Đề xuất người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương vào ngày 27-7

Các đại biểu tham dự phiên họp sáng 9-11. Ảnh: media.quochoi.vn

Sáng 9-11, tiếp tục chương trình kỳ họp thứ hai, Quốc hội thảo luận ở hội trường về: Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Lao động, Luật Lưu trữ, Luật Bình đẳng giới, Luật Hoạt động chữ thập đỏ và Luật Việc làm; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật An toàn, vệ sinh lao động; việc xem xét, giao Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định cụ thể về chế độ, chính sách và các điều kiện bảo đảm hoạt động của đại biểu HĐND các cấp.

Cân nhắc bổ sung mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội

Tại phiên thảo luận, đại biểu Quốc hội đã đóng góp ý kiến hoàn thiện Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội. Đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi (Đoàn Vĩnh Long) đề nghị nghiên cứu bỏ điều kiện không hưởng lương hưu hoặc trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng khi xác định đối tượng được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội. Đây là một trong những vấn đề được nhiều cử tri, đặc biệt là người cao tuổi, phản ánh qua các cuộc tiếp xúc cử tri.

“Việc một người có lương hưu không đồng nghĩa với việc họ đã có cuộc sống ổn định, càng không có nghĩa là mọi nhu cầu thiết yếu khi tuổi cao, sức yếu đều được bảo đảm”, đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi nói và đề nghị nghiên cứu sửa đổi Luật Bảo hiểm xã hội theo hướng người cao tuổi khi đáp ứng điều kiện về độ tuổi thì được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, không phân biệt có hay không có lương hưu hoặc trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng.

Đại biểu Lê Hữu Trí (Đoàn Khánh Hòa) bày tỏ ủng hộ chủ trương mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội, nhất là đối với lao động phi chính thức, người giao hàng, lái xe công nghệ và những người có thu nhập từ các nền tảng số. Theo đại biểu, đây là nhóm lao động ngày càng đông, nhưng khả năng tiếp cận các chính sách an sinh còn hạn chế.

Đại biểu Lê Hữu Trí (Đoàn Khánh Hòa) thảo luận. Ảnh: media.quochoi.vn

Tuy nhiên, đại biểu Lê Hữu Trí đề nghị phân biệt rõ giữa mục tiêu đúng đắn và phương thức thực hiện. Nếu quy định đối tượng tham gia quá rộng, trong khi chưa xác định rõ ai có nghĩa vụ đóng, căn cứ tính mức đóng, trách nhiệm của nền tảng số và cơ chế bảo vệ người lao động, thì chính sách có thể phát sinh tranh chấp và tạo thêm gánh nặng cho những người có thu nhập thấp, không ổn định.

"Nếu thiết kế chính sách không phù hợp, người lao động có thể tăng chi phí trước mắt nhưng chưa thấy rõ lợi ích lâu dài, từ đó tìm cách né tránh tham gia”, đại biểu Lê Hữu Trí nhận định.

Đại biểu Phạm Văn Hòa (Đoàn Đồng Tháp) đề nghị cân nhắc khi dự thảo luật lần này đề xuất bổ sung hai đối tượng là người làm việc không có quan hệ lao động và người làm việc trên nền tảng số. Đưa ra lý do, đại biểu cho biết, thực tế trong thời gian qua, đã bổ sung thêm 8 đối tượng để tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc nhưng số lượng người tham gia chưa nhiều. Trong đó, có các đối tượng làm việc tại hợp tác xã, doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp tư nhân.

Ngay cả việc thực hiện quy định về bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với người lao động tại doanh nghiệp hiện nay vẫn còn những bất cập. Vì vậy, đại biểu cho rằng cần cân nhắc việc tiếp tục mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc ở thời điểm này. Đại biểu cho rằng, hai nhóm đối tượng này nên được xem xét khi tiến hành sửa đổi toàn diện Luật Bảo hiểm xã hội.

Đại biểu Nguyễn Sỹ Hội (Đoàn Nghệ An) phát biểu. Ảnh: media.quochoi.vn

Bên cạnh đó, nhiều đại biểu Quốc hội cũng kiến nghị bổ sung quy định về việc người lao động được nghỉ hưởng nguyên lương vào ngày 27-7 trong dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Lao động. Đề xuất nội dung này, đại biểu Nguyễn Sỹ Hội (Đoàn Nghệ An) cho biết, nhiều cử tri có tâm tư, nguyện vọng đề nghị Quốc hội bổ sung ngày 27-7 là ngày người lao động được nghỉ hưởng nguyên lương. Tại hội nghị chuyên đề ngày 3 và 4-10 vừa qua của Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, nhiều ý kiến cũng đề nghị người lao động được nghỉ vào Ngày Thương binh - Liệt sĩ.

“Khi một chủ trương đúng, hợp lòng dân sẽ tạo ra động lực, khơi dậy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Việc tri ân Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27-7 hằng năm là nhiệm vụ thiêng liêng của Đảng và của cả hệ thống chính trị. Nếu Quốc hội đưa quy định ngày này vào luật cho người lao động được nghỉ, mỗi cá nhân sẽ có thời gian thực hiện các hoạt động tri ân cùng với dòng họ, gia đình, bạn bè và địa phương”, đại biểu nói.

Bộ trưởng Nội vụ Nguyễn Tiến Hải giải trình tại phiên họp. Ảnh: media.quochoi.vn

Dự kiến bổ sung hai ngày nghỉ hưởng nguyên lương

Phát biểu giải trình tại phiên họp nhằm làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội quan tâm, Bộ trưởng Nội vụ Nguyễn Tiến Hải đã thông tin về việc bổ sung ngày nghỉ lễ, Tết hằng năm trong dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Lao động và các luật liên quan. Theo đó, trên cơ sở ý kiến thẩm tra, ý kiến của đại biểu Quốc hội và kết luận của cơ quan có thẩm quyền, cơ quan chủ trì soạn thảo đã tiếp thu để bổ sung Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27-7) hằng năm vào quy định về ngày nghỉ của người lao động.

Theo phương án được Bộ trưởng đưa ra, người lao động sẽ được nghỉ làm việc, hưởng nguyên lương vào ngày 27-7 hằng năm, bắt đầu áp dụng từ năm 2027 nếu quy định được Quốc hội thông qua. Mục đích của việc bổ sung ngày nghỉ này là tạo điều kiện để người lao động tham gia các hoạt động tri ân những người có công với Tổ quốc, người có công với cách mạng, tiếp tục phát huy truyền thống của dân tộc.

Quang cảnh phiên thảo luận. Ảnh: media.quochoi.vn

Bên cạnh đó, Bộ trưởng Bộ Nội vụ cho biết, dự thảo luật còn quy định ngày 24-11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam, người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương, bắt đầu áp dụng từ năm 2026 nhằm thể chế hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị. Như vậy, dự thảo luật đang đề cập việc bổ sung hai ngày nghỉ hưởng nguyên lương, gồm Ngày Văn hóa Việt Nam (24-11) và Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27-7). Ngày 24-11 được đề xuất thực hiện từ năm 2026, ngày 27-7 dự kiến bắt đầu từ năm 2027.

Liên quan đến dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội, theo Bộ trưởng Bộ Nội vụ, thực hiện kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, tiếp thu ý kiến thẩm tra và góp ý của đại biểu, cơ quan chủ trì soạn thảo dự kiến báo cáo Chính phủ giữ quy định hiện hành về cơ chế xem xét bổ sung đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Cụ thể, Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định việc tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc khi xuất hiện những nhóm đối tượng có việc làm, thu nhập ổn định, thường xuyên, phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội từng thời kỳ mà luật hiện hành chưa quy định cụ thể. Trong đó, cơ quan soạn thảo tiếp tục nghiên cứu mở rộng diện tham gia đối với người làm việc không có quan hệ lao động, lao động trên nền tảng số khi đủ điều kiện.