Cuộc đua vào ghế Tổng thư ký Liên Hợp Quốc xuất hiện nhiều bất ngờ

Bất đồng giữa các cường quốc, những ứng viên gây tranh cãi và kỳ vọng về một nữ Tổng thư ký đầu tiên khiến quá trình lựa chọn người kế nhiệm ông Antonio Guterres trở nên khó đoán.

Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres, 77 tuổi, sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026.

Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres, 77 tuổi, sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026.

Việc lựa chọn người kế nhiệm diễn ra trong bối cảnh tổ chức này đối mặt nhiều thách thức, từ khủng hoảng ngân sách, cắt giảm nhân sự đến những bất đồng trong xử lý các cuộc xung đột quốc tế.

Việc lựa chọn người kế nhiệm diễn ra trong bối cảnh tổ chức này đối mặt nhiều thách thức, từ khủng hoảng ngân sách, cắt giảm nhân sự đến những bất đồng trong xử lý các cuộc xung đột quốc tế.

Theo New York Times, Liên Hợp Quốc đang thiếu hụt khoảng 6,5 tỷ USD ngân sách, một phần lớn do chính quyền Tổng thống Donald Trump cắt giảm đóng góp.

Theo New York Times, Liên Hợp Quốc đang thiếu hụt khoảng 6,5 tỷ USD ngân sách, một phần lớn do chính quyền Tổng thống Donald Trump cắt giảm đóng góp.

Hàng nghìn vị trí việc làm bị loại bỏ, trong khi tinh thần làm việc của nhân viên suy giảm. Uy tín tổ chức cũng chịu sức ép sau những khó khăn trong thúc đẩy giải pháp hòa bình tại Sudan, Syria và Gaza.

Hàng nghìn vị trí việc làm bị loại bỏ, trong khi tinh thần làm việc của nhân viên suy giảm. Uy tín tổ chức cũng chịu sức ép sau những khó khăn trong thúc đẩy giải pháp hòa bình tại Sudan, Syria và Gaza.

Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (HĐBA) chịu trách nhiệm lựa chọn Tổng thư ký mới. Quy trình này đặc biệt phức tạp do 5 ủy viên thường trực gồm Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh và Pháp đều có quyền phủ quyết.

Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (HĐBA) chịu trách nhiệm lựa chọn Tổng thư ký mới. Quy trình này đặc biệt phức tạp do 5 ủy viên thường trực gồm Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh và Pháp đều có quyền phủ quyết.

Cuộc đua năm nay thu hút sự chú ý bởi kỳ vọng về một ứng viên đến từ Mỹ Latin, theo thông lệ luân phiên khu vực không chính thức, hoặc lần đầu tiên một phụ nữ được lựa chọn vào vị trí đứng đầu tổ chức.

Cuộc đua năm nay thu hút sự chú ý bởi kỳ vọng về một ứng viên đến từ Mỹ Latin, theo thông lệ luân phiên khu vực không chính thức, hoặc lần đầu tiên một phụ nữ được lựa chọn vào vị trí đứng đầu tổ chức.

Theo Hội đồng Quan hệ Đối ngoại (CFR), danh sách hiện có 8 ứng viên. Trong đó, Ecuador có 2 người là cựu đại sứ Ivonne A-Baki và cựu Chủ tịch Đại hội đồng Liên Hợp Quốc Maria Fernanda Espinosa Garces.

Theo Hội đồng Quan hệ Đối ngoại (CFR), danh sách hiện có 8 ứng viên. Trong đó, Ecuador có 2 người là cựu đại sứ Ivonne A-Baki và cựu Chủ tịch Đại hội đồng Liên Hợp Quốc Maria Fernanda Espinosa Garces.

Các ứng viên khác gồm bà Rebeca Grynspan, cựu Phó tổng thống Costa Rica và Tổng thư ký Hội nghị Liên Hợp Quốc về Thương mại và Phát triển (UNCTAD); bà Carolyn Rodrigues Birkett, đại diện thường trực Guyana tại Liên Hợp Quốc; và nhà ngoại giao Uganda Olara Otunnu.

Các ứng viên khác gồm bà Rebeca Grynspan, cựu Phó tổng thống Costa Rica và Tổng thư ký Hội nghị Liên Hợp Quốc về Thương mại và Phát triển (UNCTAD); bà Carolyn Rodrigues Birkett, đại diện thường trực Guyana tại Liên Hợp Quốc; và nhà ngoại giao Uganda Olara Otunnu.

Hai ứng viên khác xuất hiện vào tháng 10 là bà Lana Nusseibeh, cựu đại diện UAE tại Liên Hợp Quốc, và ông Feridun Sinirlioglu, người đứng đầu Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE), được Thổ Nhĩ Kỳ đề cử.

Hai ứng viên khác xuất hiện vào tháng 10 là bà Lana Nusseibeh, cựu đại diện UAE tại Liên Hợp Quốc, và ông Feridun Sinirlioglu, người đứng đầu Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE), được Thổ Nhĩ Kỳ đề cử.

Một cái tên bất ngờ khác được Wall Street Journal đề cập là cựu Thủ tướng Hungary Viktor Orban.

Một cái tên bất ngờ khác được Wall Street Journal đề cập là cựu Thủ tướng Hungary Viktor Orban.

Theo các nguồn tin, giới chức Mỹ từng cân nhắc tìm kiếm ứng viên có quan điểm tương đồng với ông Orban và được Nga, Trung Quốc chấp nhận. Tuy nhiên, chưa quốc gia nào công khai cam kết ủng hộ ông.

Theo các nguồn tin, giới chức Mỹ từng cân nhắc tìm kiếm ứng viên có quan điểm tương đồng với ông Orban và được Nga, Trung Quốc chấp nhận. Tuy nhiên, chưa quốc gia nào công khai cam kết ủng hộ ông.

Quá trình bỏ phiếu thăm dò của HĐBA đã cho thấy những khác biệt đáng kể. Trong cuộc bỏ phiếu ngày 5/11, bà Grynspan dẫn đầu với 12 phiếu ủng hộ và 3 phiếu không ủng hộ.

Quá trình bỏ phiếu thăm dò của HĐBA đã cho thấy những khác biệt đáng kể. Trong cuộc bỏ phiếu ngày 5/11, bà Grynspan dẫn đầu với 12 phiếu ủng hộ và 3 phiếu không ủng hộ.

Bà Nusseibeh nhận 6 phiếu phản đối, còn ông Sinirlioglu thậm chí có số phiếu phản đối cao hơn.

Bà Nusseibeh nhận 6 phiếu phản đối, còn ông Sinirlioglu thậm chí có số phiếu phản đối cao hơn.

Trung Quốc công khai ủng hộ một Tổng thư ký đến từ Mỹ Latin, nhưng chưa chỉ định ứng viên cụ thể.

Trung Quốc công khai ủng hộ một Tổng thư ký đến từ Mỹ Latin, nhưng chưa chỉ định ứng viên cụ thể.

Ông Rafael Grossi được cho là có quan hệ gần gũi với Washington, trong khi bà Nusseibeh được đánh giá có quan hệ tốt với cả Mỹ và Nga. Tuy nhiên, đề cử của UAE vấp phải tranh cãi liên quan đến cáo buộc nước này hậu thuẫn lực lượng nổi dậy tại Sudan.

Ông Rafael Grossi được cho là có quan hệ gần gũi với Washington, trong khi bà Nusseibeh được đánh giá có quan hệ tốt với cả Mỹ và Nga. Tuy nhiên, đề cử của UAE vấp phải tranh cãi liên quan đến cáo buộc nước này hậu thuẫn lực lượng nổi dậy tại Sudan.

Bà Grynspan có lợi thế về khu vực và kết quả bỏ phiếu, nhưng bị cho là chưa đủ quyết liệt trong cải tổ Liên Hợp Quốc để đáp ứng yêu cầu của chính quyền ông Trump.

Bà Grynspan có lợi thế về khu vực và kết quả bỏ phiếu, nhưng bị cho là chưa đủ quyết liệt trong cải tổ Liên Hợp Quốc để đáp ứng yêu cầu của chính quyền ông Trump.

Giới phân tích nhận định cuộc đua phản ánh sự chia rẽ sâu sắc giữa các cường quốc. Trong bối cảnh Liên Hợp Quốc cần một nhà lãnh đạo đủ năng lực cải tổ và thúc đẩy hợp tác quốc tế, việc tìm được ứng viên nhận được sự đồng thuận của các thành viên thường trực HĐBA vẫn là thách thức lớn.

Giới phân tích nhận định cuộc đua phản ánh sự chia rẽ sâu sắc giữa các cường quốc. Trong bối cảnh Liên Hợp Quốc cần một nhà lãnh đạo đủ năng lực cải tổ và thúc đẩy hợp tác quốc tế, việc tìm được ứng viên nhận được sự đồng thuận của các thành viên thường trực HĐBA vẫn là thách thức lớn.

Việt Hùng

Nguồn ANTĐ: https://anninhthudo.vn/cuoc-dua-vao-ghe-tong-thu-ky-lien-hop-quoc-xuat-hien-nhieu-bat-ngo-post675748.antd