Đại biểu Hoàng Thị Thu Trang: Siết trách nhiệm doanh nghiệp, xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về đấu giá viên

Chiều 3/11, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi).

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên điều hành thảo luận. Ảnh: Việt Anh

Phát biểu thảo luận, tập trung góp ý về điều kiện hoạt động của doanh nghiệp đấu giá, đại biểu Hoàng Thị Thu Trang - Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An ủng hộ chủ trương đơn giản hóa thủ tục, giảm chi phí tuân thủ.

Theo đại biểu, những sai phạm trong quá trình tổ chức đấu giá không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn có thể ảnh hưởng đến quyền lợi của nhiều chủ thể, làm phát sinh tranh chấp, khiếu kiện phức tạp.

Vì vậy, hoạt động này đòi hỏi trách nhiệm nghề nghiệp và trách nhiệm pháp lý rất cao. Vì vậy, cải cách thủ tục cần đi đôi với các điều kiện bảo đảm chất lượng hoạt động và kiểm soát rủi ro ngay từ đầu, thay vì chỉ dựa vào hậu kiểm.

Từ đó, đại biểu đề nghị cân nhắc duy trì quy định tại điểm a khoản 3 Điều 23 Luật hiện hành: chủ doanh nghiệp đấu giá tư nhân đồng thời là giám đốc phải là đấu giá viên. Công ty đấu giá hợp danh phải có ít nhất một thành viên hợp danh là đấu giá viên và giám đốc hoặc tổng giám đốc phải là đấu giá viên.

Đại biểu Hoàng Thị Thu Trang - Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An phát biểu thảo luận. Ảnh: Việt Anh

Theo đại biểu Hoàng Thị Thu Trang, quy định này không chỉ là điều kiện về nhân sự mà còn nhằm gắn trách nhiệm quản lý, điều hành với trách nhiệm nghề nghiệp của đấu giá viên. Qua đó hạn chế sự tách rời giữa quyền quyết định kinh doanh và trách nhiệm chuyên môn, đồng thời phòng ngừa xung đột lợi ích và những biến tướng trong hoạt động đấu giá.

Đại biểu cũng đề nghị bổ sung cơ chế xử lý đối với doanh nghiệp không còn đấu giá viên đáp ứng điều kiện hành nghề. Tăng cường kiểm soát việc quản lý tiền đặt trước và xử lý nghiêm hành vi cho thuê, cho mượn chứng chỉ hành nghề.

Về phân cấp thẩm quyền cấp, cấp lại, thu hồi Chứng chỉ hành nghề đấu giá từ Bộ trưởng Bộ Tư pháp về Chủ tịch UBND cấp tỉnh, đại biểu đánh giá đây là hướng đi phù hợp với yêu cầu đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Tuy nhiên, để các địa phương quản lý hiệu quả đội ngũ đấu giá viên, cần có hệ thống dữ liệu thống nhất trên toàn quốc.

Đại biểu Hoàng Thị Thu Trang dẫn quy định dự thảo về việc đấu giá viên bị thu hồi chứng chỉ không được cấp lại và mỗi đấu giá viên chỉ được hành nghề tại một tổ chức.

Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An dự phiên thảo luận tại hội trường. Ảnh: Việt Anh

Nếu thiếu cơ sở dữ liệu dùng chung, cơ quan quản lý sẽ khó kiểm soát trường hợp người bị thu hồi chứng chỉ ở địa phương này tiếp tục đề nghị cấp chứng chỉ tại địa phương khác, hoặc một đấu giá viên hành nghề tại nhiều tổ chức ở các địa phương khác nhau.

Do đó, đại biểu đề nghị bổ sung trách nhiệm xây dựng, kết nối, quản lý và cập nhật cơ sở dữ liệu quốc gia về đấu giá viên. Trong đó, công khai tình trạng hành nghề, việc thu hồi, cấp lại chứng chỉ để cơ quan có thẩm quyền có thể tra cứu, xác minh khi cấp chứng chỉ và đăng ký hành nghề.

Đối với các trường hợp hủy kết quả đấu giá, đại biểu Hoàng Thị Thu Trang cho rằng dự thảo đã quy định người trúng đấu giá có nghĩa vụ thanh toán đầy đủ tiền mua tài sản theo hợp đồng hoặc quy định pháp luật liên quan. Tuy nhiên, việc không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ thanh toán chưa được quy định rõ là một căn cứ độc lập để hủy kết quả đấu giá.

Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An dự phiên thảo luận tại hội trường. Ảnh: Việt Anh

Đại biểu cho biết, đối với đấu giá quyền sử dụng đất trong trường hợp Nhà nước giao đất, cho thuê đất, pháp luật đất đai đã có cơ chế hủy quyết định công nhận kết quả trúng đấu giá khi người trúng đấu giá không thực hiện nghĩa vụ tài chính. Trong khi đó, với các loại tài sản khác, việc xử lý hiện có thể phải căn cứ vào hợp đồng mua bán, Bộ luật Dân sự và pháp luật chuyên ngành.

Vì vậy, đại biểu Hoàng Thị Thu Trang đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu bổ sung cơ chế xử lý trường hợp người trúng đấu giá không thanh toán hoặc thanh toán không đầy đủ trong thời hạn quy định; đồng thời phân định rõ trường hợp nào xử lý theo hợp đồng, trường hợp nào được hủy kết quả đấu giá.

Theo đại biểu, quy định này cần được thiết kế thống nhất với Bộ luật Dân sự và pháp luật chuyên ngành, qua đó tạo cơ sở pháp lý rõ ràng, hạn chế tranh chấp và nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về đấu giá tài sản.