Diễn tập tác chiến khu vực phòng thủ năm 2026: Nâng cao khả năng chủ động ứng phó

Những cuộc diễn tập chiến đấu phòng thủ, phòng thủ dân sự tại các xã, phường của thành phố Hà Nội trong năm 2026 đang góp phần rèn luyện khả năng chỉ huy, hiệp đồng theo phương châm “4 tại chỗ” (chỉ huy tại chỗ, lực lượng tại chỗ, phương tiện - vật tư tại chỗ và hậu cần tại chỗ) để không bị động, bất ngờ.

Khẩu đội súng máy phòng không 12.7mm thực hành tiêu diệt các mục tiêu trên không, tại cuộc diễn tập tác chiến khu vực phòng thủ của 3 phường: Ba Đình, Hoàn Kiếm, Hồng Hà. Ảnh: Thu Hữu

Kiểm nghiệm khả năng phối hợp của lực lượng cơ sở

Những ngày giữa thu năm 2026, tại Trường bắn Yên Sở (phường Lĩnh Nam), các lực lượng của 3 phường: Ba Đình, Hoàn Kiếm và Hồng Hà hoàn thành cuộc diễn tập tác chiến trong khu vực phòng thủ năm 2026 và thực binh phòng thủ dân sự với đề mục “Đánh địch tiến công hỏa lực, khắc phục hậu quả”. Cuộc diễn tập là dịp kiểm nghiệm khả năng phối hợp, hiệp đồng và xử trí tình huống của các lực lượng ở cơ sở.

Theo kịch bản giả định, khi xảy ra tình huống quân sự khẩn cấp, các lực lượng nhanh chóng hướng dẫn người dân sơ tán, triển khai lực lượng, phương tiện xử lý cháy, sập đổ công trình. Các lực lượng như công an, dân quân tự vệ, phòng cháy, chữa cháy, y tế và phòng hóa phối hợp tìm kiếm, cứu nạn, sơ cấp cứu, khắc phục hậu quả, xử lý nguy cơ gây ô nhiễm môi trường...

Qua diễn tập thực binh, khả năng huy động lực lượng, phương tiện và tổ chức xử lý tại chỗ được kiểm nghiệm. Đây cũng là cơ sở để các đơn vị nhận diện những nội dung còn hạn chế, tiếp tục rà soát, bổ sung phương án ứng phó.

Thượng tá Trần Văn Huấn, Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự phường Ba Đình cho biết, thời gian chuẩn bị tham gia diễn tập ngắn, khối lượng công việc lớn, trong khi lực lượng vẫn phải thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương. Với tinh thần trách nhiệm cao, lực lượng dân quân tự vệ và an ninh của phường đã khắc phục khó khăn, bảo đảm cuộc diễn tập an toàn.

Qua từng nội dung, cấp ủy, chính quyền và các lực lượng có điều kiện kiểm tra cơ chế lãnh đạo, chỉ huy, khả năng phối hợp, huy động nguồn lực; qua đó kịp thời điều chỉnh những nội dung chưa phù hợp.

Còn tại xã Sóc Sơn, cuộc diễn tập tác chiến phòng thủ năm 2026 được tổ chức với 4 giai đoạn, 7 vấn đề huấn luyện và 20 nội dung. Các nội dung tập trung vào chuyển lực lượng vũ trang vào các trạng thái sẵn sàng chiến đấu, chuyển địa phương vào các trạng thái quốc phòng; tổ chức chuẩn bị chiến đấu phòng thủ; thực hành tác chiến phòng thủ, xử trí tình huống trên sa bàn và thực binh bắn chiến đấu. Hệ thống văn kiện lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành được xây dựng theo quy định; các lực lượng tổ chức luyện tập, hợp luyện, sơ duyệt, tổng duyệt; cơ sở vật chất, phương tiện, trang thiết bị được chuẩn bị phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ.

Trong khi đó, cuộc diễn tập của cụm Hà Đông - Kiến Hưng - Phú Lương vận hành hiệu quả cơ chế “Đảng lãnh đạo, chính quyền điều hành; cơ quan quân sự, công an và các phòng, ban, ngành làm tham mưu”, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị. Ban Chỉ huy quân sự các phường phối hợp chặt chẽ với các lực lượng, tổ chức luyện tập và thực binh đúng kế hoạch; các tình huống xử trí sát thực tế, hiệp đồng nhịp nhàng, bảo đảm đúng chiến thuật và an toàn tuyệt đối.

Thiếu tướng Nguyễn Khắc Nhân, Phó Chính ủy Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội cho biết, những kinh nghiệm từ cuộc diễn tập của cụm Hà Đông - Kiến Hưng - Phú Lương đã được các cơ quan của Bộ Quốc phòng nghiên cứu, tiếp thu để hoàn thiện hệ thống văn kiện, quy trình diễn tập chiến đấu phòng thủ cấp xã, phường, làm cơ sở chỉ đạo triển khai thống nhất trên phạm vi cả nước.

Nắm chắc địa bàn, chủ động từ sớm, từ xa

Năm 2026, thực hiện Chỉ thị số 02-CT/TU của Ban Thường vụ Thành ủy, Kế hoạch số 466/KH-UBND của UBND thành phố và Kế hoạch số 84/KH-BCĐ của Ban Chỉ đạo diễn tập khu vực phòng thủ thành phố Hà Nội, toàn thành phố có 40 xã, phường tổ chức diễn tập chiến đấu phòng thủ. Đến nay đã có 38 xã, phường hoàn thành nội dung diễn tập tác chiến trong khu vực phòng thủ năm 2026.

Theo Thiếu tướng Nguyễn Khắc Nhân, yêu cầu đặt ra đối với mỗi địa phương là phải thường xuyên nắm chắc địa bàn, chủ động từ sớm, từ xa, không để bị động, bất ngờ; duy trì huấn luyện, luyện tập, nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu và phòng thủ dân sự. Trong điều kiện của từng địa phương, đặc biệt là các khu vực đô thị, địa phương cần tiếp tục nghiên cứu, cập nhật các phương án sát với đặc điểm dân cư, cơ sở hạ tầng và những yếu tố có thể tác động đến nhiệm vụ quốc phòng, an ninh.

“Với Hà Nội, mỗi xã, phường có đặc điểm địa bàn, dân cư, hạ tầng và yêu cầu quản lý khác nhau. Vì vậy, các phương án tác chiến phòng thủ, phòng thủ dân sự cần được xây dựng sát thực tế. Khi xảy ra tình huống, khả năng huy động lực lượng, phương tiện và xử lý ngay tại cơ sở có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu quả ứng phó”, Thiếu tướng Nguyễn Khắc Nhân nhấn mạnh.

Sau mỗi cuộc diễn tập, việc rà soát những nội dung còn hạn chế, bổ sung phương án, nâng cao kỹ năng cho lực lượng và nhận thức của người dân cần được duy trì thường xuyên. Bởi, khi những bài học từ thao trường được chuyển thành phương án cụ thể và kỹ năng thực tế, phương châm “4 tại chỗ” mới phát huy hiệu quả, góp phần nâng cao khả năng sẵn sàng ứng phó với các tình huống trên địa bàn thành phố.