Đào tạo nghề trong kỷ nguyên số hỗ trợ giảm nghèo bền vững ở Tuyên Quang

Đào tạo nghề gắn với công nghệ số không chỉ trang bị kỹ năng sản xuất mà còn giúp người dân tăng năng lực tổ chức sinh kế, tiếp cận thị trường, đưa nông sản miền núi tham gia sâu vào kinh tế số.

Người dân vùng cao Tuyên Quang livestream giới thiệu, quảng bá sản phẩm hồng địa phương.

Người dân vùng cao Tuyên Quang livestream giới thiệu, quảng bá sản phẩm hồng địa phương.

Đào tạo nghề gắn với chuyển đổi số đang mở ra hướng đi mới trong công tác giảm nghèo bền vững ở Tuyên Quang.

Không chỉ trang bị kỹ năng sản xuất, tạo việc làm, cách tiếp cận này còn giúp người dân nâng cao năng lực tổ chức sinh kế, tiếp cận thị trường và từng bước đưa nông sản miền núi tham gia sâu hơn vào nền kinh tế số.

Từ lớp học nghề đến thị trường số

Từ chiếc điện thoại thông minh, người nông dân vùng cao hôm nay có thể giới thiệu nông sản đến khách hàng ở những địa phương cách xa hàng trăm cây số, thay vì chỉ trông chờ vào thương lái đến thu mua.

Một bức ảnh sản phẩm, đoạn video ngắn hay phiên livestream bán hàng đang mở thêm cơ hội tiêu thụ cho những sản phẩm vốn quen thuộc với núi rừng Tuyên Quang. Đằng sau sự thay đổi ấy không chỉ là công nghệ, mà còn là những kiến thức và kỹ năng mới được đưa vào các lớp đào tạo nghề ở cơ sở.

Tại xã Quang Bình, tỉnh Tuyên Quang, Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp-Giáo dục thường xuyên Quang Bình đã kết hợp đào tạo kỹ thuật sản xuất với phổ cập kỹ năng số cho người lao động. Điểm nhấn là mô hình học tập 4T: Tiểu thương-Thương mại điện tử-Thanh toán không dùng tiền mặt-Tiết kiệm số.

Trong các buổi thực hành, học viên được hướng dẫn sử dụng điện thoại thông minh để chụp ảnh, quay video, giới thiệu nông sản; tìm hiểu cách thiết lập tài khoản, xây dựng gian hàng trực tuyến, quảng bá sản phẩm và kết nối trực tiếp với khách hàng.

Những kỹ năng tưởng chừng xa lạ với người dân vùng cao như livestream bán hàng, sử dụng mã QR thanh toán, quản lý thu chi điện tử từng bước được đưa vào hoạt động học tập. Cùng với đó, kiến thức về định danh điện tử VNeID, dịch vụ công trực tuyến cũng góp phần giúp người dân chủ động hơn khi tiếp cận các dịch vụ thiết yếu.

Đáng chú ý, tháng 8/2026, Trung tâm phối hợp với Ủy ban Nhân dân xã Tiên Nguyên tổ chức lớp đào tạo nghề trồng dược liệu tại thôn Xuân Hồng với 35 học viên, chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số thuộc hộ nghèo, cận nghèo. Khóa học kéo dài dưới ba tháng, kết hợp lý thuyết với thực hành, tập trung vào kỹ thuật trồng, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh và thu hoạch dược liệu phù hợp điều kiện địa phương.

Đây là hướng đào tạo gắn với lợi thế sản xuất của địa bàn, giúp người lao động có thêm kiến thức phát triển sinh kế ngay tại quê hương, hạn chế tình trạng phải rời bản làng đi tìm việc làm.

Đào tạo nghề - trụ cột của giảm nghèo bền vững

Cán bộ hướng dẫn người dân thu hoạch, phân loại gừng.

Cán bộ hướng dẫn người dân thu hoạch, phân loại gừng.

Năm 2025, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn tuyển sinh, đào tạo 23.247 người. Trong đó, 317 người học trình độ cao đẳng, 3.526 người học trung cấp, 110 người học sơ cấp và 19.294 người tham gia các khóa đào tạo dưới ba tháng. Toàn tỉnh giải quyết việc làm cho 44.730 lao động, đạt 106,5% kế hoạch; trong đó có 14.933 người có việc làm sau đào tạo.

Tuy nhiên, thách thức giảm nghèo vẫn còn lớn. Theo kết quả rà soát cuối năm 2025 được Ủy ban Nhân dân tỉnh phê duyệt, Tuyên Quang có 62.609 hộ nghèo, chiếm 15,33%; 30.942 hộ cận nghèo, chiếm 7,58%. Tỷ lệ nghèo đa chiều đạt khoảng 22,9%, giảm 9.525 hộ nghèo so với năm 2024.

Thực tế này cho thấy bên cạnh hỗ trợ trước mắt, nâng cao kỹ năng nghề, tạo việc làm và bảo đảm sinh kế ổn định vẫn là những giải pháp quan trọng để người dân chủ động vươn lên thoát nghèo.

Theo kế hoạch đào tạo nghề giai đoạn 2026-2030, tỉnh đặt mục tiêu nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo từ 67,6% năm 2026 lên 72% vào năm 2030; mỗi năm đào tạo từ 9.340 đến 10.200 lao động nông thôn.

Riêng năm 2026, kế hoạch tuyển sinh giáo dục nghề nghiệp đặt mục tiêu đào tạo 2.095 người trình độ cao đẳng, trung cấp và 8.711 lao động trình độ sơ cấp, đào tạo dưới ba tháng.

Định hướng của tỉnh là gắn đào tạo với nhu cầu thị trường lao động, chuyển đổi số, kinh tế xanh và phát triển nông nghiệp sinh thái; chú trọng liên kết giữa cơ sở đào tạo với doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ chức đào tạo linh hoạt ngay tại xã, thôn và mô hình sản xuất thực tế.

Gắn đào tạo nghề với vốn và đầu ra sản phẩm

Để các mục tiêu trên đi vào thực chất, Tuyên Quang cần tiếp tục tổ chức đào tạo sát nhu cầu, phù hợp lợi thế từng địa bàn, nhất là các nghề trồng trọt, chăn nuôi, cây gia vị, dược liệu và chế biến nông sản. Người học không chỉ được trang bị kỹ thuật sản xuất mà còn cần có kỹ năng quảng bá, bán hàng trực tuyến, tiếp cận thị trường.

Đáng chú ý, Kế hoạch số 46/KH-Ủy ban Nhân dân ngày 7/2/2026 về giảm nghèo bền vững đặt mục tiêu năm 2026 giảm 3,5% tỷ lệ hộ nghèo đa chiều; bảo đảm 100% hộ nghèo, cận nghèo, hộ mới thoát nghèo có nhu cầu và phương án sản xuất, kinh doanh được tiếp cận vốn tín dụng ưu đãi.

Cùng với đó, Kế hoạch số 317/KH-Ủy ban Nhân dân ngày 17/8/2026 về phát triển OCOP giai đoạn 2026-2030 đặt mục tiêu có trên 450 sản phẩm còn hiệu lực chứng nhận từ 3 sao trở lên; tối thiểu 70% chủ thể OCOP xây dựng được vùng nguyên liệu và hình thành liên kết ổn định trong sản xuất, tiêu thụ.

Việc kết nối các chính sách này có ý nghĩa thiết thực đối với người học nghề: có kiến thức để sản xuất, có vốn để đầu tư và có cơ hội tiếp cận thị trường. Các cơ sở giáo dục nghề nghiệp cần phối hợp với chính quyền địa phương, hợp tác xã, doanh nghiệp theo dõi kết quả sau đào tạo, hỗ trợ người dân áp dụng kiến thức vào sản xuất và tìm đầu ra cho sản phẩm./.

Hiệu quả đào tạo nghề không chỉ nằm ở số lượng người được học, mà quan trọng hơn là số lao động có việc làm, số hộ duy trì được sinh kế và thu nhập được cải thiện. Khi kỹ năng nghề gắn với kỹ năng số, chính sách tín dụng và thị trường tiêu thụ, đào tạo nghề sẽ trở thành đòn bẩy giúp người dân Tuyên Quang phát huy lợi thế địa phương, chủ động vươn lên thoát nghèo và ổn định cuộc sống./.

(TTXVN/Vietnam+)

Nguồn VietnamPlus: https://www.vietnamplus.vn/dao-tao-nghe-trong-ky-nguyen-so-ho-tro-giam-ngheo-ben-vung-o-tuyen-quang-post1149309.vnp