Đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú: Làm rõ cơ chế đình chỉ, phục hồi hiệu lực bằng bảo hộ giống cây trồng

Quốc hội tập trung thảo luận ở hội trường về các dự án luật. Ảnh: Viết Chung

Sáng 3/11, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ.

Dự phiên thảo luận, Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An có Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh Đoàn Minh Huấn; Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Nguyễn Khắc Thận; cùng các đại biểu trong đoàn.

Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An dự phiên thảo luận tại hội trường. Ảnh: Lâm Hiển

Làm rõ hậu quả pháp lý khi đình chỉ, phục hồi bằng bảo hộ giống cây trồng

Đối với quy định về đình chỉ và phục hồi hiệu lực bằng bảo hộ giống cây trồng, đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú đồng tình với mục tiêu giảm thủ tục hành chính của quy định này. Tuy nhiên, đây là nội dung tác động trực tiếp đến quyền đối với giống cây trồng, vốn có thể là kết quả của nhiều năm nghiên cứu và đầu tư.

Vì vậy, dự thảo cần làm rõ hậu quả pháp lý của việc đình chỉ tự động cũng như điều kiện, thời điểm và phạm vi phục hồi hiệu lực bằng bảo hộ. Bởi theo đại biểu, việc quy định phục hồi khi nguyên nhân đình chỉ đã được khắc phục vẫn chưa giải quyết đầy đủ các vấn đề phát sinh trên thực tế.

"Chẳng hạn, nếu bằng bảo hộ bị đình chỉ rồi được phục hồi thì quyền của chủ bằng có được duy trì liên tục hay không? Hành vi của người thứ ba trong thời gian đình chỉ được xử lý như thế nào? Trường hợp chủ bằng đã nộp lệ phí đúng hạn nhưng hệ thống cập nhật chậm thì quyền lợi của họ được bảo vệ ra sao?", đại biểu đặt vấn đề.

Đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú - Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An phát biểu thảo luận. Ảnh: Lâm Hiển

Đại biểu đề nghị bổ sung cơ chế thông báo điện tử, quy định thời gian cho phép nộp lệ phí muộn kèm phụ phí và nguyên tắc duy trì hiệu lực liên tục nếu chủ bằng hoàn thành nghĩa vụ trong thời hạn cho phép.

Luật cần xác định rõ thời điểm phục hồi và cách xử lý các quyền phát sinh trong thời gian bằng bảo hộ bị đình chỉ. Chính phủ quy định cụ thể về thời hạn, phương thức thông báo và thủ tục thực hiện.

Minh bạch tiêu chí sử dụng kết quả khảo nghiệm kỹ thuật

Về quy định liên quan đến khảo nghiệm kỹ thuật, đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú tán thành việc mở rộng quyền tự khảo nghiệm, thuê tổ chức khác khảo nghiệm và sử dụng kết quả khảo nghiệm đã có.

Tuy nhiên, đại biểu cho rằng quy định về thẩm định kết quả khảo nghiệm chưa giải quyết đầy đủ yêu cầu minh bạch trong việc chấp nhận hoặc từ chối sử dụng kết quả đã có. Đặc biệt, cụm từ “có thể sử dụng” tại khoản 2 cần được gắn với các tiêu chí cụ thể, công khai.

Việc thay đổi địa điểm hoặc điều kiện khảo nghiệm có thể đòi hỏi đánh giá chuyên môn, nhưng không nên mặc nhiên dẫn đến yêu cầu khảo nghiệm lại toàn bộ.

Từ đó, đại biểu đề nghị bổ sung nguyên tắc: kết quả khảo nghiệm đã có được sử dụng khi cơ quan có thẩm quyền xác định đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và đủ cơ sở phục vụ thẩm định. Trường hợp không chấp nhận kết quả hoặc yêu cầu khảo nghiệm bổ sung, cơ quan có thẩm quyền phải nêu rõ căn cứ chuyên môn và nội dung cần bổ sung.

Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An dự phiên thảo luận tại hội trường. Ảnh: Lâm Hiển

Đồng thời, cần cụ thể hóa tiêu chí sử dụng kết quả khảo nghiệm trong nước và nước ngoài. Yêu cầu lưu giữ, truy xuất dữ liệu và vật liệu khảo nghiệm phù hợp với đặc điểm từng loài. Quy định việc kiểm chứng khi có căn cứ cần thiết. Phạm vi khảo nghiệm bổ sung cũng phải tương xứng với những thiếu hụt hoặc nghi vấn chuyên môn đã được xác định.

Tăng cường kiểm soát xung đột lợi ích trong hoạt động giám định sở hữu trí tuệ

Đối với quy định về giám định sở hữu trí tuệ, đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú đề nghị tiếp tục hoàn thiện các quy định về nghĩa vụ nghề nghiệp, hậu kiểm, đồng thời không tái lập những điều kiện kinh doanh đã được bãi bỏ. Các nghĩa vụ này cần được rà soát để áp dụng đầy đủ đối với tổ chức, cá nhân hoạt động theo cơ chế mới.

Đáng chú ý, đối với quy định bổ sung “các kết quả hoạt động giám định đã thực hiện”, đại biểu cho rằng yêu cầu này có cơ sở nhưng cần được cân nhắc về phạm vi công khai. Việc chỉ loại trừ thông tin định danh cá nhân có thể dẫn đến nguy cơ công bố bí mật kinh doanh, dữ liệu kỹ thuật hoặc thông tin khách hàng cần được bảo vệ.

Do đó, đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú đề nghị thay cụm từ “các kết quả hoạt động giám định đã thực hiện” bằng “thông tin khái quát về kinh nghiệm hoạt động giám định”. Đồng thời giữ yêu cầu thông báo về lĩnh vực, kiến thức và nghiệp vụ chuyên môn.

Ngoài ra, đại biểu đề nghị bổ sung tại khoản 3 nguyên tắc kiểm soát xung đột lợi ích và bảo đảm khả năng kiểm chứng kết luận giám định. Đối với khoản 6 giao Chính phủ quy định về hậu kiểm, cần phân biệt rõ việc đăng tải tên tổ chức, cá nhân trên cổng thông tin với hoạt động chứng nhận năng lực giám định.