Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ: Không để bất kỳ sự hy sinh nào bị lãng quên

Đại sứ Việt Nam tại Hoa Kỳ Nguyễn Quốc Dũng khẳng định quyết tâm của Đại sứ quán trong thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm” để bất kỳ sự hy sinh nào sẽ không bị lãng quên.

Thưa Đại sứ, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Việt Nam tại Hoa Kỳ được Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ triển khai như thế nào và đến nay đã đạt được những kết quả gì?

Trước hết, phải khẳng định, hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh nói chung và tìm kiếm quân nhân mất tích trong chiến tranh từ cả hai phía nói riêng là điểm sáng trong quan hệ giữa Việt Nam và Hoa Kỳ; góp phần quan trọng cho quá trình hòa giải, xây dựng lòng tin chiến lược giữa hai dân tộc và hai đất nước.

Hơn 30 năm kể từ khi hai nước bình thường hóa quan hệ vào năm 1995, Chính phủ Việt Nam luôn tạo điều kiện cho phía Hoa Kỳ trong việc tìm kiếm, quy tập và hồi hương hài cốt binh sĩ Hoa Kỳ mất tích khi tham chiến tại Việt Nam. Ở chiều ngược lại, phía Hoa Kỳ cũng đã từng bước hỗ trợ Việt Nam trong công tác tìm kiếm, quy tập và xác định hài cốt liệt sĩ hy sinh trong chiến tranh. Một trong những dấu mốc quan trọng đó là việc hai bên ký kết Bản ghi nhớ về “Sáng kiến tìm kiếm quân nhân Việt Nam mất tích trong chiến tranh/VWAI” giữa Bộ Quốc phòng hai nước vào tháng 7/2021.

Theo thông tin từ Cục Chính sách Xã hội thuộc Bộ Quốc phòng Việt Nam, sau 5 năm triển khai, kết thúc năm tài khóa 2025, phía Hoa Kỳ chính thức cung cấp cho phía Việt Nam 46 bộ hồ sơ, bao gồm các khu mộ tập thể của liệt sĩ, phía Việt Nam tiếp nhận và xác minh được 45 bộ hồ sơ. Bên cạnh đó, phía Hoa Kỳ cũng đã nhiều lần trao trả kỷ vật chiến tranh cho phía Việt Nam, tổng số là hơn 40 kỷ vật chiến tranh.

Đóng góp vào những kết quả nêu trên, Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ có vai trò là cầu nối giữa các cơ quan hữu quan của Việt Nam, trực tiếp là Văn phòng Ban Chỉ đạo Quốc gia 515, và đối tác Hoa Kỳ trong xây dựng chương trình kế hoạch hợp tác hàng năm, tổ chức các chuyến công tác thăm quan-nghiên cứu tại thực địa, kết nối với các đối tác mới cũng như triển khai một số sáng kiến mới như mở rộng sự tham gia của cựu chiến binh, các tổ chức phi chính phủ, khu vực doanh nghiệp và gia đình cựu chiến binh Hoa Kỳ vào quá trình tìm kiếm bộ đội Việt Nam mất tích, mất tin trong chiến tranh.

Thực hiện chỉ đạo của Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, trực tiếp là chỉ đạo của Đảng ủy Bộ Ngoại giao về triển khai kế hoạch hành động thực hiện "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" từ ngày 15/3/2026 đến ngày 27/7/2027, Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ đã chủ động xây dựng chương trình công tác tập trung vào vận động Chính quyền và Quốc hội Hoa Kỳ tiếp tục ủng hộ và dành ưu tiên nguồn lực cho triển khai hiệu quả sáng kiến VWAI cho giai đoạn 2025-2030.

Những kết quả đạt được rất tích cực. Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ cho biết, phía Hoa Kỳ mong muốn tiếp tục thúc đẩy đà hợp tác tích cực về quốc phòng song phương, bao gồm khắc phục hậu quả chiến tranh nói chung và triển khai sáng kiến VWAI nói riêng. Đây cũng là một trong những ưu tiên hàng đầu của Chính quyền Tổng thống Donald Trump cũng như Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ.

Đáng chú ý, dự thảo Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng (NDAA) năm 2026 có nội dung cho phép kéo dài thời hạn thực hiện VWAI đến năm 2031 với yêu cầu tăng cường số hóa, chia sẻ dữ liệu và nâng cao năng lực cho Việt Nam trong tìm kiếm, xác minh và hồi hương hài cốt người mất tích trong chiến tranh, tạo cơ sở pháp lý tốt hơn để Hoa Kỳ cải thiện và mở rộng cách thức triển khai VWAI. 

Bên cạnh công tác vận động chính trị, Đại sứ quán còn ủng hộ và có nhiều đóng góp tích cực cho việc đẩy nhanh tốc độ tìm kiếm thông tin về quân nhân Việt Nam mất tin, mất tích trong chiến tranh thông qua sự phối hợp hành động của đối tác ba bên là Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ-ASEAN (USABC), Tổ chức Mission POW/MIA và Đại học Texas Tech.Trong đó, Đại học Texas Tech đóng vai trò là cơ quan nghiên cứu phát huy thế mạnh kho dữ liệu về cuộc chiến tại Việt Nam đã được số hóa và năng lực nghiên cứu hồ sơ về cuộc chiến tại Việt Nam trong nhiều năm; USABC phát huy thế mạnh huy động sự tham gia về nguồn lực, công nghệ từ khu vực tư nhân/doanh nghiệp; Tổ chức Mission POW/MIA đóng vai trò là cầu nối mở rộng sự tham gia của các cựu chiến binh và gia đình cựu chiến binh Hoa Kỳ vào quá trình tìm kiếm hài cốt liệt sỹ và trao trả kỷ vật chiến tranh.

Đại sứ Nguyễn Quốc Dũng

Đại sứ Việt Nam tại Hoa Kỳ

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước tham dự kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ diễn ra sáng ngày 23/7 tại Hà Nội.

(Nguồn: VGP)

Tiêu đề khối ảnh

Nội dung mô tả ngắn đi kèm ảnh. Dùng layout ảnh + chữ để kể chuyện, dẫn dắt hoặc giải thích bối cảnh.

Một số kết quả cụ thể đã đạt được là:

Thứ nhất, liên hệ thu xếp chương trình để đoàn Đại học Texas Tech làm việc với các cơ quan của Việt Nam, bao gồm Văn phòng Ban Chỉ đạo 515, Trung tâm giám định AND-Viện Công nghệ sinh học; Trung tâm Lưu trữ Quốc gia I, II, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội; Đại học Huế; Đại học Fullbright… về trao đổi hình ảnh (bản đồ), thông tin, tư liệu phục vụ tìm kiếm bộ đội Việt Nam mất tích và xác định các ngôi mộ tập thể; về trao trả một số kỷ vật chiến tranh cho thân nhân các liệt sỹ thông qua Văn phòng Ban Chỉ đạo 515.

Thứ hai, kết nối để Trường Khoa học và Nghệ thuật Franklin thuộc Đại học Georgia mời Bộ Quốc phòng Việt Nam cử cán bộ sang Hoa Kỳ tham dự khóa học miễn phí về công nghệ viễn thám bằng rađa xuyên đất (GPR), từ kế, khảo cổ học pháp y phục vụ tìm kiếm và khai quật các di cốt dễ vỡ hoặc hài cốt lẫn lộn.

Thứ ba, hỗ trợ đoàn Mission POW/MIA đưa các cựu binh Hoa Kỳ thăm lại các khu vực đã chiến đấu và gặp gỡ, giao lưu với các cựu binh Việt Nam vào tháng 4/2026; kết nối làm việc với một số cơ quan/tổ chức của Việt Nam như Văn phòng Ban Chỉ đạo 515; Bảo tàng đường mòn Hồ Chí Minh, Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam, Bảo tàng Không Quân, Bảo tàng Tỉnh Thanh Hóa và Nhà tù Hỏa Lò tháng 6/2026 về tìm kiếm, trao trả kỷ vật chiến tranh.

Thứ tư, Đại sứ và cán bộ Đại sứ quán thăm và làm việc tại Trung tâm lưu trữ Quốc gia NARA thúc đẩy hoạt động nghiên cứu không ảnh và bản đồ phục vụ tìm kiếm các ngôi mộ liệt sĩ tập thể trong khuôn khổ Sáng kiến VWAI vào tháng 5/2026.

Thứ năm, phối hợp với các cơ quan trong nước thu xếp nội dung, chương trình mời ông Conner Robert Ambrose – cựu chiến binh Mỹ từng chiến đấu tại căn cứ không quân chiến lược Sân bay Biên Hòa (tỉnh Đồng Nai ngày nay) về Việt Nam tham dự “Hội thảo về mộ liệt sỹ tập thể được đưa về chôn cất tại Nghĩa địa Chí Hòa - Chợ Quán) theo Thư mời của Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà. Trưởng Ban Chỉ đạo Quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Việt Nam.

Sau khi tham dự hội thảo tại Việt Nam, ông Conner Robert Ambrose đã gửi thư cảm ơn Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ và khuyến nghị hai bên cần thúc đẩy hợp tác thông qua cách tiếp cận sử dụng công nghệ cao như sử dụng vệ tinh và drone để tìm kiếm các ngôi mộ liệt sĩ; bày tỏ sẵn sàng trao đổi thêm với phía Việt Nam nếu đoàn công tác của Chính phủ Việt Nam sang công tác tại Hoa Kỳ về tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.

Theo thông tin từ Ban chỉ đạo Quốc gia, Tổng đài đường dây nóng của "Chiến dịch 500 ngày đêm" qua số 18008022 và 0965.001.222 đang trở thành kênh tiếp nhận thông tin trực tiếp, kết nối thân nhân liệt sĩ, cựu chiến binh, Nhân dân với các cơ quan chức năng trong quá trình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Tính từ ngày 15/6 đến 12/8/2026, Tổng đài “Chiến dịch 500 ngày đêm” đã tiếp nhận 39.600 cuộc gọi, trong đó hơn 13.000 cuộc gọi từ thân nhân liệt sĩ có nhu cầu tìm kiếm phần mộ và khoảng 1.800 cuộc gọi cung cấp thông tin về nơi chôn cất liệt sĩ.

Tác giả / nhân vật

Sáng 8/6, đồng chí Phạm Thị Thanh Trà, Phó Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 chủ trì hội thảo về xác minh, kết luận thông tin mộ liệt sĩ tập thể được an táng tại nghĩa địa Chí Hòa-Chợ Quán (trước đây).

Ảnh: MasterCMS

Hội thảo về xác minh, kết luận thông tin mộ liệt sĩ tập thể được an táng tại nghĩa địa Chí Hòa-Chợ Quán (trước đây).

Ảnh: Tư liệu

Chi tiết tạo điểm nhấn cho tuyến ảnh

Ảnh: Nhân vật cung cấp

‹›

Xin Đại sứ chia sẻ về những thuận lợi và khó khăn trong quá trình này?

Quá trình triển khai sáng kiến VWAI và "Chiến dịch 500 ngày đêm", Đại sứ quán nhận thấy có những thuận lợi và khó khăn sau:

Về thuận lợi, quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Hoa Kỳ được hai bên quan tâm củng cố và tăng cường; Chính quyền của Tổng thống Donald Trump thể hiện sự coi trọng quan hệ với Việt Nam, đặc biệt là Bộ trưởng Chiến tranh Hoa Kỳ Pete Hegseth và Ngoại trưởng Marco Rubio luôn thể hiện sự quan tâm đến mảng khắc phục hậu quả chiến tranh, trong đó có nhiệm vụ tìm kiếm quân nhân mất tích.

Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ vừa qua đã tiến hành rà soát toàn diện việc triển khai Sáng kiến VWAI và kết luận chương trình tuy “tốt nhưng chưa đủ”; theo đó, cần phải tăng cường quy mô, tốc độ và chất lượng xử lý thông tin. Bên cạnh đó, Đại sứ quán luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Đảng ủy Bộ Ngoại giao, đặc biệt là của đồng chí Bí thư Đảng ủy, Bộ trưởng Lê Hoài Trung về công tác tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.

Các đối tác Hoa Kỳ như Hội đồng Kinh doanh Mỹ-ASEAN (USABC), Tổ chức Mission POW/MIA, Đại học Texas Tech, Đại học Georgia hay Cơ quan Tìm kiếm Tùy binh và Người Mất tích trong Chiến tranh (DPAA) luôn thể hiện sự trân trọng, hỗ trợ và đồng hành cùng Chính phủ và nhân dân Việt Nam trong tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Bên cạnh đó, nhiều nghị sĩ Quốc hội Hoa Kỳ như cựu TNS Patrick Leahy, các cựu binh Hoa Kỳ như Bob Conner, Richard Magner, Bob March… luôn dành sự ủng hộ, tình cảm chân thành và sẵn sàng đóng góp cho công cuộc tìm kiếm bộ đội Việt Nam mất tích.

Về khó khăn, thời gian càng trôi đi, việc sưu tầm tài liệu và tìm kiếm hài cốt liệt sĩ càng khó khăn do các nhân chứng sống tuổi ngày càng cao, mất; địa hình, địa chất, vật chuẩn thay đổi so với hồ sơ lưu trữ. Nguồn lực con người và vật chất, phương tiện kỹ thuật dành cho công tác này tuy đã được tăng lên nhưng vẫn còn hạn chế so với yêu cầu nhiệm vụ. Ngoài ra, công tác phối hợp trao đổi thông tin giữa trong nước và ngoài nước cần được triển khai kịp thời và hiệu quả hơn. Bên cạnh đó, hiện nay phía Hoa Kỳ đặt ra yêu cầu cao hơn về trao trả kỷ vật chiến tranh cho các binh sĩ được xác định là mất tích. Tuy vậy, việc phản hồi về các đề nghị này của ta còn chậm và cần có đầu mối để liên hệ trao đổi.

Tại buổi làm việc giữa Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo với Cơ quan Kiểm kê Tù binh và Người mất tích thuộc Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ (DPAA) vào tháng 8/2026, phía Việt Nam đã đề nghị các cơ quan chức năng Hoa Kỳ đẩy nhanh tiến độ giải mật và chuyển giao toàn diện nhất có thể các hồ sơ, tài liệu liên quan; tích cực vận động các cựu binh Hoa Kỳ cung cấp thêm thông tin về khu vực chôn cất bộ đội Việt Nam; tăng cường chia sẻ quy trình kỹ thuật, chuyển giao giải pháp tổng thể, đa ngành, hiện đại về chiết xuất và giải trình tự gen ADN thế hệ mới như SNPs, tối ưu phương pháp xét nghiệm ADN ty thể, ADN nhân; quy trình nhân chủng học xương pháp y; các phương pháp mới như phân tích đồng vị bền Isotope; hỗ trợ trang thiết bị, sinh phẩm xét nghiệm và mở các chương trình tập huấn nâng cao nghiệp vụ cho đội ngũ chuyên môn của Việt Nam.

Tác giả / nhân vật

Quang cảnh buổi làm việc giữa Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo với Cơ quan Kiểm kê Tù binh và Người mất tích thuộc Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ (DPAA). (Nguồn: VGP)

Nguồn: VGP

Tiêu đề khối ảnh

Nội dung mô tả ngắn đi kèm ảnh. Dùng layout ảnh + chữ để kể chuyện, dẫn dắt hoặc giải thích bối cảnh.

Trong thời gian tới, Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ sẽ tiếp tục triển khai mảng công việc này theo những trọng tâm nào, thưa Đại sứ?

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới của Đại sứ quán đó là xây dựng hồ sơ cơ bản phục vụ công tác tìm kiếm quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Việt Nam, bao gồm: Hồ sơ về các trung tâm lưu trữ, những đầu mối có thể tiếp cận phục vụ công tác nghiên cứu tìm kiếm thông tin về liệt sĩ ; hồ sơ về các cựu chiến binh Mỹ (nhân chứng sống) phục vụ công tác tìm kiếm liệt sĩ ; hồ sơ về các công ty, doanh nghiệp, trường học có thể hỗ trợ về công nghệ phục vụ tìm kiếm và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ; hồ sơ các nghị sĩ Quốc hội có quan điểm ủng hộ và có thiện cảm với Việt Nam đặc biệt là ủng hộ quá trình hòa giải, khắc phục hậu quả chiến tranh để tăng cường vận động, tranh thủ.

Ngoài ra, Đại sứ quán tiếp tục phối hợp với các đối tác Hoa Kỳ và Văn phòng Ban Chỉ đạo 515 triển khai hiệu quả Biên bản ghi nhớ (MOU) về Sáng kiến kiểm kê chiến tranh Việt Nam VWAI, cụ thể là với Đại học Texas Tech về tăng cường hỗ trợ nghiên cứu chia sẻ thông tin, hồ sơ lưu trữ về bộ đội Việt Nam mất tích trong chiến tranh; với Đại học Georgia về mời học viên Việt Nam sang học khóa học về rada xuyên đất phục vụ tìm kiếm các ngôi mộ tập thể bộ đội Việt Nam; và với Tổ chức Mission POW/MIA về huy động các cựu binh Hoa Kỳ cung cấp thông tin về bộ đội Việt Nam, vị trí các ngôi mộ liệt sĩ và tìm kiếm trao trả kỷ vật chiến tranh.

Đại sứ quán cũng sẽ phối hợp với đoàn làm phim Đài Truyền hình Việt Nam, các cơ quan thông tấn báo chí thường trú, Báo Thế giới & Việt Nam và báo chí sở tại đẩy mạnh công tác thông tin tuyên truyền đối ngoại về “Chiến dịch 500 ngày đêm” cũng như hợp tác giữa Hoa Kỳ và Việt Nam liên quan đến tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sỹ nói riêng và mảng khắc phục hậu quả chiến tranh nói chung.

Đại học Georgia giới thiệu giải pháp công nghệ mới liên quan việc tìm kiếm, thu hồi hài cốt.

Nguồn: Bộ Quốc phòng

Tiêu đề khối ảnh

Nội dung mô tả ngắn đi kèm ảnh. Dùng layout ảnh + chữ để kể chuyện, dẫn dắt hoặc giải thích bối cảnh.

Thực hiện: Hải Yến