Dân công nghệ chi tiền làm căn phòng không Internet

Phòng vui chơi dành cho mọi lứa tuổi tại Big Sky (bang Montana, Mỹ), có bàn bi-a và bàn trò chơi đặt làm riêng. Ảnh: Douglas Friedman.

James và Ellen Patterson đều làm việc trong lĩnh vực công nghệ. Tuy nhiên, khi cải tạo ngôi nhà xây từ năm 1928 tại Washington, D.C. (Mỹ), hai vợ chồng quyết định biến tầng hầm thành “phòng analog”, không gian hoàn toàn không có màn hình.

Ý tưởng xuất hiện khi họ nhận thấy các con, đều dưới 21 tuổi, thường xuống đây vui chơi hàng giờ mà không cần máy tính bảng hay tivi. Nơi này sau đó được thiết kế thành nơi cả gia đình có thể chơi trò chơi, tập nhạc, nghe đĩa than, hát karaoke hoặc đơn giản là nghỉ ngơi mà không bị thiết bị số làm phân tâm.

Không cần dành chỗ cho tivi và hệ thống dây điện, nhóm thiết kế chia tầng hầm thành khu trò chơi và khu âm nhạc. Guitar cổ điển, ampli, micro, máy hát và bộ sưu tập đĩa than tạo nên không gian để cả gia đình chơi nhạc, hát karaoke hoặc cùng nhau chơi các trò dùng giấy bút.

“Chơi một trò chơi với gia đình hay tổ chức một buổi karaoke ngẫu hứng vui hơn nhiều so với việc cầm điện thoại và lướt trong 45 phút”, James nói với Wall Street Journal.

Nhà thông minh từng là biểu tượng của đời sống hiện đại, nhưng đang dần mất sức hút vì lo ngại quyền riêng tư, lỗi kết nối và trải nghiệm không như kỳ vọng.

Christine Gachot, nhà thiết kế tại New York (Mỹ), cho biết nhiều khách hàng liên tục phàn nàn rằng hệ thống âm thanh thông minh bị mất kết nối hoặc không thể đăng nhập.

Song, nhu cầu giảm thời gian sử dụng thiết bị ngày càng rõ. Lượng tìm kiếm cụm từ “cách giảm thời gian dùng màn hình” trên Google đạt mức cao nhất vào năm 2025. Trong 4 năm, các video gắn thẻ #AnalogLife trên TikTok, ghi lại việc người dùng quay lại với công nghệ cũ và vật phẩm truyền thống, thu hút hơn 76 triệu lượt xem.

Phòng làm việc trên gác mái của nhà thiết kế Jeanne Hayes. Ảnh: Lam Photography.

Catherine Price, tác giả cuốn How to Break Up With Your Phone (tạm dịch: “Cách chia tay với chiếc điện thoại”), cho rằng đây là tín hiệu tích cực.

“Mọi người đang nhận ra rằng màn hình cản trở những tương tác trong đời thực. Họ bắt đầu thay đổi cách thiết kế không gian để tạo ra những nơi con người có thể thực sự hiện diện”, Price nói.

Không gian analog không nhất thiết phải là một căn phòng lớn dưới tầng hầm. Nhiều gia chủ đang biến phòng ngủ nhỏ, gác mái hay một góc trong nhà thành nơi không có màn hình.

Tại Connecticut (Mỹ), nhà thiết kế Jeanne Hayes tạo “văn phòng ngoại tuyến” trên tầng cao nhất của căn nhà. Không gian chỉ có một chiếc ghế lười màu xanh tím và ghế kê chân. Bà thường đến đây để đọc báo, nghe đĩa than hoặc lên ý tưởng cho các dự án.

“Khi ở đây mà không có màn hình, tôi cảm thấy yên bình và làm việc hiệu quả hơn cùng lúc”, Hayes nói.

Trong căn nhà tại Washington, D.C., nhà thiết kế Zoë Feldman tạo một căn phòng màu hồng dành cho việc đọc sách và trò chuyện yên tĩnh. Theo bà, không gian này cho thấy con người có thể được phục hồi khi hiện diện trong một căn phòng mà không phải liên tục tiếp nhận thông tin.

Laura Lubin, chủ công ty Ellerslie Interiors, cũng biến một phòng ngủ nhỏ trong căn nhà nghỉ tại Tennessee (Mỹ) thành “phòng chăm sóc sức khỏe”, dùng cho massage, trị liệu âm thanh và suy ngẫm.

“Không có màn hình, căn phòng lập tức làm thay đổi hệ thần kinh. Bạn không làm nhiều việc cùng lúc, không liên tục tiêu thụ thông tin”, bà nói. Lubin cho biết ngày càng nhiều khách hàng yêu cầu thiết kế những không gian hỗ trợ nghỉ ngơi và sức khỏe tinh thần.

Khi công nghệ nhà thông minh bộc lộ những bất tiện, nhiều gia đình bắt đầu quay về với các không gian đơn giản. Ảnh minh họa: Kirsten Francis, Stephen Kent Johnson.

Theo Price, gia chủ không cần cải tạo cả căn nhà để tạo không gian analog. Việc thay đổi một vài món đồ nội thất cũng có thể làm giảm sự hiện diện của màn hình.

Gachot nhận thấy nhiều khách hàng bắt đầu yêu cầu đồng hồ cơ, giá đựng tạp chí và các vật dụng truyền thống. Điển hình như trong phòng khách tại Los Angeles, đầu bếp Sara Kramer đặt một cây đàn piano cổ làm điểm nhấn thay vì để tivi chiếm vị trí trung tâm.

Hay tại Brooklyn (New York, Mỹ), Melia Marden và chồng còn phục chế một buồng điện thoại Bell Systems từ cuối thập niên 1950 rồi lắp vào tủ đựng đồ cũ trong hành lang. Hai người con, 9 và 11 tuổi, chưa có điện thoại riêng nên thường dùng nơi này để gọi cho người thân hoặc ngồi đọc truyện tranh. Nhà thiết kế Elliot Meier gọi buồng điện thoại là “chiếc tủ thần kỳ”.