Đầu tư cho dân sinh, củng cố thế trận lòng dân vùng biên giới

Bảo vệ niềm tin xã hội, không để người dân khó tiếp cận y tế

Đánh giá tích cực những kết quả phát triển kinh tế - xã hội và củng cố tiềm lực quốc phòng, an ninh, ĐBQH Nguyễn Ngọc Hà cho rằng, thách thức trong giai đoạn tới không chỉ là duy trì tốc độ tăng trưởng cao mà còn phải bảo đảm chất lượng và tính bao trùm của tăng trưởng. Phát triển kinh tế - xã hội phải thực sự trở thành nền tảng tăng cường tiềm lực quốc phòng, an ninh và sức mạnh quốc gia.

Theo đại biểu, dù thu nhập bình quân của người dân tăng, một bộ phận nhân dân vẫn còn khó khăn. Trong khi đó, tình trạng lừa đảo trên không gian mạng bằng trí tuệ nhân tạo, tệ nạn ma túy, gian lận trong thi cử, kinh doanh thuốc và sản xuất, buôn bán hàng giả đang làm xói mòn niềm tin xã hội.

ĐBQH Nguyễn Ngọc Hà (Quảng Trị) phát biểu. Ảnh: Lâm Hiển

Nhấn mạnh niềm tin là nguồn lực đặc biệt của phát triển kinh tế, đại biểu đề nghị Chính phủ đánh giá rõ những vấn đề này, xác định giải pháp và trách nhiệm cụ thể trong kế hoạch năm 2027. Về lâu dài, cần nghiên cứu việc xây dựng chương trình mục tiêu quốc gia về phòng, chống lừa đảo trên không gian mạng, bởi công nghệ càng phát triển, các thủ đoạn lừa đảo càng tinh vi.

Đề cập việc sắp xếp tổ chức bộ máy, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, ĐBQH Nguyễn Ngọc Hà khẳng định đây là chủ trương đúng đắn, mang tính cách mạng. Tuy nhiên, thước đo cuối cùng của cải cách không phải số đầu mối được cắt giảm mà là chất lượng đời sống người dân được nâng lên.

Trong bối cảnh áp dụng chuẩn nghèo mới năm 2027, số hộ nghèo dự kiến tăng, đại biểu đề nghị Chính phủ có giải pháp quyết liệt, sớm ban hành hướng dẫn thống nhất khi hợp nhất 4 chương trình MTQG, bảo đảm ưu tiên nguồn lực phát triển vùng sâu, vùng xa và vùng đồng bào DTTS.

Đặc biệt quan tâm đến y tế cơ sở sau sắp xếp đơn vị hành chính, đại biểu cho rằng, mô hình một trạm y tế xã cùng các điểm trạm có thể phù hợp ở đồng bằng, nhưng tại miền núi, nhiều xã sau sáp nhập có địa bàn rộng tương đương một huyện trước đây, khiến việc tiếp cận dịch vụ y tế của người dân gặp khó khăn.

Đại biểu chỉ ra 3 trở ngại cần khắc phục: khoảng cách địa lý xa có thể làm mất thời gian vàng trong cấp cứu; điểm trạm thiếu nhân lực, thuốc và thiết bị khiến người dân phải đi xa hoặc bỏ khám; khoảng cách trong tiếp cận công nghệ số khi nhiều thôn, bản chưa có sóng ổn định, người cao tuổi khó sử dụng các tiện ích điện tử. Dù theo báo cáo, tỷ lệ người dân có sổ sức khỏe điện tử đạt 88,2%, việc tiếp cận và sử dụng tại vùng sâu, vùng xa vẫn cần được quan tâm.

Từ thực tế đó, ĐBQH Nguyễn Ngọc Hà đề nghị xây dựng bản đồ tiếp cận y tế cơ sở sau sắp xếp, xác định những thôn, bản ở quá xa trạm y tế xã để bố trí điểm trạm phù hợp, bảo đảm nhân lực, thuốc và trang thiết bị phục vụ khám, chữa bệnh.

Đồng thời, cần phát huy hơn nữa mô hình quân - dân y kết hợp. Theo đại biểu, tại nhiều xã biên giới, quân y, đồn biên phòng, bệnh xá quân đội và các đoàn kinh tế - quốc phòng là những lực lượng, cơ sở có khả năng tiếp cận, hỗ trợ người dân sớm nhất... Vì vậy, cần tạo điều kiện để các cơ sở quân y tham gia khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế, được bổ sung thuốc, trang thiết bị và phối hợp chặt chẽ với trạm y tế xã, trở thành điểm tựa chăm sóc sức khỏe cho đồng bào.

Mỗi ngôi trường, công trình dân sinh là điểm tựa nơi biên giới

Từ góc độ quốc phòng, an ninh, ĐBQH Nguyễn Ngọc Hà nhấn mạnh, biên giới là phên dậu của Tổ quốc, nhưng nền tảng vững chắc nhất là thế trận lòng dân. Đầu tư cho dân sinh vùng biên không chỉ nhằm bảo đảm an sinh xã hội mà còn trực tiếp góp phần củng cố quốc phòng, an ninh lâu dài.

Toàn cảnh phiên thảo luận tổ. Ảnh: Lâm Hiển

Bày tỏ vui mừng trước chủ trương đầu tư 108 trường phổ thông liên cấp trên tuyến biên giới, đại biểu cho rằng, mỗi ngôi trường không chỉ là cơ sở giáo dục, chăm lo con em đồng bào DTTS mà còn góp phần giữ dân, giữ đất, củng cố thế trận lòng dân. Đại biểu ví những ngôi trường này như những “cột mốc mềm” nơi biên cương.

Để các trường phát huy hiệu quả, ĐBQH Nguyễn Ngọc Hà đề nghị Chính phủ chỉ đạo các địa phương và ngành giáo dục bố trí đủ kinh phí hoạt động thường xuyên, chăm lo bữa ăn và đời sống học sinh; đồng thời có chính sách phụ cấp, nhà công vụ đủ hấp dẫn để giáo viên yên tâm bám trường, bám bản.

Nhấn mạnh mối liên hệ giữa giáo dục và ổn định dân cư vùng biên, đại biểu cho rằng, giữ được giáo viên là giữ được học sinh; giữ được học sinh là góp phần giữ dân, giữ vững biên cương Tổ quốc.

Đại biểu cũng đề nghị tiếp tục quan tâm các chương trình, dự án kinh tế - xã hội tại vùng biên giới, vùng sâu, vùng xa và các khu kinh tế - quốc phòng. Việc kết hợp phát triển kinh tế với củng cố quốc phòng, an ninh cần được thể hiện ngay trong quy hoạch và phân bổ nguồn lực năm 2027, để mỗi công trình dân sinh ở biên giới đồng thời trở thành điểm tựa của thế trận lòng dân.