Đại sứ Nguyễn Minh Vũ: Nỗ lực hết mình đưa các liệt sĩ trở về với đất mẹ yêu thương

Đây là khẳng định của Đại sứ Việt Nam tại Campuchia Nguyễn Minh Vũ khi trả lời phỏng vấn Báo Thế giới & Việt Nam về những nỗ lực trong triển khai thực hiện "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" tại địa bàn.

Thưa Đại sứ, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Việt Nam hy sinh tại Campuchia được Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia triển khai như thế nào trong thời gian qua, đặc biệt là hưởng ứng “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, và đến nay đã đạt được những kết quả nổi bật gì?

Công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại Campuchia qua các thời kỳ chiến tranh luôn được Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia coi là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, thể hiện truyền thống, đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", "Ăn quả nhớ người trồng cây" của dân tộc ta.

Ngay khi "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" được phát động, Đại sứ quán đã chủ động triển khai việc làm ý nghĩa này một cách đồng bộ và quyết liệt, trên nhiều mặt công tác:

Thứ nhất, về công tác tham mưu và đối ngoại: Tại các cuộc gặp gỡ tiếp xúc với Lãnh đạo cấp cao, lãnh đạo các bộ ngành và địa phương của Campuchia, Đại sứ quán thường xuyên cảm ơn sự giúp đỡ hiệu quả của các cơ quan chức năng của Campuchia, cũng như đề nghị phía bạn tiếp tục hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi để tiến hành công tác tìm kiếm, quy tập, hồi hương hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia của Việt Nam hy sinh tại Campuchia, đáp ứng sự mong mỏi của các gia đình tại Việt Nam.

Đại sứ quán, trong đó đặc biệt là Văn phòng Tùy viên Quốc phòng, luôn đóng vai trò cầu nối tích cực giữa Ban Chỉ đạo Quốc gia 515, Bộ Quốc phòng Việt Nam với Ủy ban Chuyên trách Chính phủ Hoàng gia Campuchia và Bộ Quốc phòng Campuchia. Đại sứ quán thường xuyên thúc đẩy việc duy trì, củng cố và nâng cao hiệu quả của cơ chế hợp tác giữa Ủy ban Chuyên trách hai nước; kịp thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh về thủ tục, pháp lý, tạo hành lang thông thoáng nhất cho các Đội Quy tập làm nhiệm vụ trên lãnh thổ Campuchia.

Thứ hai, về công tác phối hợp địa phương và hỗ trợ lực lượng tại hiện trường: Đại sứ quán thường xuyên giữ liên hệ chặt chẽ, theo sát, đồng hành cùng các Đội Quy tập thuộc Bộ Tư lệnh Quân khu 5, Quân khu 7, Quân khu 9 và các Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh biên giới. Chúng tôi luôn cố gắng kết nối với chính quyền địa phương của Campuchia để các lực lượng tìm kiếm của Việt Nam phối hợp với phía bạn tiến hành các hoạt động trên thực địa thuận lợi, an toàn nhất.

Thứ ba, về công tác thu thập thông tin: Đại sứ quán chủ động phối hợp với các hội đoàn người Việt tại Campuchia, các doanh nghiệp Việt Nam đang đầu tư tại địa bàn, kết hợp với mạng lưới cựu chiến binh và nhân dân Campuchia nhằm thu thập, xác minh mọi nguồn tin liên quan đến các phần mộ liệt sĩ, kịp thời cung cấp cho các Đội công tác.

Mặc dù việc tìm kiếm thông tin về nơi an táng các liệt sĩ ngày càng khó khăn, địa hình những khu vực tiếp cận để tiến hành công tác quy tập hài cốt liệt sĩ ngày càng phức tạp, công tác quy tập vẫn được triển khai hiệu quả, giai đoạn mùa khô 2025-2026, các Đội công tác của Việt Nam đã tìm kiếm, quy tập được 850 hài cốt liệt sĩ.

Lễ tiễn đưa và Lễ bàn giao hài cốt liệt sĩ tại các tỉnh của Campuchia cũng như tại các cửa khẩu biên giới đã được tổ chức trang trọng, ý nghĩa, để lại tình cảm sâu sắc, xúc động trong lòng nhân dân Campuchia và cộng đồng người Việt Nam tại Campuchia.

Đại sứ Nguyễn Minh Vũ và tập thể Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia tổ chức viếng Tượng đài Hữu nghị Việt Nam - Campuchia tại thủ đô Phnom Penh.

Nguồn: Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia

Đại sứ Nguyễn Minh Vũ và tập thể Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia tổ chức viếng Tượng đài Hữu nghị Việt Nam - Campuchia tại thủ đô Phnom Penh.

Nguồn: Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia

‹›

Theo thông tin từ Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" được thực hiện từ 15/3, đến nay các lực lượng đã tìm kiếm, quy tập được 1.715 hài cốt liệt sĩ, đạt 24,5% kế hoạch.Ban Chỉ đạo cũng yêu cầu đẩy nhanh tiến độ lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ; chỉ đạo các đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Lào và Campuchia chuẩn bị lên đường thực hiện nhiệm vụ mùa khô 2026 - 2027 sớm hơn định kỳ hàng năm để tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ đã có thông tin do các tổ chức, cá nhân cung cấp.

Xin Đại sứ chia sẻ cụ thể hơn về những thuận lợi cũng như những khó khăn, thách thức lớn nhất mà Đại sứ quán và các lực lượng chức năng gặp phải trong quá trình thực hiện nhiệm vụ thiêng liêng này?

Thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên đất Campuchia là một hành trình đặc biệt, có cả những thuận lợi và khó khăn, thách thức.

Về các thuận lợi, có thể thấy công tác ý nghĩa này được nhận được sự ủng hộ, động viên và sự chỉ đạo sát sao của Đảng, Nhà nước và tinh thần trách nhiệm của các cơ quan liên quan của hai nước. Quan hệ hợp tác giữa Ủy ban Chuyên trách Chính phủ hai nước ngày càng chặt chẽ. Lãnh đạo cấp cao Campuchia qua các thời kỳ luôn khẳng định việc hỗ trợ Việt Nam quy tập hài cốt liệt sĩ là trách nhiệm đạo lý và là hành động tri ân đối với sự hy sinh của Quân tình nguyện Việt Nam giúp nhân dân Campuchia thoát khỏi thảm họa diệt chủng.

Thứ hai, đó là tình cảm kề vai sát cánh của quân đội và nhân dân Campuchia. Lực lượng vũ trang và chính quyền các địa phương của phía bạn luôn coi cán bộ các Đội Quy tập như người thân, đi làm nhiệm vụ vinh quang và ý nghĩa cho hai đất nước. Do đó, người dân Campuchia – đặc biệt là những người từng sống qua thời kỳ chiến tranh – đã nhiệt tình chỉ đường, cung cấp thông tin, hỗ trợ, thậm chí cùng tham gia các hoạt động đào tìm với lực lượng của ta.

Thứ ba, đó là sự hiệp đồng chặt chẽ của các lực lượng trong nước, Ban Chỉ đạo 515 các cấp, các Quân khu và Bộ Chỉ huy quân sự các tỉnh biên giới đã trang bị phương tiện hiện đại, cử những cán bộ, chiến sĩ tinh nhuệ, giàu kinh nghiệm và thông thạo tiếng Khmer sang địa bàn làm nhiệm vụ.

Quang cảnh Đối thoại chính sách quốc phòng Việt Nam-Campuchia lần thứ 9

Nguồn: Báo Quân đội Nhân dân

Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi, chúng ta phải đối mặt với những thách thức ngày càng lớn.

Trước hết, đối với công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, thách thức lớn nhất chính là thời gian. Chiến tranh đã lùi xa hàng thập kỷ, cùng với đó, địa hình cũng có nhiều thay đổi lớn, rừng rậm xưa kia nay trở thành đô thị, nông trường hoặc khu công nghiệp; sông hồ thay đổi dòng chảy; các mốc giới, vật chứng tự nhiên dùng để đánh dấu phần mộ trước đây hầu như không còn.

Thứ hai, nguồn thông tin phục vụ công tác quy tập hài cốt liệt sĩ ngày càng khan hiếm. Các nhân chứng lịch sử – gồm cựu chiến binh, người dân địa phương có biết về các khu vực an táng liệt sĩ – đa phần đã tuổi cao sức yếu hoặc đã qua đời. Nhiều thông tin thu thập được mang tính ước lệ, thiếu chính xác, đòi hỏi lực lượng chức năng phải rà soát, đào xới trên diện rộng, nhưng xác suất tìm thấy không cao.

Thứ ba, thách thức đến từ thời tiết và môi trường làm việc. Khí hậu Campuchia rất khốc liệt với mùa mưa lũ kéo dài gây sạt lở, ngập lụt, hoạt động tìm kiếm, quy tập chỉ có thể tiến hành trong mùa khô dưới thời tiết nắng nóng gay gắt. Các Đội quy tập phải làm nhiệm vụ ở những vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, nơi cơ sở hạ tầng thiếu thốn, đường sá đi lại khó khăn, điều kiện sinh hoạt khắc nghiệt.

Cuối cùng, thách thức đến từ hiểm họa từ bom mìn còn sót lại. Đất nước Campuchia vẫn còn nhiều khu vực bị ô nhiễm bom mìn nặng nề sau chiến tranh. Công tác đào tìm tại các vùng sâu, vùng xa luôn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cao cho cán bộ, chiến sĩ thực hiện nhiệm vụ.

Ngày 12/8, trong khuôn khổ Đối thoại chính sách quốc phòng Việt Nam-Campuchia lần thứ 9, Thượng tướng Nguyễn Trường Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Thứ trưởng Quốc phòng chân thành cảm ơn Chính phủ, Bộ Quốc phòng Campuchia thời gian qua đã phối hợp, hỗ trợ hiệu quả việc tìm kiếm, quy tập, hồi hương hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại Campuchia, qua đó góp phần thúc đẩy Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ ở Việt Nam, Lào, Campuchia. Thượng tướng Nguyễn Trường Thắng bày tỏ mong muốn hai bên tiếp tục phối hợp đẩy nhanh tiến độ, đồng thời tăng cường tuyên truyền, vận động nhân dân tích cực cung cấp thông tin.

Đoàn công tác Bộ Quốc phòng do Thượng tướng Nguyễn Trường Thắng dẫn đầu tới thăm Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia.

Nguồn: Báo Quân đội Nhân dân

Đoàn công tác Bộ Quốc phòng do Thượng tướng Nguyễn Trường Thắng dẫn đầu tới thăm Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia.

Nguồn: Báo Quân đội Nhân dân

‹›

Thưa Đại sứ, thời gian không chờ đợi chúng ta, nhân chứng ngày càng ít đi. Trong thời gian tới, Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia sẽ tập trung triển khai mảng công việc này theo những trọng tâm đột phá nào nhằm hoàn thành thắng lợi "Chiến dịch 500 ngày đêm"?

Có thể thấy, chúng ta đang ở trong "giai đoạn nước rút" cuối cùng của quá trình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Campuchia. Mỗi ngày trôi qua, cơ hội tìm kiếm được trọn vẹn những gì còn sót lại của các chiến sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh trong các thời kỳ chiến tranh tại Campuchia lại càng ít đi.

Chính vì vậy, chúng ta cần tận dụng thời gian quý giá để thực hiện công tác ý nghĩa này, đáp lại niềm mong mỏi khắc khoải của thân nhân các liệt sĩ và hoàn thành các mục tiêu của "Chiến dịch 500 ngày đêm". Để thực hiện mục tiêu trên, Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia xác định tập trung thực hiện tốt 3 trọng tâm trong thời gian tới như sau:

Một là, tăng cường công tác ngoại giao chuyên đề, nâng tầm hiệu quả hợp tác với phía bạn. Đại sứ quán sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác đối ngoại, duy trì tiếp xúc thường xuyên ở các cấp từ Trung ương đến các Quân khu, lãnh đạo các tỉnh của Campuchia để tranh thủ sự ủng hộ tối đa của phía bạn đối với công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Qua đó, đề nghị bạn tiếp tục chỉ đạo các lực lượng quân đội, công an, chính quyền địa phương và nhân dân Campuchia coi việc hỗ trợ Việt Nam tìm kiếm hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chung, giúp tháo gỡ nhanh nhất các vướng mắc phát sinh trên thực địa.

Hai là, đổi mới công tác tuyên truyền, vận động nhân dân Campuchia. Chúng tôi xác định nhân dân Campuchia chính là "chìa khóa" mở ra các nguồn thông tin chất lượng. Đại sứ quán sẽ phối hợp với các cơ quan truyền thông của bạn, các hội đoàn Việt Nam tại Campuchia triển khai tuyên truyền đề nghị cung cấp thông tin về mộ liệt sĩ trong cộng đồng cư dân Campuchia, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng cựu căn cứ cách mạng; đồng thời kịp thời biểu dương, khen thưởng các tập thể, cá nhân người Campuchia có thành tích xuất sắc trong việc phát hiện, cung cấp thông tin hoặc giúp đỡ lực lượng quy tập.

Ngày 6/7 đã diễn ra Lễ đón Đội K92 và Đội K93 hoàn thành nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại Campuchia, giai đoạn XXV (mùa khô 2025-2026).

Nguồn: Báo Quân đội Nhân dân

Ba là, bảo đảm hậu cần, an toàn tuyệt đối cho các Đội quy tập. Lực lượng trực tiếp làm nhiệm vụ tại hiện trường là các chiến sĩ trong các Đội Quy tập. Đại sứ quán và các Cơ quan đại diện Việt Nam tại Campuchia sẽ tiếp tục làm tốt vai trò "hậu phương tại chỗ" thông qua các biện pháp như thường xuyên giữ liên lạc với các Đội Quy tập và phối hợp với chính quyền bạn bảo đảm an ninh, an toàn tuyệt đối về người, phương tiện, đặc biệt là công tác phòng chống dịch bệnh, tai nạn do bom mìn.

Công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ không chỉ đơn thuần là nhiệm vụ chuyên môn, mà là lời hứa thiêng liêng của thế hệ hôm nay đối với những anh hùng, liệt sĩ đã ngã xuống vì hai đất nước Việt Nam và Campuchia.

Dù chặng đường phía trước còn muôn vàn gian khổ và thách thức, nhưng với tinh thần trách nhiệm cao nhất, Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia sẽ tiếp tục sát cánh cùng các lực lượng chức năng, nỗ lực hết sức mình để đưa thêm nhiều liệt sĩ trở về với đất mẹ yêu thương, góp phần tô thắm thêm tình hữu nghị truyền thống, đoàn kết gắn bó giữa hai dân tộc Việt Nam - Campuchia.

Thực hiện: Hải Yến | Đồ hoạ: Lim Dim