Đại biểu: 'Người dân giữ khoảng 500 tấn vàng, xấp xỉ 12% GDP'

Đại biểu Lê Hoàng Anh. Ảnh: Quốc hội.

Thảo luận tại phiên họp của Quốc hội về tình hình kinh tế - xã hội và ngân sách Nhà nước chiều 30/10, đại biểu Lê Hoàng Anh (đoàn Gia Lai) đã đưa ra những số liệu cụ thể về quy mô nguồn lực tài chính đang nằm trong khu vực dân cư.

Nguồn vốn dồi dào nhưng thiếu "đường dẫn" vào sản xuất

Theo đại biểu, lượng tiền gửi của dân cư tại hệ thống ngân hàng hiện đã vượt mốc 11,2 triệu tỷ đồng. Bên cạnh đó, người dân còn đang nắm giữ khoảng 500 tấn vàng, tương đương xấp xỉ 12% GDP. Tuy nhiên, quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp chỉ đạt khoảng 11% GDP, mục tiêu 20% vào năm 2025 chưa đạt.

Đại biểu Lê Hoàng Anh chỉ ra nghịch lý là nguồn vốn sẵn có trong dân rất dồi dào, song lại chưa chảy mạnh vào hoạt động sản xuất, kinh doanh. Hiện nay, nền kinh tế gần như phụ thuộc chủ yếu vào nguồn tín dụng ngân hàng với quy mô khoảng 155% GDP. Trong cơ cấu huy động vốn, gần 80% là ngắn hạn (kỳ hạn dưới 12 tháng), nhưng có tới khoảng một nửa dư nợ lại là trung và dài hạn.

Nói về thực trạng này, đại biểu cho rằng cái thiếu không phải là vốn, mà là đường dẫn vốn. Khi thiếu đường dẫn trong nước, dòng vốn có xu hướng tìm đường ra nước ngoài.

Vị đại biểu dẫn chứng trường hợp nhiều doanh nghiệp công nghệ do người Việt sáng lập, phục vụ khách hàng trong nước nhưng công ty mẹ lại đặt ở nước ngoài, khiến giá trị gia tăng sau mỗi đợt gọi vốn thành công đều ghi nhận tại thị trường quốc tế.

Đặt câu hỏi "năm 2027 lấy vốn dài hạn ở đâu để đi đường dài?", đại biểu Lê Hoàng Anh nhận định vốn dài hạn chỉ đi theo niềm tin dài hạn, mà niềm tin đó trước hết phải là niềm tin vào sự ổn định và khả năng tiên liệu được của hệ thống pháp luật.

Để khơi thông nguồn lực trong dân, đại biểu kiến nghị cụ thể hóa chủ trương cho vay theo dữ liệu và dòng tiền, theo tinh thần Nghị quyết 68. Khi doanh nghiệp đồng ý, ngân hàng có thể sử dụng dữ liệu hóa đơn điện tử, dữ liệu thuế, xuất nhập khẩu làm cơ sở cấp tín dụng thay cho tài sản bảo đảm bằng đất đai.

Đồng thời, đại biểu tỉnh Gia Lai đề xuất cần có giải pháp giữ vốn chủ sở hữu ở trong nước, kết nối nguồn tiền tiết kiệm của dân cư với doanh nghiệp thông qua các quỹ hưu trí tự nguyện, quỹ mở và nghiên cứu thí điểm chứng chỉ vàng.

Công khai lộ trình điều chỉnh giá để bảo vệ thu nhập người dân

Cùng phiên thảo luận về điều hành kinh tế vĩ mô, đại biểu Trần Quốc Tuấn (đoàn Vĩnh Long) nhấn mạnh việc ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát là nền móng của tăng trưởng.

Ông dẫn báo cáo thẩm tra cho biết CPI bình quân 9 tháng tăng 4,52%; nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng 6,68%; giao thông tăng 6,06%; hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 4,72%.

Theo vị đại biểu, với người lao động, khi tiền điện, tiền ăn, nhà ở và đi lại tăng thì phần thu nhập còn lại cho học hành, khám chữa bệnh và tiết kiệm sẽ bị thu hẹp. Còn với doanh nghiệp, nhiên liệu, vận tải và nguyên liệu đắt lên sẽ làm chi phí sản xuất tăng. Nếu tăng giá bán, doanh nghiệp có thể mất khách, còn nếu giữ giá bán thì lợi nhuận sẽ bị giảm đi.

Ông đề nghị Chính phủ có kịch bản điều hành giá thống nhất, theo dõi riêng các mặt hàng thiết yếu, như điện, nước, giao thông, lương thực và công khai trước lộ trình điều chỉnh giá do Nhà nước quản lý.

Đặc biệt, ông Tuấn góp ý cần theo dõi riêng giá hàng thiết yếu và hỗ trợ có mục tiêu cho nhóm dễ bị tổn thương. “Khi giá cả ổn định thì tiền lương của công nhân, thu nhập của người dân mới có thể lo được cuộc sống hàng ngày, doanh nghiệp cũng yên tâm sản xuất kinh doanh”, đại biểu Tuấn nói.

Bên cạnh đó, ông nhấn mạnh cần khơi thông nguồn vốn cho sản xuất, giúp doanh nghiệp vay được vốn với chi phí hợp lý.

Đại biểu tỉnh Vĩnh Long cho rằng một nền kinh tế có thể tăng trưởng nhanh trong ngắn hạn nhờ vốn vay, nhưng tăng trưởng bền vững phải dựa vào các dự án tạo ra sản phẩm, năng suất và dòng tiền thực tế.