Đánh giá kỹ lưỡng về mức phạt tiền, các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt hành chính

Đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Bình Mai Thị Phương Hoa phát biểu. Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN

Đóng góp ý kiến vào dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), nhiều ý kiến cho rằng cần đánh giá kỹ lưỡng nhiều mặt về mức xử phạt vi phạm hành chính, mức phạt tiền tối đa, việc bổ sung một số biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt như: tạm hoãn xuất cảnh; yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước, internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số… để vừa bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, vừa không ảnh hưởng quá nhiều đến đời sống, sản xuất kinh doanh của người dân, doanh nghiệp.

Về mức phạt tiền trong dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), dự thảo Luật quy định mức phạt tiền tối đa trong xử phạt vi phạm hành chính là 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân và 3 tỷ đồng đối với tổ chức. Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Mai Thị Phương Hoa, mức xử phạt tối đa tăng lên 1,5 lần so với luật hiện hành. Mức xử phạt tối đa của dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) cũng tăng cao hơn so với dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi). Việc tăng mức tiền xử phạt là khá cao so với khả năng tài chính và khả năng chi trả của nhiều cá nhân, doanh nghiệp trong giai đoạn hiện nay.

Trong khi đó, dự án Luật còn một loạt quy định các biện pháp cưỡng chế như ngừng cung cấp điện, nước, internet, tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân, tổ chức chây ì không chấp hành quyết định xử phạt; các biện pháp khắc phục hậu quả như khôi phục tình trạng ban đầu, buộc phá dỡ công trình và các hình thức phạt bổ sung như tước quyền sử dụng giấy phép, đình chỉ hoạt động...

Đại biểu Mai Thị Phương Hoa cho rằng cần cân nhắc, đánh giá kỹ lưỡng nhiều mặt về mức xử phạt vi phạm hành chính, mức phạt tiền tối đa để vừa bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, vừa không ảnh hưởng quá nhiều đến đời sống, sản xuất kinh doanh của người dân, doanh nghiệp. Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay, Nhà nước đang thực hiện một loạt các biện pháp nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai con số. Do đó, đại biểu đề nghị trước tiên chỉ tập trung tăng mức phạt tiền đối với vi phạm liên quan đến hành vi vi phạm về sức khỏe cộng đồng, an toàn thực phẩm và về môi trường theo đúng tinh thần chỉ đạo của Đảng trong thời gian gần đây.

Đại biểu Quốc hội TP Huế Nguyễn Thị Sửu phát biểu. Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN

Cũng cho ý kiến liên quan đến mức phạt và thời hiệu xử phạt, đại biểu Nguyễn Thị Sửu (Huế) cho rằng, việc nâng mức phạt có thể cần thiết đối với những lĩnh vực mà lợi ích thu được từ hành vi vi phạm lớn hoặc hậu quả xã hội nghiêm trọng. Tuy nhiên, cần phân biệt rõ giữa mức trần của khung phạt và mức phạt cụ thể trong từng vụ việc. Khoản 4, Điều 24 đã xác định mức tiền phạt cụ thể phải căn cứ vào khung tiền phạt và các tình tiết của vụ việc. Vì vậy, đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát đồng bộ để bảo đảm thống nhất về mức phạt và thẩm quyền xử phạt.

Tại dự thảo, Chính phủ đề xuất bổ sung một số biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt. Trong đó, có tạm hoãn xuất cảnh; yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước, internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số… Ngoài ra, còn có tạm dừng đăng kiểm, đăng ký, cấp giấy phép điều khiển phương tiện; niêm phong trụ sở, địa điểm, cơ sở hoặc bộ phận cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ.

Về nội dung này, đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga (Hải Phòng) cho rằng đây là các biện pháp cần được thiết kế thận trọng bởi nếu không hậu quả của chúng có thể vượt ra ngoài cá nhân, tổ chức phải chấp hành quyết định.

Đại biểu Nga dẫn chứng việc ngừng cung cấp điện, nước tại một địa điểm có thể ảnh hưởng đến người thuê cùng tòa nhà hoặc những người cùng sử dụng hạ tầng mà không liên quan đến vi phạm. Tương tự, việc ngừng dịch vụ viễn thông, internet có thể làm gián đoạn giao dịch, học tập và hoạt động kinh doanh của nhiều chủ thể khác.

Từ đó, đại biểu đề nghị dự thảo luật cần quy định chặt chẽ giới hạn áp dụng các biện pháp cưỡng chế, phạm vi, thời hạn, trách nhiệm thông báo, quyền yêu cầu dừng biện pháp, cách khôi phục quyền lợi khi áp dụng sai… Đặc biệt, phải có quy định bảo vệ người thứ ba không vi phạm trước tác động của các biện pháp cưỡng chế.

Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho biết, các đại biểu đã phân tích sâu sắc, đề xuất cụ thể, góp ý hoàn thiện vào nhiều nội dung quy định cụ thể của dự án luật được xin ý kiến. Đồng thời, cũng góp ý thêm vào nhiều điều khoản khác của các luật có liên quan cần phải sửa đổi, bổ sung để đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định đề nghị Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp phối hợp với Tổng Thư ký Quốc hội hoàn chỉnh Báo cáo tổng hợp gửi đến Cơ quan chủ trì soạn thảo, Cơ quan chủ trì thẩm tra để nghiên cứu, tiếp thu, giải trình, hoàn chỉnh dự án luật và báo cáo lại đại biểu Quốc hội. Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ phối hợp chặt chẽ với Chính phủ chỉ đạo các cơ quan giải trình, tiếp thu một cách nghiêm túc các ý kiến của các đại biểu và các cơ quan, tổ chức hữu quan để tiếp tục hoàn chỉnh dự thảo luật.

Cũng tại hội nghị, các đại biểu tập trung thảo luận, cho ý kiến về nhóm dự án thuộc lĩnh vực hành chính, tư pháp, như các dự án luật: Bộ luật Hình sự (sửa đổi); Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi); Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi).