Đi qua góc phố Bà Triệu, chạm vào ký ức 'Tinh Hoa'

Tấm biển hiệu mới trên góc phố cũ

Nằm tĩnh lặng trên con phố Bà Triệu sầm uất, số nhà 174 từ lâu đã là một địa chỉ quen thuộc trong tâm thức của nhiều thế hệ người Hà Nội. Nơi đây từng là trường tư thục Nữ công Tinh Hoa, được thành lập tại Hà Nội năm 1950 trên phố Bà Triệu, với nữ hiệu trưởng đầu tiên là bà Vũ Thị Tuyết Nga.

Gần đây, ngôi nhà đã được sửa sang, nâng cấp lại khang trang hơn. Đáng chú ý, tấm biển hiệu cũ kỹ mang dấu vết thời gian nay đã được thay thế bằng một tấm biển mới, hiện đại và rõ nét hơn.

Sự thay đổi diện mạo này nhanh chóng biến góc phố nhỏ trở thành một tọa độ dừng chân thu hút. Vào những ngày cuối tuần, không khó để bắt gặp hình ảnh các bạn trẻ xúng xính váy áo, thành kính đứng trước ngôi nhà cũ để lưu lại những bức ảnh check-in mang phong vị hoài cổ.

Tấm biển trường tư thục Nữ công Tinh Hoa được làm lại mới và hiện đại hơn.

Theo những người dân sống xung quanh, ngôi trường tư thục vang bóng một thời này hiện đã ngừng hoạt động giảng dạy từ lâu. Không gian bên trong giờ đây là nơi sinh sống yên bình của các thế hệ hậu sinh. Tuy nhiên, việc gia đình chọn cách làm mới lại tấm biển hiệu, thay vì dỡ bỏ nó, như một lời khẳng định đầy trân trọng về một giá trị văn hóa không bao giờ cũ.

Ngôi trường gìn giữ nét thanh lịch Tràng An

Ít ai biết rằng, phía sau tấm biển hiệu ấy là cả một câu chuyện lịch sử gắn liền với nếp sống của con gái Hà Thành thế kỷ trước. Được thành lập từ thời kỳ trước, trường tư thục Nữ công Tinh Hoa là nơi chuyên đào tạo về nữ công gia chánh, thêu thùa, nấu ăn, làm hoa giả, cắm hoa, làm bánh, cùng cách ứng xử cho các thiếu nữ. Đây không đơn thuần là một lớp học nghề, mà là cái nôi rèn dũa "nết nhà", giữ gìn sự tinh tế, gia giáo cho những người con gái đất kinh kỳ.

Trường Nữ công Tinh Hoa được thành lập tại Hà Nội năm 1950 trên phố Bà Triệu, với nữ hiệu trưởng đầu tiên là bà Vũ Thị Tuyết Nga. Ảnh: FB Nữ công Tinh Hoa

Thời ấy, để được đứng vào hàng ngũ học sinh của trường, nhiều thiếu nữ phải xuất thân từ những gia đình nền nếp. Những bài học về cách lật từng mũi kim thêu, cách nêm nếm một bát canh thanh nhẹ đúng vị người Hà Nội, cách tạo nên chiếc bánh đẹp mắt ngon miệng, hay cả dáng điệu thong thả, chuẩn mực... tất cả đã tạo nên thương hiệu "Tinh Hoa" mà bất cứ gia đình gia phong nào cũng muốn hướng con cái mình tới.

Dù đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử và dừng lại sau hàng chục năm đưa đò, nhưng cái tên “Tinh Hoa” vẫn in đậm trong tâm trí người dân phố cổ như một biểu tượng của sự thanh lịch.

Khúc vọng từ mùa hè năm 1985

Giá trị của ngôi trường không chỉ nằm ở những trang tư liệu cũ, mà nó vẫn đang sống sống động trong ký ức của những người học trò năm xưa. Khi được hỏi về những kỷ niệm tại số nhà 174, chị Vân Anh - một cựu học sinh từng theo học tại trường vào những ngày mùa hè năm 1985 - đã không giấu nổi sự xúc động.

Đối với chị và những người bạn cùng trang lứa giữa thập niên 80, việc được đến trường Nữ công Tinh Hoa học tập là một đặc ân và là một vùng thanh xuân tươi đẹp. Đó là thời kỳ đất nước còn nhiều gian khó, nhưng những buổi chiều mùa hè miệt mài học thêu thùa, may vá dưới sự chỉ dạy nghiêm khắc mà tận tụy của người nghệ nhân đã trở thành hành trang lập thân, lập nghiệp vô giá.

Chị Vân Anh chia sẻ, khi biết tin ngôi nhà được chỉnh trang và tấm biển hiệu được làm lại mới, hiện đại hơn, trong lòng chị trào dâng một niềm hạnh phúc xen lẫn tự hào. Ngôi trường cũ tuy không còn mở cửa đón học sinh, nhưng ký ức và "hồn cốt" của nó thì vẫn được trân trọng vẹn nguyên.

Ngôi trường là niềm mơ ước, tự hào được học của bao thiếu nữ Hà Thành xưa.

Cùng với sự phát triển của công nghệ số, sự lan tỏa của các xu hướng check-in trên mạng xã hội đã vô tình trở thành chiếc cầu nối đưa quá khứ đến gần hơn với hiện tại. Người trẻ hôm nay có thể đến đây vì một bức ảnh đẹp, nhưng chính tấm biển hiệu “Nữ công Tinh Hoa” sừng sững ở đó đã buộc họ phải tò mò, phải tìm hiểu về lịch sử của một góc phố mình đang đứng.

Đi qua góc phố Bà Triệu, nhìn tấm biển mới khang trang trên nền ngôi nhà cổ, người ta chợt nhận ra: Có những giá trị thuộc về cốt cách, dù thời gian có khoác lên lớp áo nào, vẫn luôn âm thầm tỏa hương và sống mãi trong lòng Hà Nội.

Trường Tư thục Nữ Công Tinh Hoa với tấm bảng hiệu mới được làm lại.