Đạn tuần kích K2 và bước phát triển mới của tác chiến bầy đàn UAV

Thổ Nhĩ Kỳ đã phát triển nhiều loại đạn tuần kích, nhất là các phương tiện cùng loại có tầm hoạt động xa và khả năng mang tải trọng lớn.

K2 được phát triển theo hướng kế thừa các thiết kế hiện có, đồng thời nâng cao tính năng. Sử dụng động cơ đốt trong, K2 có sải cánh 10m, chiều dài thân 5,1m, thời gian hoạt động liên tục hơn 13 giờ, tầm hoạt động trên 2.000km và tải trọng hữu ích hơn 200kg. Những thông số này cho phép K2 hướng tới nhiệm vụ tiến công các mục tiêu quan trọng ở cự ly xa.

Điểm nổi bật nhất của K2 là khả năng hiệp đồng theo cụm dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI), cùng khả năng tự chủ dẫn đường trong điều kiện không có tín hiệu định vị vệ tinh. Bên cạnh đó, khác với UAV tiến công một chiều tầm xa Shahed-136, các nhà phát triển K2 đang tiếp tục nghiên cứu khả năng thu hồi và tái sử dụng phương tiện này.

Đạn tuần kích K2. Ảnh: 81.cn 

K2 được trang bị hệ thống dẫn đường bay và nhận dạng mục tiêu bằng hình ảnh dựa trên AI. Trong điều kiện cho phép, người điều khiển có thể chỉ huy, kiểm soát phương tiện thông qua liên lạc trong tầm nhìn thẳng hoặc liên lạc ngoài tầm nhìn với sự hỗ trợ của vệ tinh. Khi không có tín hiệu GPS, K2 có thể sử dụng cảm biến quang-điện tử/hồng ngoại cùng camera quan sát phía dưới, kết hợp công nghệ đối sánh hình ảnh địa hình để tự xác định vị trí, tự chủ dẫn đường tới mục tiêu.

Ngoài ra, K2 còn có khả năng “bay hiệp đồng”. Nhiều phương tiện cùng loại có thể lập đội hình thực hiện nhiệm vụ hoặc phối hợp với các loại UAV, đạn tuần kích khác, tận dụng thế mạnh của từng loại để tiến hành các nhiệm vụ tiến công tổng hợp.

Trong cuộc bay trình diễn hồi tháng 4, K2 phối hợp với đạn tuần kích hạng nhẹ có khả năng tiêu hao và phương tiện tình báo, trinh sát, giám sát (ISR) tầm trung, thời gian hoạt động dài, hình thành mạng lưới tiến công hiệp đồng ba tầng. Trong đó, đạn tuần kích hạng nhẹ “Mosquito” đóng vai trò phương tiện tiến công tiêu hao, thực hiện nhiệm vụ tiến công bão hòa. Các UAV TB2, TB3 và “Peregrine” đảm nhiệm hoạt động tình báo, trinh sát, giám sát và hỗ trợ chỉ huy hiệp đồng. K2 chịu trách nhiệm tiến công những mục tiêu quan trọng ở cự ly xa.

Theo thiết kế, K2 còn có thể phối hợp với đạn tuần kích “Mosquito” và UAV Mizrak để hình thành hệ thống tác chiến tiến công phân tầng, thực hiện giao chiến theo nhiều lớp, từng bước áp chế và làm suy yếu hệ thống phòng không của đối phương.

Trong mô hình này, tiến trình tác chiến được kiểm soát thống nhất bởi các phương tiện tình báo, trinh sát, giám sát tầm xa và nền tảng hỗ trợ chỉ huy hiệp đồng. UAV TB2 đóng vai trò nút chỉ huy, chịu trách nhiệm phân công nhiệm vụ và xác định thứ tự tiến công của các đơn vị UAV.

Đáng chú ý, việc K2 thực hiện những chức năng trên dựa vào kiến trúc bầy đàn phân tán chứ không phải phương thức điều khiển tập trung; việc phân công nhiệm vụ cũng được thực hiện theo cơ chế điều phối thông minh phân tán. Điều này đồng nghĩa với việc ngay cả khi một K2 bị bắn hạ, hiệu quả tiến công tổng thể của bầy đàn vẫn có thể được duy trì.

Ở một góc độ nhất định, sự xuất hiện của K2 cho thấy đạn tuần kích đang có những bước phát triển mới. K2 không còn chỉ được định vị là loại đạn tuần kích sử dụng một lần, mà đang được phát triển theo hướng trở thành một loại đạn hoặc nền tảng có khả năng kết nối mạng, tổ chức tiến công hiệp đồng và nâng cao khả năng sống sót trên chiến trường. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế của K2 trong môi trường tác chiến tương lai ra sao vẫn cần thêm thời gian để kiểm chứng.