Đầu tư từ Đức vào Việt Nam vì sao chưa bứt phá?

Dư địa lớn cho dòng vốn Đức

Kim ngạch thương mại Việt Nam - Đức vượt 13,6 tỷ USD trong năm 2025, tăng hơn 16% so với năm trước. Tám tháng đầu năm 2026, trao đổi hàng hóa giữa hai nước tiếp tục đạt hơn 11 tỷ USD, trong đó Việt Nam xuất khẩu sang Đức khoảng 8 tỷ USD, tăng gần 30%. Thương mại phát triển mạnh, song quy mô đầu tư trực tiếp của Đức tại Việt Nam vẫn khá khiêm tốn so với tiềm lực công nghiệp của nước này.

Hoạt động sản xuất tại nhà máy Bosch ở Đồng Nai, một trong những doanh nghiệp Đức đầu tư vào Việt Nam.

Theo Cục Đầu tư nước ngoài thuộc Bộ Tài chính, tính đến ngày 30/9/2026, Đức có 538 dự án còn hiệu lực tại Việt Nam, với tổng vốn đăng ký hơn 3 tỷ USD, đứng thứ 18 trong số 154 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam. Đầu tư từ Đức vẫn còn nhiều khả năng mở rộng, nhất là trong những ngành Việt Nam cần công nghệ tiên tiến và năng lực quản trị hiện đại.

Chia sẻ tại Diễn đàn Doanh nghiệp và Đầu tư Đức 2026 do Hiệp hội Doanh nghiệp Đức tại Việt Nam (GBA) và Phòng Công nghiệp và Thương mại Đức tại Việt Nam (AHK Vietnam) tổ chức, bà Đào Thanh Hương - Phó Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài, Bộ Tài chính nhận định, hợp tác đầu tư giữa hai nước cần phát triển sâu hơn. Việt Nam đang chuyển từ chú trọng số lượng dự án sang lựa chọn nhà đầu tư có công nghệ tiên tiến, năng lực đổi mới sáng tạo và khả năng liên kết với doanh nghiệp nội địa.

Bà Đào Thanh Hương nhấn mạnh: “Việt Nam mong muốn cùng với thu hút vốn đầu tư là thu hút công nghệ tiên tiến, tri thức, quản trị hiện đại, đầu tư nghiên cứu và phát triển (R&D), nhân lực chất lượng cao và liên kết thực chất với doanh nghiệp trong nước. Chúng tôi mong rằng các doanh nghiệp Đức, với kinh nghiệm, nguồn lực và uy tín của mình, sẽ tích cực đóng góp vào các mục tiêu phát triển nêu trên”.

Bốn lĩnh vực Việt Nam ưu tiên thu hút doanh nghiệp Đức gồm công nghiệp công nghệ cao, hạ tầng và logistics, chuyển đổi xanh và đào tạo nhân lực. Trong sản xuất, nhu cầu tập trung vào cơ khí chính xác, tự động hóa, linh kiện và thiết bị công nghiệp. Các dự án được kỳ vọng phát triển thêm hoạt động nghiên cứu, thiết kế và mạng lưới nhà cung cấp tại Việt Nam.

Ông Nguyễn Lộc Hà - Phó Chủ tịch Thường trực UBND Tp.HCM cho biết, Thành phố cam kết tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, tạo thuận lợi nhất cho các doanh nghiệp nước ngoài, trong đó có doanh nghiệp Đức.

Để tăng thu hút đầu tư từ Đức, Bộ Tài chính muốn hoạt động xúc tiến gắn với từng dự án và địa phương cụ thể. Theo bà Hương, cần xác định rõ lĩnh vực nhà đầu tư quan tâm, địa điểm phù hợp và những thủ tục phải tháo gỡ. Bộ Tài chính sẵn sàng phối hợp với GBA, AHK Vietnam và các địa phương kết nối đối tác, hỗ trợ doanh nghiệp trong quá trình triển khai dự án.

Tp.HCM tìm cơ hội hợp tác với Hamburg

Tp.HCM hiện có 316 dự án đầu tư của Đức với tổng vốn đăng ký hơn 742 triệu USD, cùng 27 văn phòng đại diện của doanh nghiệp Đức. Theo ông Nguyễn Lộc Hà - Phó Chủ tịch Thường trực UBND Tp.HCM, kim ngạch thương mại giữa Thành phố và Đức trong chín tháng đầu năm 2026 đạt gần 2 tỷ USD. Tp.HCM đang tìm kiếm thêm nguồn đầu tư từ Đức trong công nghiệp công nghệ cao, logistics và đổi mới sáng tạo.

Sau khi hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu từ tháng 7/2025, Tp.HCM có diện tích hơn 6.770 km², dân số trên 15 triệu người, đóng góp gần 25% GDP cả nước. Không gian phát triển mới kết nối các trung tâm công nghiệp với hệ thống cảng biển, phù hợp với thế mạnh của Hamburg về logistics và công nghệ. Thành phố mong muốn thiết lập quan hệ hữu nghị hợp tác với Hamburg, tiếp nối quan hệ đã xây dựng với Leipzig, Frankfurt và Heidelberg.

Ông Nguyễn Lộc Hà khẳng định: “Với phương châm ‘lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ’, xem thành công của doanh nghiệp như chính thành công của mình, Tp.HCM cam kết tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, tạo thuận lợi nhất cho các doanh nghiệp nước ngoài, trong đó có doanh nghiệp thành phố Hamburg và Đức nói chung mở rộng sự hiện diện và hoạt động lâu dài, hiệu quả tại Thành phố”.

Cảng Hamburg, một trong những thế mạnh được kỳ vọng thúc đẩy hợp tác giữa TP.HCM và thành phố Hamburg.

Hợp tác với Hamburg được Tp.HCM quan tâm ở các lĩnh vực cảng biển, logistics, công nghiệp hàng không và công nghệ cao. Thành phố cũng mong muốn doanh nghiệp Đức hỗ trợ nâng cao năng lực sản xuất, giúp doanh nghiệp Việt Nam đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật của thị trường Đức và EU.

Ông Peter Tschentscher - Thị trưởng thứ nhất thành phố Hamburg bày tỏ mong muốn mở rộng hợp tác với TP.HCM trong thương mại, logistics, khoa học, giáo dục và phát triển bền vững. Hamburg có kinh nghiệm về cảng biển, số hóa logistics và năng lượng tái tạo, những lĩnh vực phù hợp với nhu cầu phát triển của Tp.HCM. “Chúng tôi mong muốn chia sẻ tri thức, kết hợp thế mạnh của hai bên và cùng xây dựng những chiến lược chung”, ông nói.

Doanh nghiệp Đức cũng đang quan tâm đến những thay đổi trong môi trường đầu tư Việt Nam, đặc biệt ở các ngành sản xuất tiên tiến, năng lượng tái tạo, y tế, logistics và công nghệ số. Ông Alexander Ziehe - Chủ tịch GBA nhận định, Việt Nam đang trở thành đối tác chiến lược lâu dài của nhiều doanh nghiệp Đức. Cơ hội hợp tác trải rộng từ sản xuất tiên tiến đến y tế, năng lượng tái tạo, công nghệ số và giáo dục. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần môi trường đầu tư minh bạch, ổn định và có khả năng dự báo để triển khai các dự án dài hạn.

Ông Alexander Ziehe - Chủ tịch GBA khẳng định, Việt Nam đang trở thành đối tác chiến lược lâu dài của nhiều doanh nghiệp Đức.

Ông Alexander Ziehe nhấn mạnh: “Đối với các đối tác chính phủ, chúng ta hãy tiếp tục cùng nhau xây dựng một môi trường minh bạch, có thể dự đoán và tạo thuận lợi cho đầu tư dài hạn. Đối với lãnh đạo doanh nghiệp, hãy nhìn xa hơn từng giao dịch riêng lẻ để xây dựng những quan hệ hợp tác bền vững. Còn với các đối tác giáo dục và đào tạo kỹ năng, hãy cùng chuẩn bị nguồn nhân lực tạo động lực tăng trưởng cho thập niên tới”.

Theo Chủ tịch GBA, hợp tác kinh tế phải được đo bằng những khoản đầu tư, dự án, việc làm và quan hệ đối tác mới. GBA hiện có hơn 430 hội viên và đối tác doanh nghiệp, tiếp tục phối hợp với AHK Vietnam kết nối doanh nghiệp hai nước và hỗ trợ tìm kiếm cơ hội đầu tư.