Đặt yêu cầu về an toàn đê điều và thoát lũ của sông Hồng lên hàng đầu

Theo báo cáo về Điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng, tỷ lệ 1/5.000 để thực hiện Dự án đầu tư Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng của UBND TP, thành phố nêu rõ nguyên tắc điều chỉnh quy hoạch là: Tuân thủ Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm được duyệt; bảo đảm thống nhất định hướng không gian phát triển đô thị, hệ thống hạ tầng khung, hành lang xanh và cấu trúc hai bên sông Hồng là trục cảnh quan trung tâm của Thủ đô; bảo đảm an toàn phòng chống lũ và ổn định đê điều; không làm thay đổi, suy giảm khả năng thoát lũ, không lấn chiếm hành lang thoát lũ, mái đê, thân đê.

Thành phố Hà Nội cũng nêu quan điểm hài hòa giữa phát triển đô thị, bảo tồn và sinh thái sông nước; giữ vai trò sông Hồng như trục xanh-trục văn hóa-trục cảnh quan trung tâm; thích ứng biến đổi khí hậu và phát triển bền vững; đồng bộ hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội; bảo đảm tính kết nối với các phân khu lân cận; tạo cơ sở pháp lý cho các dự án hợp pháp trong vùng bãi, nhưng vẫn kiểm soát chặt chẽ về rủi ro và môi trường.

Khu vực tái thiết phường Hồng Hà. Ảnh: Viện Quy hoạch Xây dựng Hà Nội

Đối với các cụm làng xóm cũ, nguyên tắc di dời, tái thiết là di dời các làng không bảo đảm an toàn phòng, chống, thoát lũ; phần diện tích các làng nằm trong phạm vi mở đường giao thông (trục đại lộ cảnh quan, nút giao thông…); các làng xóm, khu dân cư nằm trong khu vực quy hoạch "phòng khách đô thị" (phía ngoài đê Hữu sông Hồng, bên trong đường vành đai II, đoạn từ cầu Nhật Tân đến cầu Vĩnh Tuy); các làng nằm trong các khu vực xây dựng các khu đô thị định cư, khu đô thị đa mục tiêu đã được UBND thành phố chấp thuận chủ trương đầu tư.

Theo các nguyên tắc đó, việc quy hoạch các làng xóm cũ, các khu dân cư trong phạm vi Dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng được nêu cụ thể, hai cụm làng thuộc diện di dời theo quy định tại Quyết định số 257/QĐ-TTg ngày 18/02/2016 của Thủ tướng Chính phủ. Cụm thứ nhất là Võng La - Hải Bối thuộc xã Thiên Lộc, Vĩnh Thanh. Phương án là di dời một phần diện tích khu dân cư nằm trong phạm vi không bảo đảm điều kiện an toàn phòng chống lũ và khu vực xây dựng Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng. Phạm vi liên quan các làng Võng La, Yên Hà, Hải Bối, với tổng diện tích khoảng 27 ha. Cụm thứ 2 là làng Bắc Cầu thuộc phường Bồ Đề, diện tích khoảng 35,5 ha, thuộc diện di dời.

Chia sẻ về Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng, Phó Viện trưởng Viện Quy hoạch Xây dựng Hà Nội Đào Duy Hưng cho biết, Viện Quy hoạch Xây dựng Hà Nội là đơn vị tư vấn lập phương án điều chỉnh cục bộ quy hoạch phân khu đô thị. Việc điều chỉnh quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng là bước cụ thể hóa Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, không chỉ phục vụ một dự án giao thông mà nhằm tổ chức, sắp xếp lại không gian đô thị theo hướng hiện đại, sinh thái, tăng cường kết nối hai bờ sông. Đồng thời, đặt yêu cầu bảo đảm an toàn phòng, chống lũ là nguyên tắc xuyên suốt.

Về nguyên tắc điều chỉnh, ông Đào Duy Hưng nêu, Đồ án không được làm suy giảm khả năng thoát lũ, không lấn chiếm hành lang lũ, hành lang đê; đồng thời phải hài hòa với phát triển đô thị, bảo vệ không gian mặt nước, cảnh quan sông và bảo đảm tính khả thi, đáp ứng yêu cầu về hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, tăng cường kết nối với các phân khu lân cận. Như vậy, phát triển đô thị được đặt trong nguyên tắc kiểm soát và an toàn. Một nguyên tắc quan trọng là quản lý theo hướng “điều kiện đi trước quyền phát triển”.

Cũng liên quan đến bảo đảm an toàn phòng, chống lũ và đê điều liên quan đến khu vực triển khai dự án, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội Đào Minh Tâm cho biết, thời gian qua, thực hiện sự chỉ đạo của Thành ủy, UBND TP, các cơ quan chuyên môn, các đơn vị tư vấn độc lập đã làm rõ các vấn đề đặt ra đối với an toàn phòng, chống lũ, cũng như các vấn đề về sự ảnh hưởng của đồ án quy hoạch liên quan đến phòng, chống lũ và an toàn đê điều.

Làng Bắc Cầu thuộc phường Bồ Đề, diện tích khoảng 35,5 ha, thuộc diện di dời theo Quyết định số 257/QĐ-TTg ngày 18/02/2016 của Thủ tướng Chính phủ.

Hiện nay, các mô hình tính toán đã được các đơn vị tư vấn độc lập và tư vấn thẩm tra tiến hành rà soát, đánh giá kỹ lưỡng để các giải pháp về mặt quy hoạch bảo đảm an toàn tuyệt đối về phòng, chống lũ, không để xảy ra các vấn đề mất an toàn trong quá trình khai thác, sử dụng thuộc phạm vi nghiên cứu của đồ án quy hoạch phân khu.

Cũng theo ông Đào Minh Tâm, vấn đề bảo đảm an toàn tuyệt đối trong công tác phòng, chống lũ và đê điều là nội dung trong thời gian sắp tới vẫn tiếp tục được thành phố yêu cầu các cơ quan chức năng đánh giá, đề xuất giải pháp khả thi. Các giải pháp quy hoạch đưa ra mang tính đồng bộ, có tính khả thi, có tính an toàn bền vững trong tương lai; đồng thời bảo đảm yêu cầu theo các chỉ đạo liên quan đến vấn đề an toàn phòng, chống lũ và đê điều.

Đối với các bãi sông có thể khai thác, như bãi Mê Linh, bãi Long Biên-Bồ Đề, bãi Tứ Liên, bãi Lĩnh Nam, thì phải bảo đảm được việc kết nối các tuyến đường, các cầu qua sông. Các con đường này được sử dụng là giải pháp phân chia chức năng sử dụng đất, các hoạt động đô thị, hoạt động giao thông... Đây là nguyên tắc khi làm quy hoạch và ở những vị trí này sẽ tính toán, lựa chọn cao độ phù hợp.

Theo Kế hoạch số 176/KH-SXD ngày 5/9 của Sở Xây dựng Hà Nội, công tác lấy ý kiến về Điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng, tỉ lệ 1/5000 (đoạn từ cầu Hồng Hà đến cầu Mễ Sở) được thực hiện theo hai giai đoạn: Lấy ý kiến trong giai đoạn lập quy hoạch (do Ban Quản lý đồ án quy hoạch kiến trúc tổ chức) và lấy ý kiến trong giai đoạn thẩm định quy hoạch (do Sở Xây dựng chủ trì).

Hồ sơ quy hoạch được công bố chính thức từ ngày 7/9/2026. Thời gian tổ chức lấy ý kiến Nhân dân diễn ra trong vòng 20 ngày kể từ khi đăng tải và công khai nội dung. Quá trình này được triển khai đồng bộ qua 4 giai đoạn, từ khâu chuẩn bị tài liệu dữ liệu dùng chung, công bố lấy ý kiến, đẩy mạnh cao điểm thông tin cho đến khi tổng hợp, giải trình và công khai kết quả tiếp thu.

Đợt lấy ý kiến lần này hướng tới mọi tầng lớp Nhân dân Thủ đô, các cơ quan, tổ chức, chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp. Đặc biệt, công tác tuyên truyền và lấy ý kiến tập trung ưu tiên tới các hộ gia đình, cá nhân chịu tác động trực tiếp của dự án tại 24 xã, phường.