Để người nộp thuế chủ động thực hiện nghĩa vụ

Ngành thuế cho biết đang tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đa dạng hóa phương thức thông báo và cảnh báo để người nộp thuế chủ động thực hiện nghĩa vụ.

Người dân cần chủ động theo dõi nghĩa vụ thuế. Ảnh:H.H

Người dân cần chủ động theo dõi nghĩa vụ thuế. Ảnh:H.H

Theo số liệu của cơ quan thuế, lũy kế đến ngày 31/10/2026, cơ quan thuế các cấp đã ban hành trên 250.000 thông báo tạm hoãn xuất cảnh. Trong đó, hơn 240.000 trường hợp là chủ doanh nghiệp, hộ kinh doanh thuộc diện không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06).

Thông qua việc triển khai biện pháp này, gần 30.000 người nộp thuế đã chủ động thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước. Riêng nhóm người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đăng ký có khoảng 20.000 trường hợp chủ động liên hệ cơ quan thuế để hoàn thành nghĩa vụ và được hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.

Những con số trên cho thấy biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đang được sử dụng như một công cụ thu hồi nợ thuế. Tuy nhiên, việc áp dụng trên diện rộng cũng đặt ra yêu cầu phải xác định chính xác đối tượng, nghĩa vụ thuế và điều kiện áp dụng, tránh ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của cá nhân, nhất là những trường hợp không còn hoạt động kinh doanh hoặc bị sử dụng trái phép thông tin cá nhân để thành lập, điều hành doanh nghiệp.

Theo Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, điều kiện tạm hoãn xuất cảnh được quy định theo từng nhóm đối tượng. Cụ thể, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng trở lên và quá hạn nộp từ 120 ngày trở lên thuộc diện xem xét áp dụng biện pháp này.

Đối với người đại diện theo pháp luật, chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã, ngưỡng nợ thuế là từ 500 triệu đồng trở lên và quá hạn nộp từ 120 ngày trở lên.

Đáng chú ý, đối với người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06), quy định áp dụng đối với cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, người đại diện theo pháp luật và chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã thuộc trường hợp đã được cơ quan thuế thông báo không hoạt động tại địa chỉ đăng ký. Sau 120 ngày kể từ ngày ban hành thông báo, nếu người nộp thuế không thực hiện thủ tục khôi phục mã số thuế hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế theo quy định, cơ quan thuế sẽ thực hiện thông báo tạm hoãn xuất cảnh.

Như vậy, với nhóm đối tượng này, việc không thực hiện thủ tục khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế trong thời hạn quy định là căn cứ quan trọng để áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.

Một trong những vấn đề được Hội Tư vấn Thuế Việt Nam (VTCA) đặt ra là việc áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế thuộc trạng thái 06 nhưng thực tế không còn nợ thuế, không thiếu hồ sơ khai thuế trước khi chuyển sang trạng thái này.

Theo VTCA, Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 quy định cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, người đại diện theo pháp luật, chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp thuộc trường hợp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế phải hoàn thành nghĩa vụ trước khi xuất cảnh. Quy định cũng đề cập đến những người không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Tuy nhiên, từ thực tế triển khai, VTCA cho rằng cần làm rõ trường hợp người nộp thuế ở trạng thái 06 không có nợ thuế tại thời điểm trước khi cơ quan thuế ban hành thông báo, đồng thời không thiếu hồ sơ khai thuế trước khi chuyển sang trạng thái này. Nếu vẫn áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh trong những trường hợp như vậy, có thể phát sinh vướng mắc trong quá trình thực hiện.

Do đó, VTCA đề nghị sửa đổi quy định theo hướng chỉ áp dụng tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế ở trạng thái 06 có nợ thuế, có phát sinh doanh thu nhưng không nộp hồ sơ khai thuế trước khi chuyển sang trạng thái này.

Phản hồi kiến nghị, Bộ Tài chính cho rằng việc chưa thực hiện thủ tục khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế và việc chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế là hai nội dung cần được phân biệt.

Theo Bộ Tài chính, số liệu không còn tiền thuế nợ tại thời điểm trước khi cơ quan thuế ban hành thông báo chưa đủ để xác định đầy đủ nghĩa vụ của người nộp thuế. Cơ quan thuế còn phải đối chiếu với tình hình phát sinh nghĩa vụ sau thời điểm đó.

Vì vậy, kiến nghị của VTCA cần được xem xét trong tổng thể các quy định về căn cứ, điều kiện và trình tự áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh, bảo đảm thống nhất giữa Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn.

Ngành thuế cho hay đang tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đa dạng hóa phương thức thông báo và cảnh báo để người nộp thuế chủ động thực hiện nghĩa vụ.

Người dân, doanh nghiệp có thể tra cứu tình trạng nghĩa vụ thuế thông qua ứng dụng eTax Mobile, trang thông tin điện tử ngành thuế và các kênh thông tin khác. Khi hoàn thành nghĩa vụ thuế, người nộp thuế được xem xét hủy bỏ biện pháp tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.

H.Hương

Nguồn Đại Đoàn Kết: https://daidoanket.vn/de-nguoi-nop-thue-chu-dong-thuc-hien-nghia-vu.html