Dấu mốc lịch sử mở ra giai đoạn hợp tác chiến lược mới

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lên đường tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81, hoạt động song phương tại Mỹ và thăm cấp nhà nước tới Canada, ngày 20/9. (Nguồn: TTXVN)

Chuyến công du Canada của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mang ý nghĩa lịch sử khi đây là lần đầu tiên người đứng đầu Đảng và Nhà nước Việt Nam thăm cấp Nhà nước tới xứ sở lá phong đỏ kể từ khi hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1973, đồng thời là vị quốc khách đầu tiên trong năm của Toàn quyền Louise Arbour.

Cột mốc quan trọng

Đây cũng là chuyến thăm Canada đầu tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sau khi Việt Nam tổ chức thành công Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, bầu cử Quốc hội Khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Do đó, chuyến đi có ý nghĩa đặc biệt trong việc cụ thể hóa đường lối đối ngoại được xác lập tại Đại hội XIV của Đảng, tạo động lực chính trị mạnh mẽ, đưa quan hệ song phương phát triển thực chất, cân bằng và hiệu quả hơn nữa, tương xứng với tiềm năng, thế mạnh và nhu cầu của hai nước.

Đồng thời, mở ra một giai đoạn phát triển chiến lược và toàn diện hơn giữa hai nước, đóng góp tích cực cho hòa bình, ổn định ở khu vực và trên thế giới.

Chia sẻ với Báo Thế giới và Việt Nam trước thềm chuyến thăm, Đại sứ Canada tại Việt Nam Jim Nickel nhận định, đây là một dấu mốc lịch sử, tạo cột mốc quan trọng trong quan hệ song phương, là cơ hội để hai nước tiếp tục nâng tầm quan hệ.

Hơn nửa thế kỷ qua, đặc biệt sau khi thiết lập quan hệ Đối tác toàn diện, tin cậy chính trị giữa hai nước được củng cố; hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư phát triển năng động; hợp tác giáo dục - đào tạo, khoa học - công nghệ, quốc phòng - an ninh và giao lưu nhân dân ngày càng thực chất.

Hai nước duy trì đều đặn các cơ chế hợp tác như: Tham khảo chính trị, Ủy ban Hỗn hợp về Kinh tế, Đối thoại Chính sách Quốc phòng… tạo nền tảng ổn định cho sự gắn kết chiến lược.

Đồng thời, trong bối cảnh thế giới biến động sâu sắc, Việt Nam và Canada chia sẻ nhiều quan điểm tương đồng về luật pháp quốc tế, thương mại tự do và duy trì hòa bình, ổn định ở khu vực.

Hai nước đều coi trọng thương mại dựa trên luật lệ, đa dạng hóa chuỗi cung ứng, tăng cường hợp tác đa phương và đóng góp vào một môi trường quốc tế hòa bình và ổn định. Việt Nam và Canada cũng phối hợp chặt chẽ tại Liên hợp quốc, APEC, ASEAN, Cộng đồng Pháp ngữ...

Bên cạnh đó, hai bên cũng đang nỗ lực đưa các lĩnh vực như khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, năng lượng sạch và phát triển nguồn nhân lực trở thành những động lực mới của quan hệ hai nước.

Là một trong bảy nước thành viên của Nhóm các nước công nghiệp phát triển (G7), Canada đang triển khai các biện pháp xây dựng nền kinh tế độc lập hơn, có sức chống chịu cao hơn, chuyển sang chính sách công nghiệp chủ động hơn, khai thác lợi thế năng lượng và tài nguyên.

Các ngành như trí tuệ nhân tạo, năng lượng sạch, công nghệ sinh học, lượng tử, kinh tế số, khoáng sản chiến lược, các chuỗi cung ứng chiến lược... sẽ là trọng tâm được chính phủ Canada đầu tư để tạo động lực tăng trưởng mới.

Những lĩnh vực trên phù hợp với những ưu tiên của Việt Nam trong quá trình phát triển. Do đó, những nội dung được hai bên thống nhất trong chuyến thăm sẽ tạo điều kiện nhằm tăng cường kết nối giữa các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp hai nước, từ đó đưa hợp tác khoa học, công nghệ gắn chặt hơn với nhu cầu phát triển và thị trường.

Hai nước hiện có nhiều thế mạnh bổ trợ tương đồng. Việt Nam đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới, với khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng là những động lực quan trọng để hiện thực hóa hai mục tiêu 100 năm vào năm 2030 và 2045; trong khi Canada đang đẩy mạnh đa dạng hóa thị trường và tăng cường gắn kết với khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, ngày càng coi trọng vai trò của Việt Nam tại khu vực này.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tiếp Đại sứ Canada tại Việt Nam Jim Nickel, ngày 28/7. (Ảnh: Nguyễn Hồng)

Đẩy mạnh hợp tác trên nhiều lĩnh vực

Canada không chỉ là một trong những thị trường đầu tư triển vọng mà còn có thể là cửa ngõ để doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận thị trường Bắc Mỹ và các thị trường quốc tế khác. Do đó, chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm còn có ý nghĩa quan trọng trong việc chuyển hóa những cơ hội, tiềm năng tích lũy trong thời gian qua thành các định hướng và chương trình hành động cụ thể, thực chất, đưa quan hệ song phương bước sang một giai đoạn phát triển mới.

Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) đi vào hiệu lực từ tháng 1/2019 đánh dấu giai đoạn mới trong quan hệ kinh tế, thương mại và đầu tư giữa hai nước với thương mại 2 chiều tăng trưởng tới 170%.

Theo Đại sứ Việt Nam tại Canada Phạm Vinh Quang, thời gian qua, hợp tác kinh tế - thương mại Việt Nam - Canada tiếp tục là điểm sáng, với kim ngạch song phương tăng gấp đôi trong 5 năm gần đây, phản ánh hiệu quả của các khuôn khổ như CPTPP, sự bổ trợ giữa hai nền kinh tế... 6 tháng đầu năm 2026, kim ngạch hai chiều đạt 4,92 tỷ USD, tăng 27,3% so với cùng kỳ năm trước.

Số lượng các hoạt động hợp tác cụ thể tăng đáng kể, với nhiều sự kiện, hoạt động kết nối các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp.

Đặc biệt, ngày 8/9, Đại sứ quán Canada tại Việt Nam đã ra mắt chi nhánh Hà Nội thuộc Hiệp hội Thương mại Canada tại Việt Nam (CanCham).

Đây là bước tiến mới trong việc tăng cường kết nối doanh nghiệp hai nước, đặc biệt trong bối cảnh quan hệ thương mại và đầu tư Việt Nam - Canada đang đứng trước cơ hội mở rộng sang những lĩnh vực có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao hơn và doanh nghiệp Việt Nam ngày càng tìm kiếm thị trường mới, đa dạng hóa chuỗi cung ứng và mở rộng hoạt động ra quốc tế.

Hiện Việt Nam đang là đối tác thương mại hàng đầu của Canada tại ASEAN (chiếm 44% tổng kim ngạch Canada nhập khẩu từ khu vực) và là đối tác thương mại lớn thứ 6 của Canada trong nhóm 40 nước Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương; Canada là đối tác xuất khẩu lớn thứ ba ở châu Mỹ và thị trường xuất khẩu lớn thứ 7 của Việt Nam.

“Nhìn vào dư địa hợp tác giữa Việt Nam và Canada, có thể thấy cơ hội phát triển giữa hai nước là vô cùng to lớn” - Đại sứ Việt Nam tại Canada Phạm Vinh Quang.

Trong thương mại, đầu tư và đa dạng hóa chuỗi cung ứng, hai nước có điều kiện để thúc đẩy mạnh mẽ các dòng thương mại chất lượng cao, mở rộng kết nối logistics, tăng cường hợp tác hải quan và tạo thuận lợi thương mại.

Việc làm sâu sắc hơn hợp tác trong nông nghiệp, thực phẩm, hàng tiêu dùng, công nghiệp chế biến và các lĩnh vực xuất khẩu chủ lực sẽ giúp hai bên tận dụng tốt hơn các khuôn khổ thương mại hiện có.

“Đây cũng là cơ hội để thu hút thêm dòng vốn đầu tư dài hạn của Canada vào hạ tầng, vận tải và các ngành kinh tế then chốt”, Đại sứ Phạm Vinh Quang nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, Canada hiện đứng thứ 14/143 quốc gia và vùng lãnh thổ có dự án đầu tư nước ngoài tại Việt Nam với 294 dự án đầu tư còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký FDI đạt hơn 4,9 tỷ USD, trong năm 2025 có 21 dự án đăng ký mới với tổng giá trị là 34 triệu USD.

Đặc biệt, theo Đại sứ Jim Nickel, Việt Nam và Canada có nhiều điểm tương đồng trong cách tiếp cận trước những thay đổi của môi trường kinh tế quốc tế. Cả hai đều có nhu cầu củng cố năng lực chiến lược, bảo đảm an ninh và khả năng chống chịu của nền kinh tế, đồng thời giảm mức độ phụ thuộc hoặc dễ bị tổn thương trước một thị trường cụ thể thông qua đa dạng hóa các đối tác kinh tế.

Hai nước cũng cùng chia sẻ những giá trị và cam kết đối với thương mại dựa trên luật lệ, đồng thời cùng hướng tới mục tiêu phát triển kinh tế và tạo ra thịnh vượng kinh tế cho cả hai bên.

Đây là những nền tảng thuận lợi cho hợp tác Việt Nam - Canada. Sự bổ trợ giữa thế mạnh công nghệ - tài chính của Canada và năng lực sản xuất - thị trường của Việt Nam, với xung lực từ chuyến thăm lần này, sẽ tạo ra những kết quả hợp tác thực chất, mang lại lợi ích lâu dài cho nhân dân hai nước.

Đặc biệt, chuyến thăm Canada của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng sẽ là kim chỉ nam đưa quan hệ nhân dân giữa hai nước phát triển mạnh mẽ trong thời gian tới. Trong nhiều năm qua, ngoại giao nhân dân được xem là một trong những nền tảng quan trọng, góp phần thúc đẩy quan hệ song phương Việt Nam - Canada.

Hiện có khoảng 300.000 người gốc Việt sinh sống tại Canada, lớn thứ năm trong các cộng đồng không phải gốc châu Âu. Vị thế của bà con kiều bào trong xã hội Canada ngày càng tăng, có tinh thần dân tộc và luôn hướng về đất nước.

Theo nguyên Đại sứ Việt Nam tại Canada, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Hữu nghị Việt Nam - Canada Phạm Cao Phong, cộng đồng người Việt Nam ở xứ sở lá phong đỏ hôm nay không chỉ có nguồn lực về tài chính.

Quan trọng hơn là tri thức, kinh nghiệm quản trị, khoa học - công nghệ, mạng lưới liên kết quốc tế và khả năng kết nối thị trường. Đặc biệt, họ còn là “cây cầu hữu nghị” tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau và quan hệ hợp tác giữa nhân dân hai nước Việt Nam với Canada.

Nhìn lại nửa thế kỷ phát triển, chuyến thăm cấp Nhà nước tới Canada của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm không chỉ là dấu mốc lịch sử, mà còn là bước hiện thực hóa sinh động đường lối đối ngoại của Đại hội XIV của Đảng.

Trong bối cảnh Việt Nam bước vào kỷ nguyên phát triển mới và Canada đang đẩy mạnh gắn kết với khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, sự hội tụ lợi ích này là bệ phóng vững chắc để đưa hợp tác song phương đi vào chiều sâu, thực chất và cân bằng hơn.

Đây chính là khởi đầu cho một chương mới trong quan hệ Việt Nam - Canada, đóng góp tích cực cho hòa bình, ổn định và thịnh vượng ở khu vực cũng như trên thế giới.

Lãnh đạo Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam và Hội Hữu nghị Việt Nam - Canada cùng các kiều bào Việt Nam tại Canada tham dự buổi gặp mặt hữu nghị “Quan hệ Việt Nam - Canada: Tiến về phía trước”. (Nguồn: Hội Hữu nghị Việt Nam - Canada)