Đắk Lắk nâng cao chất lượng cà phê, thúc đẩy sản xuất xanh bền vững niên vụ 2026 - 2027

Phát triển ngành hàng cà phê Việt Nam theo hướng chất lượng cao, bền vững và nâng cao giá trị xuất khẩu. (Ảnh minh hoạ)

UBND tỉnh Đắk Lắk vừa ban hành Chỉ thị số 33/CT-UBND về sản xuất, thu hoạch, chế biến và tiêu thụ cà phê niên vụ 2026 – 2027. Đây là cơ sở quan trọng để địa phương tổ chức lại sản xuất, nâng cao chất lượng ngành hàng, gia tăng giá trị kinh tế và đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường trong nước, quốc tế.

Với diện tích hơn 217.000 ha, sản lượng trên 580.000 tấn mỗi năm, cà phê giữ vai trò chủ lực trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp của Đắk Lắk. Tuy nhiên, trước những thách thức từ biến đổi khí hậu, chi phí sản xuất và các tiêu chuẩn xuất khẩu, ngành cà phê cần chuyển mạnh từ phát triển theo sản lượng sang chú trọng chất lượng, hiệu quả và tính bền vững.

Thúc đẩy canh tác xanh, thích ứng biến đổi khí hậu

Theo Chỉ thị số 33/CT-UBND, các địa phương cần chủ động theo dõi diễn biến thời tiết, rà soát nguồn nước tưới và hướng dẫn người dân xây dựng kế hoạch sản xuất phù hợp. Trong đó, quản lý, sử dụng tiết kiệm tài nguyên nước được xác định là nhiệm vụ quan trọng nhằm bảo đảm năng suất, chất lượng vườn cây.

Tỉnh khuyến khích áp dụng công nghệ tưới tiên tiến, tiết kiệm nước; sử dụng vật liệu che phủ đất, tăng cường phân bón hữu cơ và các biện pháp giữ ẩm. Đồng thời, kiểm soát việc khai thác nước dưới đất, hạn chế tình trạng sử dụng tài nguyên thiếu hiệu quả, ảnh hưởng đến môi trường sinh thái.

Định hướng này không chỉ giúp giảm chi phí đầu vào mà còn góp phần cải thiện độ phì nhiêu của đất, tăng khả năng chống chịu của cây cà phê trước điều kiện thời tiết bất lợi. Việc mở rộng sử dụng phân bón hữu cơ, quản lý tốt thuốc bảo vệ thực vật cũng tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi sang phương thức canh tác thân thiện với môi trường.

Kiểm soát chất lượng toàn chuỗi sản xuất

Một trong những yêu cầu trọng tâm là kiểm soát chất lượng cà phê từ khâu chăm sóc, thu hoạch đến sơ chế, chế biến và tiêu thụ. Tỉnh vận động người dân thu hái đúng độ chín, phấn đấu tỷ lệ quả chín đạt từ 85% trở lên; trường hợp tận thu cuối vụ phải đạt tối thiểu 80%.

Các cơ sở thu mua, chế biến được yêu cầu kiểm soát chặt chẽ chất lượng nguyên liệu, không sử dụng cà phê trôi nổi, kém chất lượng. Hoạt động phơi, sấy phải bảo đảm vệ sinh, tuân thủ quy trình kỹ thuật, không phơi cà phê trực tiếp trên mặt đường giao thông.

Bên cạnh đó, tỉnh khuyến khích đầu tư máy móc, thiết bị chế biến hiện đại, tiết kiệm năng lượng, giảm tổn thất sau thu hoạch và hạn chế tác động đến môi trường. Đây là giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng cà phê nhân, đáp ứng yêu cầu chế biến sâu và gia tăng giá trị sản phẩm.

Minh bạch nguồn gốc, nâng tầm thương hiệu cà phê

Đặc biệt, Chỉ thị số 33/CT-UBND nhấn mạnh nhiệm vụ truy xuất nguồn gốc, đáp ứng Quy định chống mất rừng và suy thoái rừng của Liên minh châu Âu (EUDR). Các địa phương, hợp tác xã và doanh nghiệp cần rà soát, chuẩn hóa dữ liệu vùng trồng, vị trí địa lý, sản lượng và kết nối với hệ thống quản lý ngành hàng.

Việc minh bạch thông tin vùng nguyên liệu giúp doanh nghiệp nâng cao khả năng đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu, đồng thời thúc đẩy trách nhiệm của người sản xuất trong quản lý đất đai, bảo vệ rừng và môi trường sinh thái.

Cùng với đó, lực lượng chức năng tăng cường kiểm tra hoạt động thu mua, kinh doanh cà phê; xử lý các hành vi gian lận thương mại, gian lận cân đo, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng. Các tổ chức tín dụng được định hướng tạo điều kiện cho người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp tiếp cận vốn phục vụ sản xuất, tái canh, đầu tư công nghệ và chế biến.

Các hiệp hội, Liên minh Hợp tác xã tiếp tục phát huy vai trò kết nối, hỗ trợ phát triển liên kết chuỗi, nâng cao năng lực quản trị và xây dựng thương hiệu cà phê Buôn Ma Thuột.

Với việc triển khai đồng bộ các giải pháp, Đắk Lắk hướng đến xây dựng ngành cà phê phát triển theo hướng chất lượng cao, sản xuất xanh, minh bạch nguồn gốc và gia tăng giá trị. Qua đó, từng bước khẳng định vị thế cà phê Đắk Lắk trên thị trường quốc tế, gắn phát triển kinh tế với bảo vệ tài nguyên và môi trường sinh thái.