiến lược nơi phên dậu phía Tây của Đại Việt, là vùng đất hội tụ nhiều cộng đồng dân tộc cùng sinh sống, tạo nên bản sắc văn hóa đa dạng và giàu truyền thống.
Theo ông Nguyễn Hoài An, bia Ma Nhai không chỉ là văn tự khắc trên đá mà còn là thông điệp lịch sử về tinh thần độc lập, ý chí tự cường và khát vọng bảo vệ non sông của dân tộc Việt Nam.
Ông Thái Văn Thành, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An khẳng định, việc bia Ma Nhai được công nhận là Bảo vật quốc gia là sự ghi nhận xứng đáng đối với một di sản đặc biệt quý giá của Nghệ An cũng như cả nước.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An cho rằng, danh hiệu này không chỉ mang ý nghĩa tôn vinh mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn trong công tác bảo tồn nguyên trạng, phát huy giá trị di sản gắn với giáo dục truyền thống lịch sử và phát triển du lịch văn hóa.

Chương trình nghệ thuật đặc sắc tại buổi lễ
Tỉnh đề nghị các ngành chức năng và chính quyền địa phương tiếp tục chú trọng công tác bảo vệ di tích, xây dựng quy hoạch tổng thể khu vực bia Ma Nhai, đầu tư hạ tầng phục vụ nghiên cứu, tham quan và quảng bá để nơi đây trở thành điểm đến hấp dẫn trên hành trình khám phá miền Tây Nghệ An.
Tại buổi lễ, đại diện Bộ VHTTDL đã trao Bằng công nhận Bảo vật Quốc gia đối với bia Ma Nhai cho chính quyền và nhân dân xã Con Cuông trước sự chứng kiến của đông đảo đại biểu và người dân địa phương.
Trong khuôn khổ chương trình còn diễn ra nhiều tiết mục nghệ thuật mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc Thái, Đan Lai, tái hiện không gian văn hóa miền Tây xứ Nghệ, thu hút sự quan tâm của đông đảo du khách.
Bia Ma Nhai trước đó đã được công nhận là Di tích lịch sử cấp quốc gia vào năm 2011. Đến năm 2026, hiện vật tiếp tục được vinh danh là Bảo vật quốc gia, danh hiệu dành cho những hiện vật có giá trị đặc biệt tiêu biểu về lịch sử và văn hóa của đất nước.
Theo định hướng của địa phương, thời gian tới Nghệ An sẽ gắn công tác bảo tồn bia Ma Nhai với phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng và du lịch văn hóa – lịch sử miền Tây Nghệ An, qua đó góp phần quảng bá hình ảnh Con Cuông, vùng đất giàu truyền thống và đậm đà bản sắc dân tộc.











