Đề xuất nghiên cứu vị trí mới cho ga đường sắt tốc độ cao tại Đà Nẵng

Theo báo cáo của Sở Xây dựng TP. Đà Nẵng, dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đã được Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư tại Nghị quyết số 172/2024/QH15. Tuyến đường sắt có tổng chiều dài khoảng 1.541 km, tốc độ thiết kế 350 km/h, đi qua 15 tỉnh, thành phố sau sắp xếp đơn vị hành chính. Đoạn tuyến qua địa bàn TP. Đà Nẵng dài khoảng 116,42 km với hai ga hành khách dự kiến đặt tại phường Hòa Khánh và xã Chiên Đàn, cùng một ga hàng hóa tại xã Tam Mỹ.

Sở Xây dựng cho biết, vị trí ga hành khách tại khu vực Hòa Khánh được xác định từ thời điểm trước khi thực hiện sáp nhập đơn vị hành chính, trên cơ sở không gian phát triển của thành phố Đà Nẵng trước đây. Sau khi thành phố Đà Nẵng và tỉnh Quảng Nam hợp nhất, không gian phát triển đô thị, kinh tế và hạ tầng được mở rộng đáng kể, tạo ra những điều kiện mới để xem xét, đánh giá lại vị trí nhà ga nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư và khai thác.

Phối cảnh tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đoạn đi qua địa bàn TP. Đà Nẵng.

Qua rà soát sơ bộ, Sở Xây dựng nhận định vị trí dự kiến tại phường Hòa Khánh còn một số hạn chế. Khu vực này chủ yếu là đồi núi, địa hình gấp khúc, độ dốc lớn, gây khó khăn cho việc thi công hạ tầng và phát triển các công trình phụ trợ. Quỹ đất quanh nhà ga cũng bị chia cắt bởi địa hình và các dự án hiện hữu, làm giảm khả năng hình thành các khu đô thị phát triển theo mô hình đô thị định hướng giao thông công cộng (TOD).

Bên cạnh đó, theo đánh giá của đơn vị này, khả năng phát triển các chức năng dịch vụ, thương mại, logistics và các công trình hỗ trợ quy mô lớn tại khu vực Hòa Khánh còn hạn chế. Tuyến đường Bà Nà - Suối Mơ hiện chủ yếu phục vụ giao thông du lịch và giao thông đô thị, chưa được thiết kế cho lưu lượng lớn hành khách của tuyến đường sắt tốc độ cao.

Từ những phân tích trên, Sở Xây dựng đề xuất nghiên cứu vị trí mới tại khu vực nút giao Quốc lộ 14B và cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi, khoảng Km706+300, cách vị trí hiện nay khoảng 5 km về phía Đông Nam.

Theo báo cáo, vị trí này nằm tại điểm giao cắt của các trục giao thông đối ngoại quan trọng gồm Quốc lộ 14B, Quốc lộ 14G và tuyến cao tốc Bắc - Nam. Sở Xây dựng cho rằng phương án này có thể tạo điều kiện hình thành trung tâm trung chuyển giao thông cấp vùng, tăng khả năng kết nối với khu vực phía Tây thành phố, các cửa khẩu quốc tế và các địa phương duyên hải miền Trung.

Vị trí được đề xuất cũng có lợi thế kết nối với sân bay quốc tế Đà Nẵng thông qua Quốc lộ 14B và tuyến đường Thăng Long. Theo đánh giá của Sở Xây dựng, khoảng cách ngắn hơn đến sân bay cùng khả năng liên kết đa phương thức giữa đường sắt tốc độ cao, đường bộ cao tốc và mạng lưới giao thông đô thị có thể nâng cao hiệu quả khai thác nhà ga trong tương lai.

Về điều kiện kỹ thuật, khu vực nút giao Quốc lộ 14B và cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi có địa hình tương đối bằng phẳng, gồm đồi thấp và đất nông nghiệp, thuận lợi cho việc thi công nền ga, khu depot và các công trình phụ trợ. Sở Xây dựng nhận định điều kiện này có thể giúp giảm khối lượng đào đắp, tiết kiệm chi phí và rút ngắn thời gian triển khai.

Đáng chú ý, báo cáo cũng cho rằng khu vực đề xuất có quỹ đất tương đối lớn để phát triển các khu đô thị hỗn hợp quanh nhà ga trong bán kính từ 800 đến 1.000 m. Theo Sở Xây dựng, đây là điều kiện thuận lợi để phát triển các chức năng thương mại, dịch vụ, văn phòng, khách sạn, trung tâm hội nghị và các hoạt động kinh tế đi kèm với mô hình TOD.

Sở Xây dựng Đà Nẵng đề xuất nghiên cứu dịch chuyển ga đường sắt tốc độ cao.

Cơ quan này đồng thời nhận định phương án mới có thể góp phần mở rộng không gian phát triển về phía Tây và Tây Nam thành phố, tạo động lực cho các khu vực Hòa Vang, Bà Nà, Hòa Tiến, Hòa Xuân cũng như các địa phương lân cận. Ngoài ra, vị trí gần cao tốc và các tuyến quốc lộ được đánh giá thuận lợi cho việc phát triển các trung tâm logistics, kho vận và kết nối với các khu công nghiệp, khu công nghệ cao trên địa bàn.

Liên quan đến việc lấy ý kiến các đơn vị, UBND xã Bà Nà và UBND phường Cẩm Lệ đều thống nhất với phương án nghiên cứu vị trí mới. Trong khi đó, UBND phường Hòa Khánh đề xuất tiếp tục giữ ga tại khu vực Hòa Sơn như phương án ban đầu và nghiên cứu mở rộng về phía Nam. Sở Tài chính đề nghị tiếp tục rà soát, so sánh kỹ các phương án về chi phí đầu tư, giải phóng mặt bằng, hạ tầng kết nối và hiệu quả kinh tế - xã hội trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét.

Theo tổng hợp của Sở Xây dựng, phần lớn ý kiến từ các đơn vị liên quan ủng hộ phương án nghiên cứu vị trí ga mới. Trên cơ sở đó, cơ quan này đề xuất UBND TP. Đà Nẵng xem xét báo cáo Ban Thường vụ Đảng ủy UBND thành phố, trình Ban Thường vụ Thành ủy thống nhất chủ trương đề xuất điều chỉnh vị trí ga đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam về khu vực nút giao Quốc lộ 14B và cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi; đồng thời kiến nghị Bộ Xây dựng xem xét phương án và nghiên cứu tích hợp nội dung này vào các quy hoạch liên quan.