Điện sáng 'thắp' bình an cho thôn bản

Điện đến trong nhà, điện ra ngoài đường

Trong ngôi nhà sàn của ông Hồ Văn Lâng, nguyên Bí thư chi bộ thôn A Túc, nguyên Chủ tịch Hội Cựu chiến binh thôn A Túc, nhóm cộng đồng phụ trách kiểm tra, vận hành công trình điện sáng tiến hành trao đổi về kết quả kiểm tra hệ thống đèn điện chiếu sáng chạy dọc con đường trong thôn dài 2km. “Kiểm tra lần này không có bóng điện nào bị cháy cả”, chị Hồ Thị Sơr, 33 tuổi, ở thôn A Túc, thành viên của nhóm thông báo.

Có lẽ, với nhiều người, thông báo này không có gì đặc biệt. Song, với nhóm cộng đồng, niềm vui đã đong đầy trong đôi mắt của mỗi người.

Chị Hồ Thị Sơr (ngoài cùng, bên phải) chia sẻ về lợi ích của công trình điện sáng tại thôn A Túc. Ảnh: ĐINH HÒA

Chị Hồ Thị Sơr chia sẻ: “Trước khi có điện, bà con trong thôn A Xóc Lìa (nay là thôn A Túc) sử dụng đèn dầu, tốn kém lắm. Năm 2004, thôn A Xóc Lìa được tiếp cận điện lưới quốc gia. Điện về đã thay đổi đời sống người dân nơi đây. Không chỉ lắp đèn điện trong nhà, bà con dần dần mua thêm máy xát, máy bơm nước phục vụ làm nương rẫy, mua nồi cơm điện, ti vi phục vụ sinh hoạt hằng ngày”.

“Nhưng ngày đó, kinh tế quá khó khăn, điện chỉ dùng thắp sáng trong nhà. Ở vùng rừng núi này, đáng sợ nhất trong đêm tối là rắn rết bò lổm ngổm ngoài đường, thậm chí bò vào trong nhà. Vì thế, cứ trời tối là chẳng ai dám ra đường vì sợ nguy hiểm. Nếu có việc gấp thì phải dò dẫm từng bước bằng đèn dầu, vừa đi vừa lo lắng. Vào mùa mưa, đêm tối quá nên lũ về đột ngột, nhiều khi bà con không hay biết”, anh Hồ Văn Cuông, thành viên của nhóm cộng đồng, tiếp lời.

Điện được thắp sáng trong nhà ông Hồ Văn Lâng, nguyên Bí thư chi bộ thôn A Túc, nguyên Chủ tịch Hội Cựu chiến binh thôn A Túc. Ảnh: ĐINH HÒA

Đúng 20 năm sau, nỗi lo lắng ấy đã được giải tỏa khi công trình điện sáng được triển khai trên một số đoạn đường trong thôn.

Chị Hồ Thị Sơr bồi hồi nhớ lại: “Khoảng 18 giờ một ngày đầu tháng 9-2024, sân nhà sinh hoạt cộng đồng thôn A Túc vang lên tiếng reo hò của nhóm thanh niên chơi bóng chuyền, khi những ánh đèn điện đầu tiên được thắp lên. Hôm ấy, thay vì phải tan sớm như mọi khi, trận bóng chuyền kéo dài đến tận 21 giờ. Lần đầu tiên, ánh điện xua tan màn đêm nơi biên giới, giúp những người trẻ thỏa sức vui chơi mà không bị cản trở bởi bóng tối. Từ ngày có điện sáng soi đường, người già và trẻ nhỏ đi lại thuận tiện hơn. Bà con thường sang nhà chơi lẫn nhau, góp phần thắt chặt tình làng nghĩa xóm”.

Những bóng điện chiếu sáng được mắc trên những chiếc sào cao hay bên ngoài những ngôi nhà nằm sát đường. Ảnh: ĐINH HÒA

“Điểm tựa” bình yên

Xã Lìa nằm bên con sông Sepon hùng vĩ, giáp với biên giới nước bạn Lào. Trước đây, nhiều đối tượng xấu trong và ngoài địa bàn thường lợi dụng địa hình rừng núi hiểm trở, đêm tối để trộm cắp tài sản, tụ tập hút chích, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến tình hình an ninh trật tự.

“Nhưng từ ngày có hệ thống đèn đường chiếu sáng, các vụ việc vi phạm an ninh trật tự đã giảm từ 20% đến 30%. Thôn bản trở nên yên bình hơn, các nguy cơ tệ nạn xã hội từng bước được loại bỏ”, anh Hồ Văn Phăn, Tổ trưởng Tổ an ninh trật tự thôn A Túc, khẳng định.

Được biết, mô hình “công trình điện sáng” nằm trong dự án “Tiến về phía trước” thuộc Chương trình Hỗ trợ Phát triển Quốc tế của Chính phủ Ireland tài trợ thông qua Đại sứ quán Ireland tại Hà Nội và được tổ chức Plan International Việt Nam phối hợp cùng các đối tác địa phương triển khai thực hiện. Công trình có tổng kinh phí hỗ trợ khoảng 100 triệu đồng.

Được hoàn thành vào tháng 9-2024, tuyến đường điện chiếu sáng dài 2km với 75 bóng đèn hoạt động ổn định, an toàn và được sử dụng thường xuyên thông qua hệ thống hẹn giờ tự động. Đến nay, hệ thống vẫn duy trì hoạt động ổn định trong mùa mưa bão, góp phần đảm bảo an toàn, phục vụ tốt nhu cầu đi lại của người dân.

Anh Hồ Văn Phăn, Tổ trưởng Tổ an ninh trật tự thôn A Túc (thứ ba, từ trái sang) trao đổi với chị Hồ Thị Sơr và các thành viên trong nhóm cộng đồng về kết quả kiểm tra hệ thống đèn đường. Ảnh: PHƯƠNG LINH

Để vận hành, chăm sóc công trình điện sáng này, một nhóm cộng đồng chuyên trách đã được thành lập. Hằng tuần, nhóm đều đặn kiểm tra đường dây, bóng điện nhằm phát hiện, sửa chữa kịp thời các sự cố. Nhờ sự sâu sát này, công trình chưa từng xảy ra hư hỏng lớn, ngoại trừ hai bóng đèn bị cháy gần đây nhưng đã được nhóm chủ động trích quỹ thôn ra thay thế.

Theo chị Hồ Thị Sơr, nếu trước đây, việc vận động đóng góp tiền điện gặp nhiều khó khăn, thì nay mỗi hộ dân đều tự nguyện đóng 10.000 đồng/tháng, có hộ còn đóng liền cả năm. Nguồn quỹ thu về đạt khoảng 1,3 triệu đồng/tháng, vừa đủ chi trả tiền điện sinh hoạt, vừa phục vụ sửa chữa, bảo dưỡng. Hiện quỹ duy tu còn tồn khoảng 5 triệu đồng, cho thấy cơ chế vận hành, bảo trì đang hoạt động hiệu quả.

“Giá trị lớn nhất của dự án không chỉ nằm ở 75 bóng đèn được thắp sáng, mà chính là việc cộng đồng đã cùng đóng góp, cùng quản lý và duy trì một tài sản chung phục vụ lợi ích lâu dài”, chị Hồ Thị Tuyên, thành viên Ban Dự án “Tiến về phía trước” xã Lìa nhấn mạnh.

Ngắm nhìn những chiếc bóng điện mắc trên những sào cao hay được mắc bên ngoài những ngôi nhà nằm sát đường, chị Tuyên khẳng định, sự đồng hành của dự án “Tiến về phía trước” không chỉ thắp sáng những bản làng xa xôi, mà còn mang lại đời sống ấm no, hạnh phúc cho người dân xã Lìa nói chung, thôn A Túc nói riêng, góp phần tăng cường tình đoàn kết trong thôn, bảo đảm quốc phòng, an ninh khu vực biên giới, đồng thời tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội địa phương.