Đổi tư duy sản xuất, mở lối thoát nghèo ở Ia Dơk

Sự thay đổi trong tư duy sản xuất cùng với các chính sách hỗ trợ của Nhà nước đã tạo động lực để người dân vươn lên phát triển kinh tế, mở lối thoát nghèo.

Là một trong những hộ làm kinh tế khá ở làng Ghè, ông Ksor Hêh lựa chọn mô hình trồng cà phê kết hợp chăn nuôi bò để tận dụng hiệu quả nguồn lực sẵn có.

Với 1 ha cà phê và 11 con bò, gia đình ông tận dụng phân chuồng bón cho cây trồng, vừa giảm chi phí đầu tư, vừa cải thiện hiệu quả sản xuất.

Ông Ksor Hêh phát triển mô hình trồng cà phê kết hợp chăn nuôi bò, tận dụng phân chuồng bón cho cây. Ảnh: Minh Chí

Ông Ksor Hêh chia sẻ: “Từ nguồn đất sẵn có, gia đình mình học hỏi thêm kinh nghiệm để chăn nuôi. Nuôi bò thì mình tận dụng phân bò để bón cho cà phê, vừa giảm chi phí, vừa giúp cây phát triển tốt hơn. Mình cứ làm dần dần, tích lũy kinh nghiệm để phát triển kinh tế gia đình”.

Cũng ở làng Ghè, gia đình ông Ksor Dun quyết định thay đổi phương thức sản xuất sau thời gian dài trồng điều nhưng hiệu quả kinh tế không ổn định. Theo ông, cây điều phụ thuộc nhiều vào năng suất từng vụ và biến động giá cả, khiến thu nhập của gia đình thiếu ổn định.

Sau khi tìm hiểu, học hỏi kinh nghiệm, ông chuyển đổi 1 ha điều sang trồng cà phê xen sầu riêng, hướng đến đa dạng hóa nguồn thu và nâng cao giá trị trên cùng diện tích đất.

Ông Ksor Dun cho hay: Nhà tôi có hơn 1 ha đất, trước trồng điều nhưng không đạt năng suất, nay chuyển đổi hết sang trồng cà phê. Điều thì khi có trái, khi không có trái, giá lại giảm nên bấp bênh; còn trồng cà phê xen canh sầu riêng cho hiệu quả kinh tế cao hơn.

Ông Ksor Dun kiểm tra cà phê trồng xen sầu riêng trên diện tích đất chuyển đổi từ cây điều của gia đình. Ảnh: Minh Chí

Những mô hình trên cho thấy sự chủ động của người dân trong lựa chọn cây trồng, vật nuôi phù hợp với điều kiện gia đình và nhu cầu thị trường. Thay vì phụ thuộc vào 1 loại cây trồng, nhiều hộ đã quan tâm hơn đến việc đa dạng hóa sản xuất, tận dụng nguồn lực sẵn có và áp dụng kinh nghiệm vào thực tiễn.

Xã Ia Dơk hiện có hơn 4.200 hộ với hơn 17.500 nhân khẩu; trong đó, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm hơn 60,34% dân số. Để hỗ trợ người dân phát triển kinh tế, địa phương chú trọng tuyên truyền, hướng dẫn kỹ thuật, tạo điều kiện để bà con tiếp cận kiến thức mới và áp dụng vào sản xuất.

Các lớp tập huấn về kỹ thuật trồng, chăm sóc cao su, cà phê, sầu riêng được tổ chức nhằm giúp người dân nâng cao kiến thức, từng bước cải thiện năng suất, chất lượng cây trồng. Cùng với đó, nguồn vốn tín dụng chính sách góp phần tháo gỡ khó khăn về vốn, tạo điều kiện để các hộ đầu tư phát triển sản xuất, chăn nuôi.

Trong 10 tháng năm 2026, tổng dư nợ tín dụng chính sách trên địa bàn xã đạt 143,818 tỷ đồng, với gần 2.050 hộ còn dư nợ. Trong đó, 226 hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ mới thoát nghèo được vay vốn phát triển sản xuất, chăn nuôi; 249 hộ gia đình ở vùng khó khăn được vay vốn sản xuất, kinh doanh.

Cán bộ xã Ia Dơk cùng người dân làng Ghè tham quan, trao đổi kinh nghiệm tại mô hình trồng cà phê xen canh. Ảnh: Minh Chí

Theo bà Rmah Lih - Phó Chủ tịch UBND xã Ia Dơk, nhận thức của người dân về thay đổi nếp nghĩ, cách làm trong phát triển kinh tế ngày càng được nâng lên. Phát huy lợi thế đất đai sẵn có, người dân đã chủ động học hỏi kinh nghiệm, áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất. Xã cũng tổ chức nhiều lớp tập huấn về kỹ thuật trồng cây cao su, cà phê, sầu riêng, giúp bà con nâng cao hiệu quả canh tác, cải thiện thu nhập.

Theo kế hoạch năm 2026, xã Ia Dơk phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống còn 4,05%, tương đương giảm 89 hộ. Địa phương đặt mục tiêu hỗ trợ khoảng 40 hộ nghèo, hộ cận nghèo tham gia các dự án phát triển sản xuất cộng đồng; đào tạo nghề cho ít nhất 25 lao động và tư vấn, giới thiệu việc làm cho khoảng 50 lao động.

Từ những mô hình sản xuất cụ thể đến các chương trình hỗ trợ vốn, kỹ thuật và đào tạo nghề, Ia Dơk đang từng bước tạo điều kiện để người dân chủ động phát triển kinh tế.

Việc chuyển đổi cây trồng, kết hợp chăn nuôi và nâng cao kiến thức sản xuất không chỉ giúp các hộ cải thiện thu nhập mà còn góp phần thay đổi tư duy, khơi dậy tinh thần tự lực vươn lên trong đồng bào dân tộc thiểu số.

Đây là nền tảng quan trọng để địa phương thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững, nâng cao đời sống người dân và xây dựng nông thôn ngày càng khởi sắc.