Đề xuất áp dụng sớm giá điện 5 bậc, 94% hộ gia đình có thể giảm tiền điện

Theo hồ sơ dự thảo, Quyết định 14/2025/QĐ-TTg đã quy định cơ cấu biểu giá bán lẻ điện mới từ tháng 5/2025. Tuy nhiên, các quy định mới chưa được triển khai trên thực tế do phải chờ đến lần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân tiếp theo.

Bộ Công Thương cho biết từ thời điểm quyết định được ban hành đến nay, giá bán lẻ điện bình quân chưa được điều chỉnh. Vì vậy, cơ cấu biểu giá điện sinh hoạt 5 bậc cùng một số chính sách giá điện mới vẫn chưa thể áp dụng. Để tháo gỡ vướng mắc, cơ quan soạn thảo đề xuất bãi bỏ quy định chuyển tiếp tại Điều 6 và sửa đổi khoản 1 Điều 7 của Quyết định 14/2025/QĐ-TTg.

Theo phương án này, cơ cấu biểu giá bán lẻ điện mới sẽ được áp dụng ngay khi quyết định sửa đổi có hiệu lực, thay vì phải chờ đến lần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân tiếp theo.

94% hộ sử dụng dưới 777 kWh/tháng có thể giảm tiền điện

Theo đánh giá của Bộ Công Thương, biểu giá mới điều chỉnh mức giá đối với lượng điện tiêu thụ từ 401-700 kWh và trên 701 kWh cao hơn so với cơ cấu hiện hành. Tuy nhiên, do tiền điện được tính theo phương pháp lũy tiến từng bậc, tác động đến tổng hóa đơn sẽ khác nhau tùy mức tiêu thụ của từng hộ gia đình.

Tính toán sơ bộ của Bộ Công Thương cho thấy các hộ sử dụng dưới 777 kWh/tháng, chiếm khoảng 94% tổng số khách hàng điện sinh hoạt, sẽ được giảm tiền điện so với biểu giá hiện hành. Nhóm này hiện chiếm khoảng 73% tổng sản lượng điện sinh hoạt. Trong đó, mức giảm lớn nhất được ghi nhận ở nhóm hộ sử dụng khoảng 400 kWh/tháng. Với hộ sử dụng 778 kWh/tháng, tiền điện theo biểu giá mới được tính toán tương đương mức hiện hành. Trong khi đó, các hộ tiêu thụ điện ở mức cao hơn sẽ phải trả thêm tiền.

Chẳng hạn, hộ sử dụng 1.182 kWh/tháng, tương đương mức tiêu thụ bình quân của nhóm khách hàng sử dụng trên 700 kWh/tháng, dự kiến phải trả thêm gần 190.000 đồng mỗi tháng.

Như vậy, việc chuyển từ biểu giá 6 bậc sang 5 bậc sẽ tạo ra sự phân hóa rõ hơn giữa các nhóm khách hàng. Phần lớn hộ gia đình được hưởng lợi từ cơ cấu mới, trong khi nhóm sử dụng điện ở mức cao phải chịu chi phí lớn hơn.

Bộ Công Thương nhấn mạnh việc áp dụng cơ cấu biểu giá mới không đồng nghĩa với một lần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân. Theo hồ sơ dự thảo, giá bán lẻ điện bình quân vẫn được giữ ở mức 2.204,0655 đồng/kWh, theo Quyết định 599/QĐ-EVN ngày 7/5/2025.

Để triển khai cơ cấu mới, Bộ Công Thương sẽ phải ban hành quyết định quy định giá bán điện cụ thể cho từng nhóm khách hàng, thay thế Quyết định 1279/QĐ-BCT hiện hành.

Giá điện khách sạn, trạm sạc xe điện cũng được điều chỉnh

Việc áp dụng sớm cơ cấu giá mới không chỉ tác động đến hộ gia đình mà còn liên quan đến các cơ sở lưu trú du lịch, đơn vị kinh doanh trạm sạc xe điện và khách hàng sản xuất. Theo Quyết định 14/2025/QĐ-TTg, cơ sở lưu trú du lịch được áp dụng cơ cấu giá điện tương đương nhóm khách hàng sản xuất, thay vì nhóm kinh doanh như trước đây.

Đối với trạm sạc xe điện, biểu giá riêng cũng được thiết kế, với mức giá cao hơn nhóm sản xuất nhưng thấp hơn nhóm kinh doanh thông thường. Tuy nhiên, do cơ cấu giá mới chưa được triển khai nên các chính sách này chưa được áp dụng trên thực tế.

Trong quá trình xây dựng dự thảo, Bộ Công Thương đã nhận được kiến nghị từ nhiều doanh nghiệp, hiệp hội và cơ quan liên quan về việc sớm đưa chính sách giá điện mới vào thực hiện. Một số doanh nghiệp lo ngại việc thay đổi khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường có thể làm tăng chi phí vận hành.

Theo đánh giá của Bộ Công Thương, nếu chỉ áp dụng khung giờ mới, chi phí tiền điện của các cơ sở lưu trú du lịch có thể tăng dưới 6%, trong khi khách hàng kinh doanh dịch vụ sạc xe điện có thể tăng gần 3%. Tuy nhiên, nếu đồng thời áp dụng cơ cấu biểu giá bán lẻ điện mới theo Quyết định 14/2025/QĐ-TTg, chi phí tiền điện của cả hai nhóm khách hàng này được dự báo giảm so với hiện nay.

Đối với nhóm sản xuất sắt, thép, việc thay đổi khung giờ có thể khiến chi phí điện tăng bình quân dưới 9%. Các cơ sở trồng thanh long có thể chịu mức tăng dưới 6%.