Đề xuất nhiều chính sách đặc thù tạo động lực phát triển du lịch Việt Nam

Quốc hội làm việc tại hội trường nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về dự án Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam. (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Ưu tiên nguồn lực cho các dự án, địa bàn du lịch trọng điểm

Sáng 7/11, Quốc hội làm việc tại hội trường, nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về dự án Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam.

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Tờ trình, Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết, dự thảo Nghị quyết gồm 14 điều, với 7 nhóm chính sách nhằm tạo cơ chế, điều kiện thuận lợi cho phát triển du lịch.

Một trong những nội dung trọng tâm là chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đối với dự án xác định địa bàn ưu tiên gồm 3 cực tăng trưởng du lịch (Thành phố Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, thành phố Đà Nẵng) theo tinh thần Nghị quyết số 26-NQ/TW; các trung tâm du lịch, khu du lịch quốc gia, địa điểm tiềm năng phát triển khu du lịch quốc gia theo Quy hoạch hệ thống du lịch, địa điểm du lịch cộng đồng tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, hải đảo, biên giới, nông thôn và địa bàn khó khăn, đặc biệt khó khăn.

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh trình bày Tờ trình về dự án Nghị quyết. (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Dự thảo Nghị quyết phân loại dự án theo các điều kiện tăng dần để áp dụng chính sách hỗ trợ, ưu đãi tương ứng, gồm: dự án du lịch chất lượng cao, dự án du lịch động lực và dự án du lịch động lực mang tính chiến lược.

Đối với hỗ trợ phát triển doanh nghiệp và liên kết cộng đồng trong hoạt động du lịch, dự thảo Nghị quyết đề xuất thí điểm giảm tối đa 30% tiền thuê đất đối với phần diện tích đất cảnh quan, cây xanh, mặt nước và không gian sử dụng chung không khai thác kinh doanh trực tiếp của khách sạn nghỉ dưỡng hạng 4 sao trở lên tại trung tâm du lịch, khu du lịch quốc gia có mật độ xây dựng gộp dưới 25%. Cùng với đó, doanh nghiệp mở đường bay mới phục vụ du lịch được xem xét hỗ trợ.

Đối với các mô hình kinh doanh du lịch mới, dự thảo Nghị quyết đề xuất chính sách hỗ trợ, ưu đãi cho những mô hình có sự tham gia của cộng đồng dân cư; kinh doanh trên nền tảng số; tổ hợp du lịch, giải trí, văn hóa, thể thao; kết hợp du lịch với chăm sóc sức khỏe; ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và có quyền sở hữu trí tuệ được bảo hộ. Theo đó, các đối tượng do Chính phủ quy định được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 2 năm và giảm 50% số thuế phải nộp trong 4 năm tiếp theo.

Một nội dung đáng chú ý khác là đề xuất thử nghiệm có kiểm soát một số mô hình, hoạt động kinh doanh du lịch. Đối với tổ hợp biểu diễn nghệ thuật, trung tâm hòa nhạc, phố lễ hội, khu giải trí tích hợp quy mô lớn và kinh tế đêm, dự thảo Nghị quyết quy định được hoạt động 24/7, áp dụng thủ tục rút gọn, cấp phép một lần.

Việc triển khai được thực hiện theo đề án do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xây dựng, trình Thủ tướng Chính phủ chấp thuận, với thời hạn tối đa 5 năm.

Mở rộng chính sách thị thực, hỗ trợ phát triển nhân lực du lịch

Về phát triển nguồn nhân lực, dự thảo Nghị quyết đề xuất sử dụng ngân sách nhà nước hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng nhân lực chất lượng cao và nhân lực chuyên sâu trong các lĩnh vực đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, sáng tạo nội dung số, ngoại ngữ, kỹ năng nghề và quản trị du lịch. Chính sách cũng chú trọng đào tạo nhân lực tại chỗ ở các địa bàn phát triển du lịch cộng đồng.

Dự thảo Nghị quyết mở rộng miễn thị thực song phương cho khách từ các thị trường trọng điểm; áp dụng thị thực linh hoạt theo từng thị trường, ưu tiên khách chi tiêu cao, lưu trú dài ngày, khách quay trở lại, khách hội nghị, hội thảo; thí điểm có kiểm soát đối với người nước ngoài làm việc từ xa, khám bệnh, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe dài ngày; tạo thuận lợi về giấy phép lao động, thị thực, tạm trú cho chuyên gia, nghệ sĩ nước ngoài làm việc tại các dự án du lịch.

Để bảo đảm việc thực hiện các chính sách ưu đãi, hỗ trợ đúng đối tượng và hiệu quả, dự thảo Nghị quyết quy định các nguyên tắc công khai, minh bạch, có thời hạn, không hỗ trợ trùng lặp; lựa chọn mức ưu đãi có lợi nhất, không cộng dồn các chính sách ưu đãi. Trường hợp không đáp ứng điều kiện, đối tượng thụ hưởng phải chấm dứt và hoàn trả ưu đãi theo quy định.

Dự thảo đề xuất Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1/1/2027 đến hết ngày 31/12/2036.

Làm rõ tiêu chí hưởng ưu đãi, bảo đảm cộng đồng được thụ hưởng thực chất

Báo cáo thẩm tra dự án Nghị quyết, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, Ủy ban tán thành sự cần thiết ban hành Nghị quyết theo trình tự, thủ tục rút gọn nhằm kịp thời thể chế hóa và triển khai Nghị quyết số 26-NQ/TW của Bộ Chính trị. Tuy nhiên, về nguyên tắc thực hiện, Ủy ban đề nghị nhấn mạnh việc ưu tiên đầu tư phải căn cứ vào hiệu quả kinh tế-xã hội, gắn với yêu cầu phát triển du lịch bền vững.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh trình bày báo cáo thẩm tra dự án Nghị quyết. (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Đồng thời, cần bảo đảm doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh và cộng đồng dân cư, nhất là người dân ở vùng khó khăn, được tham gia và thụ hưởng thực chất từ các chính sách phát triển du lịch.

Ủy ban cũng đề nghị quy định rõ trách nhiệm của cơ quan, cá nhân có thẩm quyền trong lựa chọn dự án, áp dụng chính sách; trách nhiệm kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả và cơ chế xử lý các hành vi vi phạm, trục lợi chính sách.

Đối với việc phân loại, xác định điều kiện của các dự án du lịch được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư, Ủy ban cơ bản tán thành quy định của dự thảo Nghị quyết về phân loại dự án theo 5 tiêu chí gồm loại hình, quy mô, địa bàn, hiệu quả kinh tế và phát triển bền vững. Tuy nhiên, Ủy ban đề nghị các loại hình dự án cần bám sát quy định tại Nghị quyết số 26-NQ/TW, đồng thời ưu tiên các chính sách đối với doanh nghiệp du lịch trong nước.

Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị làm rõ căn cứ xác định và tính khả thi của quy định về tiêu chí quy mô vốn đầu tư tối thiểu của dự án và tỷ lệ vốn đầu tư dành cho du lịch. Đáng chú ý, cần bảo đảm các dự án du lịch được hưởng chính sách hỗ trợ, ưu đãi phải loại trừ những hợp phần kinh doanh dịch vụ ca-si-nô, trò chơi điện tử có thưởng, đặt cược và kinh doanh bất động sản; đồng thời, gắn ưu đãi với kết quả thực hiện.

Đối với dự án du lịch động lực mang tính chiến lược, Ủy ban nhận định dự thảo Nghị quyết quy định mức ưu đãi, hỗ trợ đầu tư ở mức rất cao, trong khi hiệu quả mang lại chưa được đánh giá đầy đủ. Vì vậy, Ủy ban đề nghị cân nhắc kỹ lưỡng đối với quy định này.

Riêng với các dự án du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp, du lịch sinh thái và du lịch làng nghề truyền thống quy mô vừa và nhỏ, cơ quan thẩm tra đề nghị quy định cụ thể tiêu chí, điều kiện và cơ chế hỗ trợ phù hợp.

Về chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư phát triển du lịch, Ủy ban đề nghị tiếp tục hoàn thiện dự thảo Nghị quyết theo hướng quy định rõ nguyên tắc, điều kiện, mức ưu đãi, thời hạn, thẩm quyền quyết định và việc thu hồi ưu đãi. Các quy định cần bảo đảm thống nhất với tiêu chí dự án, địa bàn ưu tiên, yêu cầu phát triển bền vững, đồng thời đánh giá đầy đủ tác động của chính sách.