Để ý những việc nhỏ để đẩy lùi dịch sốt xuất huyết hiệu quả

Cán bộ phòng chống dịch hướng dẫn vệ sinh môi trường, phòng dịch sốt xuất huyết.

Nhiều nơi người dân vẫn chủ quan

Tại buổi kiểm tra công tác phòng chống dịch sốt xuất huyết tại khu vực Ngọc Trục, phường Đại Mỗ (Hà Nội), dù khu vực này đã ghi nhận nhiều ca mắc sốt xuất huyết, nhưng tại nhiều gia đình vẫn còn những dụng cụ chứa nước chưa được vệ sinh, xử lý thường xuyên. Những vật dụng tưởng chừng vô hại này có thể trở thành nơi muỗi đẻ trứng, phát sinh lăng quăng, bọ gậy và làm gia tăng nguy cơ lây truyền bệnh. Đáng chú ý, người dân ít để ý đến nguy cơ ngay sát sườn này.

Tại phường Cầu Giấy, Hà Nội, trước tình hình số ca mắc sốt xuất huyết đang tăng cao, phường đang đồng loạt triển khai chiến dịch vệ sinh môi trường, diệt bọ gậy, diệt muỗi tại tất cả các tổ dân phố. Phường đã huy động sự vào cuộc của y tế phường, các tổ dân phố, đội phòng bệnh tại cộng đồng và huy động các gia đình tham gia chiến dịch. Dưới sự hướng dẫn của cán bộ y tế, các lực lượng đã kiểm tra tại các hộ gia đình, các khu vực cộng cộng để rà soát các dụng cụ chứa nước có khả năng đọng nước, vệ sinh môi trường và xử lý các điểm có nguy cơ phát sinh bọ gậy.

Tại phường Đại Mỗ (Hà Nội), Trạm Y tế cũng đã chủ động tham mưu UBND phường triển khai các chiến dịch tổng vệ sinh môi trường, diệt bọ gậy và phun hóa chất diệt muỗi trưởng thành tại những điểm nguy cơ cao, như khu vực có ca bệnh, ổ dịch cũ và công trường xây dựng. Hàng tuần, trạm y tế cũng phối hợp với đội phòng bệnh cộng đồng giám sát các điểm nguy cơ, theo dõi ca bệnh, hướng dẫn người dân vệ sinh môi trường và thực hiện các biện pháp phòng bệnh tại gia đình…

Hiện dịch sốt xuất huyết tại Hà Nội vẫn đang ở giai đoạn cao điểm khi ghi nhận hàng trăm ca mắc mỗi tuần. Theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố (CDC) Hà Nội, trong vừa tuần qua, toàn thành phố ghi nhận thêm 550 ca mắc mới tại 97 phường, xã với 12 ổ dịch mới; tuần trước đó, Hà Nội cũng ghi nhận 429 trường hợp mắc sốt xuất huyết… Hiện toàn thành phố có 28 ổ dịch đang hoạt động; một số địa bàn ghi nhận số ca mắc sốt huyết cao như: Phúc Thọ, Dân Hòa, Hòa Xá, Hồng Vân, Ô Diên, Bình Minh...

Theo CDC Hà Nội, lũy tích từ đầu năm 2026 đến nay, Hà Nội đã ghi nhận tổng số 5.839 trường hợp mắc sốt xuất huyết tại 121 phường, xã, chưa có ca tử vong. Tuy số ca mắc giảm so với số mắc trung bình 5 năm gần đây (trung bình cùng kỳ trong giai đoạn 2021-2025 là 10.802 mắc); nhưng số ca mắc vẫn đang ở mức cao điểm trong năm. Nguy cơ dịch lây lan vẫn hiện hữu nếu các ổ bọ gậy không được phát hiện và xử lý triệt để.

Thực tế giám sát tại cộng đồng cho thấy, nguy cơ có thể bắt nguồn từ những vật dụng rất quen thuộc trong mỗi gia đình. Nhằm tăng cường công tác phòng chống dịch bệnh, CDC Hà Nội phối hợp chặt chẽ với các địa phương triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống sốt xuất huyết. Những khu vực từng xuất hiện ổ dịch và các điểm có nguy cơ cao được rà soát, giám sát thường xuyên nhằm phát hiện sớm ca bệnh, xử lý ngay từ khi mới phát sinh.

Khi phát hiện ca mắc hoặc ổ dịch mới, CDC Hà Nội phối hợp với địa phương điều tra dịch tễ, khoanh vùng và triển khai các biện pháp xử lý theo quy định, hạn chế nguy cơ dịch kéo dài hoặc lan rộng.

Tại tuyến cơ sở, các trạm y tế phường, xã tăng cường giám sát dịch tễ, kiểm tra khu vực nguy cơ, hướng dẫn người dân vệ sinh môi trường và chủ động phòng bệnh. Nhiều địa phương duy trì chiến dịch vệ sinh môi trường, diệt lăng quăng, bọ gậy hằng tuần, phối hợp với tổ dân phố, trường học và các đoàn thể vận động từng hộ gia đình kiểm tra, loại bỏ dụng cụ chứa nước có nguy cơ phát sinh muỗi.

Nguy cơ từ những nơi ít được chú ý

TS.BS Đào Hữu Thân, Phó Giám đốc CDC Hà Nội khuyến cáo, bệnh sốt xuất huyết lây lan qua muỗi vằn truyền bệnh; vì vậy biện pháp phòng bệnh sốt xuất huyết hiệu quả nhất vẫn là diệt muỗi, diệt lăng quăng, bọ gậy và tránh muỗi đốt. Mỗi gia đình cần dành ít nhất 10 phút mỗi tuần để thực hiện một số việc tưởng nhỏ nhưng lại cho hiệu quả phòng dịch cao như: Kiểm tra và loại bỏ các ổ bọ gậy trong các vật dụng chứa nước sinh hoạt, thau rửa, đậy nắp các bể nước, thả cá vào bể cảnh để tiêu diệt lăng quăng; cần thay nước lọ hoa thường xuyên, nhỏ muối hoặc hóa chất vào các bát nước kê chân chạn, bể cảnh hoặc hòn non bộ; lật úp, loại bỏ các dụng cụ chứa nước không sử dụng… để không tạo điều kiện cho muỗi truyền bệnh đẻ trứng, phát triển.

Bên cạnh đó, hiện nay đã có vaccine phòng sốt xuất huyết, người dân nên chủ động tiêm vacicne để có miễn dịch phòng bệnh.

Ngành y tế cũng khuyến cáo, người dân cần tích cực phối hợp với chính quyền và trạm y tế trong các chiến dịch vệ sinh môi trường, diệt bọ gậy, phun hóa chất phòng chống dịch.

Đặc biệt, khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh như: Sốt cao đột ngột, đau đầu, xuất huyết dưới da.... người dân cần đến ngay cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời, tuyệt đối không tự ý điều trị tại nhà...

“Kiểm soát sốt xuất huyết không chỉ là nhiệm vụ của ngành y tế mà cần sự chung tay của cả cộng đồng. Mỗi người dân chủ động loại bỏ nơi muỗi sinh sản, mỗi gia đình duy trì thói quen diệt bọ gậy hằng tuần chính là góp phần ngăn chặn nguy cơ dịch bệnh, bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng”, Phó Giám đốc CDC Hà Nội Đào Hữu Thân khuyến cáo.