Danh mục bệnh dài ngày được hưởng chế độ bảo hiểm xã hội mới nhất năm 2026, người lao động cần biết

Danh mục bệnh dài ngày hưởng bảo hiểm xã hội năm 2026

Danh mục bệnh cần chữa trị dài ngày được Bộ Y tế ban hành kèm theo Thông tư 25/2025/TT-BYT, là căn cứ để giải quyết chế độ ốm đau một trong những quyền lợi của người lao động theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội 2024.

Dưới đây là danh mục bệnh dài ngày để hưởng chế độ bảo hiểm xã hội (BHXH) mới nhất năm 2026 bao gồm 282 loại bệnh được chia thành 22 nhóm chuyên khoa (quy định tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư 25/2025/TT-BYT):

Theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, người lao động tham gia BHXH bắt buộc mắc bệnh thuộc danh mục bệnh dài ngày sẽ được hưởng chế độ ốm đau dài ngày. Ảnh minh họa: TL

Nghỉ ốm đau dài ngày là bao nhiêu ngày theo quy định mới nhất?

Theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, người lao động tham gia BHXH bắt buộc mắc bệnh thuộc danh mục bệnh dài ngày sẽ được hưởng chế độ ốm đau dài ngày.

Chế độ ốm đau dài ngày là gì?

Chế độ ốm đau (CĐÔĐ) dài ngày là chế độ bảo hiểm khi nghỉ ốm đau dài ngày - một hình thức trợ cấp bổ sung nằm trong chế độ ốm đau dành cho người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc phải nghỉ việc để điều trị bệnh thuộc danh mục bệnh cần chữa trị dài ngày theo quy định của Bộ Y tế.

Chế độ ốm đau dài ngày là một chính sách an sinh thiết thực giúp người lao động có thêm thời gian điều trị bệnh mà vẫn được hỗ trợ tài chính thông qua tiền trợ cấp ốm đau, đảm bảo cuộc sống trong thời gian không thể làm việc.

Điều kiện hưởng chế độ ốm đau dài ngày

Theo Khoản 2 Điều 43 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định:

"Hết thời hạn hưởng chế độ ốm đau quy định tại khoản 1 Điều 43 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 mà vẫn tiếp tục điều trị thì người lao động nghỉ việc do mắc bệnh thuộc danh mục bệnh cần chữa trị dài ngày do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành được hưởng tiếp chế độ ốm đau".

Do đó, có 02 điều kiện hưởng chế độ ốm đau dài ngày đối với người lao động là:

- Hết thời hạn hưởng chế độ ốm đau thông thường.

- Vẫn phải tiếp tục điều trị do mắc bệnh thuộc danh mục bệnh dài ngày do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành.

Ngoài ra, trong nhiều trường hợp để có căn cứ chứng minh việc điều trị bệnh dài ngày, người lao động cần có giấy xác nhận nghỉ việc hưởng BHXH do cơ sở y tế có thẩm quyền cấp, ghi rõ thời gian điều trị và tên bệnh thuộc danh mục bệnh dài ngày theo quy định của Bộ Y tế.

Quyền lợi hưởng chế độ ốm đau dài ngày

Thời gian nghỉ hưởng chế độ

Theo khoản 1 Điều 43 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, người lao động được nghỉ việc linh hoạt theo điều kiện làm việc với số ngày tối thiểu theo thời gian đóng BHXH như sau:

Trong đó thời gian nghỉ hưởng chế độ ốm đau dài ngày đã bao gồm số ngày nghỉ hưởng CĐÔĐ ban đầu và được tính theo ngày làm việc không bao gồm các ngày nghỉ lễ tết và ngày nghỉ hằng tuần.

Mức hưởng trợ cấp ốm đau dài ngày

Điều 45 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 nêu rõ về chế độ trợ cấp ốm đau:

Trong khoảng thời gian nghỉ tối thiểu, người lao động được hưởng mức trợ cấp ốm đau ban đầu được tính bằng 75% mức tiền lương đóng BHXH của tháng liền kề trước khi nghỉ.

Hết thời hạn nghỉ tối thiểu mà người lao động vẫn phải tiếp tục điều trị thì được hưởng mức trợ cấp ốm đau dài ngày ở mức thấp hơn tùy theo thời gian đóng BHXH theo quy định Khoản 3 Điều 45 Luật BHXH 2024 như sau:

Cũng theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, quy định thêm về mức hưởng trợ cấp ốm đau đối với trường hợp NLĐ nghỉ hưởng chế độ nửa ngày bằng một nửa mức hưởng trợ cấp của một ngày.

Đối với trường hợp nghỉ không trọn ngày được quy định như sau:

Nghỉ dưới nửa ngày được tính là nghỉ nửa ngày.

Từ nửa ngày đến dưới một ngày được tính là nghỉ một ngày.

Hồ sơ hưởng chế độ nghỉ ốm dài ngày

Căn cứ theo Quyết định số 863/QĐ-BNV của Bộ Nội vụ và Điều 47 Luật Bảo hiểm xã hội 2024. Hồ sơ hưởng chế độ ốm đau dài ngày thuộc trường hợp người lao động nghỉ ốm do mắc bệnh thuộc danh mục bệnh cần điều trị dài ngày theo quy định.

Theo đó bộ hồ sơ hưởng CĐÔĐ dài ngày do người lao động và người sử dụng lao động cùng có trách nhiệm chuẩn bị.

Hồ sơ do người lao động chuẩn bị

Tùy theo trường hợp điều trị nội trú hay ngoại trú, người lao động cần chẩn bị các giấy tờ cần thiết như sau:

- Đối với trường hợp điều trị nội trú, hồ sơ gồm:

Giấy ra viện (bản chính hoặc bản sao), trong phần chẩn đoán ghi rõ mã bệnh và tên bệnh cần điều trị dài ngày thuộc danh mục do Bộ Y tế quy định.

Bản tóm tắt hồ sơ bệnh án (nếu có).

Giấy tờ khác (nếu có) chứng minh quá trình điều trị nội trú do cơ sở khám chữa bệnh cấp.

- Đối với trường hợp điều trị ngoại trú, hồ sơ gồm:

Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH (bản chính).

Giấy ra viện (bản chính/bản sao) có ghi chỉ định thời gian cần điều trị ngoại trú sau thời gian điều trị nội trú.

Bản tóm tắt hồ sơ bệnh án (bản chính/bản sao) có ghi chỉ định thời gian cần điều trị ngoại trú sau thời gian điều trị nội trú;

Lưu ý: Trong phần chẩn đoán bệnh của các giấy tờ trên cần ghi rõ mã bệnh và tên bệnh cần điều trị dài ngày thuộc danh mục theo quy định.

- Đối với trường hợp khám chữa bệnh ở nước ngoài, hồ sơ gồm:

Các giấy tờ KCB thể hiện tên bệnh cần điều trị dài ngày thuộc danh mục quy định và thời gian điều trị bệnh do cơ sở KCB ở nước ngoài cấp

Có bản dịch tiếng Việt (có công chứng/chứng thực) của giấy tờ KCB trên được hợp pháp hóa lãnh sự, trừ trường hợp có quy định khác.

Hồ sơ do người sử dụng lao động chuẩn bị

Người sử dụng lao động có trách nhiệm lập danh sách người lao động nghỉ việc hưởng chế độ ốm đau theo mẫu 01D-HSB (áp dụng từ 2025).

Hướng dẫn làm thủ tục hưởng trợ cấp ốm đau dài ngày

Theo Quyết định số 863/QĐ-BNV, quy trình làm thủ tục hưởng CĐÔĐ dài ngày được thực hiện theo trình tự 3 bước như sau:

Bước 1: Người lao động nộp hồ sơ

Người lao động nộp hồ sơ (theo trường hợp điều trị) cho người sử dụng lao động trong vòng 45 ngày kể từ ngày trở lại làm việc.

Bước 2: Doanh nghiệp gửi hồ sơ

Trong vòng 07 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ, doanh nghiệp phải lập danh sách hưởng chế độ theo mẫu và gửi hồ sơ (trực tiếp, trực tuyến hoặc qua đường bưu chính) đến cơ quan BHXH.

Bước 3: Cơ quan BHXH giải quyết hồ sơ

Trong vòng 07 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ, cơ quan BHXH có trách nhiệm giải quyết và chi trả tiền trợ cấp. Nếu không giải quyết, phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.

Quy trình này giúp đảm bảo người lao động được nhận trợ cấp đúng thời hạn và đầy đủ quyền lợi. Trường hợp doanh nghiệp chậm nộp gây thiệt hại đến quyền lợi hợp pháp của người lao động thì phải có trách nhiệm bồi thường thiệt hại theo quy định.