Dẹp tận gốc nạn 'thổi' giá thuốc chữa bệnh

Mới đây, thảo luận tại Tổ tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của một số luật trong lĩnh vực y tế, các ý kiến cho biết kết quả thanh, kiểm tra, điều tra trong một số vụ việc, vụ án thời gian qua cho thấy nhiều bất cập trong pháp luật và quá trình thực hiện, khiến hoạt động mua bán, cung ứng thuốc, thiết bị y tế phải qua nhiều khâu trung gian, làm tăng chi phí. Đơn cử như vụ án nâng giá thiết bị y tế tại Cty Việt Mỹ, các đối tượng đã lập nhiều DN ở nước ngoài để mua qua bán lại, đẩy giá sản phẩm lên cao trước khi nhập khẩu vào Việt Nam.

Cùng với việc chằng chịt nhiều khâu trung gian, những thủ đoạn này có thể khiến giá thuốc, thiết bị y tế tăng bất hợp lý, thậm chí đến mức phi lý. Hệ quả là người bệnh phải trả chi phí khám, chữa bệnh cao hơn, ngân sách nhà nước và quỹ bảo hiểm y tế phải gánh thêm các khoản thanh toán.

Một nguyên nhân khác, là các hãng dược nước ngoài chưa thể trực tiếp phân phối thuốc rộng rãi tại thị trường Việt Nam mà phải thông qua DN trong nước. Trong khi đó, nhiều loại thuốc, thiết bị y tế vẫn phụ thuộc vào nhập khẩu; ngay cả một số sản phẩm sản xuất trong nước cũng cần nguyên liệu từ nước ngoài.

Một vấn đề khác, là vì sao bệnh viện tư nhân có thể mua thuốc, thiết bị y tế với giá phù hợp, trong khi bệnh viện công lại gặp khó khăn. Phải chăng có những rào cản trong cơ chế mua sắm cần sớm tháo gỡ?

Trả lời những vấn đề này, Bộ Y tế cho biết, các đề xuất mới về quản lý giá thuốc và thiết bị y tế được xây dựng theo chỉ đạo của Chính phủ, nhằm giải quyết những bất cập thực tế. Bộ Y tế đã tham vấn ý kiến Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Thanh tra Chính phủ, Bộ Công an để hoàn thiện chính sách. Bộ Y tế sẽ tiếp tục tạo điều kiện cho DN trong và ngoài nước, đồng thời bảo đảm quản lý chặt chẽ hoạt động cung ứng thuốc, nhằm bảo đảm an ninh dược phẩm và tránh phụ thuộc vào nguồn cung nước ngoài khi xảy ra biến động. Dự Luật cũng có quy định cho phép công bố, kê khai giá thuốc sau, giới hạn áp dụng trong những trường hợp đặc biệt, cấp bách như dịch bệnh, thuốc hiếm hoặc thuốc điều trị rắn cắn, tránh bị lợi dụng để tăng giá bất hợp lý. Bên cạnh đó, vẫn có chính sách ưu đãi với DN nước ngoài đầu tư sản xuất, chuyển giao công nghệ, xây dựng nhà máy tại Việt Nam. Những DN đáp ứng điều kiện được hưởng quyền phân phối, cung ứng thuốc trực tiếp cho bệnh viện, qua đó khuyến khích phát triển công nghiệp dược trong nước.

Cũng có một số ý kiến cho rằng giá thuốc và thiết bị y tế phải theo cơ chế thị trường; nhưng nhiều quan điểm cho rằng đây là lĩnh vực đặc thù, liên quan trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng, khả năng chi trả của người bệnh. DN cần có lợi nhuận, nhưng phải ở mức hợp lý, không thể kinh doanh “siêu lợi nhuận” trên tính mạng, sức khỏe người dân. Dự Luật dự kiến sẽ được Quốc hội thảo luận tại hội trường ngày 9/11, xem xét thông qua ngày 21/11 và dư luận mong mỏi các đại biểu Quốc hội sẽ có những xem xét, đánh giá, quyết định một cách hợp lý; để dẹp tận gốc nạn “thổi” giá thuốc chữa bệnh.