Đoài Phương - điểm hẹn xanh giữa lòng xứ Đoài

Nét đẹp thơ mộng của hồ Đồng Mô. Ảnh: Thùy Nam

Quà tặng của thiên nhiên

Đoài Phương là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa và cách mạng; là nơi hội tụ nhiều tiềm năng để phát triển du lịch sinh thái - du lịch tâm linh - du lịch trải nghiệm làng nghề. Xã có vị trí quan trọng là cửa ngõ phía Tây của Thủ đô, có lợi thế kết nối trực tiếp với các trục giao thông huyết mạch (quốc lộ 21A, trục Hồ Tây - Ba Vì) và liên kết thuận tiện với Đại lộ Thăng Long, xã có điều kiện lý tưởng để rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm Hà Nội, thuận lợi cho việc giao thương hàng hóa và đón đầu dòng khách du lịch nghỉ dưỡng cuối tuần...

Đặc biệt, sau sắp xếp đơn vị hành chính, Đoài Phương hội tụ nguồn lực văn hóa to lớn với hệ thống 54 di tích lịch sử - văn hóa, trong đó có 4 di tích cấp quốc gia và các làng nghề truyền thống đã có thương hiệu, như: Mộc mỹ nghệ Vạn An, mật ong Kim Sơn, miến dong, giò lụa Cổ Đông... Mô hình chính quyền địa phương hai cấp hoạt động từ ngày 1-7-2025 đã tạo hành lang pháp lý thông thoáng, bảo đảm sự thống nhất, linh hoạt trong chỉ đạo điều hành; là động lực mới để địa phương huy động và tập trung nguồn lực đầu tư phát triển hạ tầng du lịch đồng bộ.

Nhắc đến Đoài Phương, không thể không nhắc tới Hồ Đồng Mô - viên ngọc xanh của vùng đất này. Mặt hồ mênh mang, trong xanh, được bao bọc bởi rừng cây xanh mát và không gian thiên nhiên thuần khiết. Hồ Đồng Mô không chỉ mang vẻ đẹp thơ mộng, mà còn là nơi lý tưởng cho các hoạt động tham quan, dã ngoại, chèo thuyền, nghỉ dưỡng, giúp du khách tìm lại sự bình yên sau những bộn bề cuộc sống.

Nét đẹp thơ mộng của hồ Đồng Mô. Ảnh: Thùy Nam

Từ xa nhìn lại, hồ Đồng Mô hiện ra như một bức tranh sơn dầu sống động. Khi ánh nắng ban mai chạm khẽ lên mặt hồ, nước hồ ánh lên những tia sáng lấp lánh, dịu dàng phản chiếu cả bầu trời trong xanh. Xung quanh là những ngọn đồi xanh mướt, như tạo thành vòng tay ôm trọn vẹn cả mặt nước, mang đến cảm giác yên bình và mênh mông... Tất cả hiện lên như một bức tranh hoàn mỹ mà thiên nhiên đã hào phóng ban tặng cho Đoài Phương.

Nằm hài hòa trong tổng thể ấy là sân golf Đồng Mô, với không gian xanh trải rộng, dịch vụ thể thao - nghỉ dưỡng cao cấp, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước, góp phần tạo điểm nhấn cho du lịch sinh thái của địa phương.

Xã đã và đang khuyến khích người dân khai thác lợi thế ven hồ để phát triển các mô hình du lịch trải nghiệm, homestay và trang trại giáo dục. Tại khu vực thôn Lòng Hồ, nhiều mô hình du lịch nông thôn độc đáo đã được triển khai: Du khách được trải nghiệm quay mật ong, làm sữa chua, làm caramen, tham quan cảnh đẹp ven hồ, thăm vườn mít vào mùa với nhiều cây sai trĩu quả…

Đến với Đoài Phương, du khách còn có thể tham quan Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam để như được đi cả một hành trình dài, khám phá và tìm hiểu văn hóa các dân tộc ở khắp 3 miền của đất nước. Nằm liền kề không gian sinh thái trong lành của hồ Đồng Mô, điểm đến này kết nối hài hòa với các di tích, danh thắng của Đoài Phương, tạo nên hành trình du lịch đa dạng: Vừa tham quan, tìm hiểu lịch sử - văn hóa, vừa trải nghiệm thiên nhiên và đời sống cộng đồng. Tại đây, du khách được chiêm ngưỡng kiến trúc truyền thống của 54 dân tộc anh em, hòa mình vào không khí lễ hội dân gian, thưởng thức những nét sinh hoạt văn hóa đặc sắc được tái hiện sinh động.

Vẻ đẹp yên bình của Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam. Ảnh: ĐP

Sự kết hợp giữa Làng Văn hóa - Du lịch các Dân tộc Việt Nam và các điểm du lịch Đoài Phương không chỉ làm phong phú sản phẩm du lịch địa phương, mà còn mang đến cho du khách một hành trình trọn vẹn - nơi mỗi bước chân là một trải nghiệm, mỗi lần ghé thăm là một lần thêm yêu, thêm nhớ miền đất xứ Đoài thân thương.

Trải nghiệm văn hóa địa phương

Cùng với thiên nhiên ưu đãi, Đoài Phương còn phát triển đa dạng các loại hình lưu trú, nghỉ dưỡng gắn với cảnh quan và bản sắc địa phương. Đáp ứng nhu cầu nghỉ dưỡng, trải nghiệm cao cấp gắn với thiên nhiên, Đoài Phương hiện có nhiều villa, homestay sinh thái được đầu tư bài bản, hài hòa với cảnh quan xanh. Các villa mang phong cách gần gũi thiên nhiên, phù hợp cho nghỉ dưỡng cuối tuần, du lịch gia đình, teambuilding và du lịch trải nghiệm.

Du khách trải nghiệm tham quan, thưởng thức mít ở Đoài Phương. Ảnh: Thùy Nam

Sự kết hợp giữa không gian làng quê và hệ thống villa nghỉ dưỡng cao cấp đã góp phần hoàn thiện chuỗi sản phẩm du lịch Đoài Phương mang đến cho du khách hành trình trọn vẹn - vừa khám phá văn hóa, vừa thư giãn, tái tạo năng lượng sau những ngày bận rộn. Hiện, trên địa bàn xã đã hình thành mạng lưới dịch vụ lưu trú chuyên nghiệp với 18 biệt thự, căn hộ du lịch và 20 nhà nghỉ phục vụ du khách, như: Resort Làng nón Kim Sơn, Panamal Minh Thúy, Khu du lịch Phan Thị...

Du khách đến đây không chỉ để hít thở không khí trong lành, mà còn được trải nghiệm văn hóa địa phương, thưởng thức đặc sản tại chỗ. Sự kết nối giữa cảnh quan thiên nhiên và các dịch vụ chuyên nghiệp đã giúp du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, tạo ra hàng ngàn việc làm trực tiếp và gián tiếp cho lao động địa phương.

Bên cạnh đó, hành trình khám phá Đoài Phương còn đưa du khách về với làng Mít - Cổ Đông, một phiên bản làng quê thuần Việt mang đậm hồn quê xứ Đoài. Nơi đây gây ấn tượng bởi không gian yên bình, những hàng cây xanh mát, nếp nhà cổ xen lẫn đời sống sinh hoạt mộc mạc của người dân địa phương. Đến làng Mít, du khách được trải nghiệm nhịp sống chậm, tìm hiểu phong tục, văn hóa làng quê Bắc Bộ và cảm nhận sự thân thiện, hiếu khách của người dân. Tất cả tạo nên một bức tranh du lịch sinh thái - nghỉ dưỡng xanh - sạch - thân thiện, đáp ứng xu hướng du lịch bền vững trong thời kỳ mới.

Màu xanh yên bình của Làng Mít. Ảnh: Thùy Nam

Bên cạnh thiên nhiên xanh, trong lành, Đoài Phương còn là vùng đất linh thiêng, nơi lưu giữ nhiều di tích lịch sử - văn hóa có giá trị. Như cụm di tích đền Măng Sơn, đình Sơn Trung, đình Sơn Đông là những không gian tâm linh gắn liền với lịch sử hình thành, truyền thống yêu nước và đời sống tinh thần của nhân dân địa phương. Kiến trúc cổ kính, không gian trang nghiêm, những lễ hội truyền thống được tổ chức hằng năm đã trở thành điểm tựa tinh thần, nơi kết nối cộng đồng và gìn giữ bản sắc văn hóa xứ Đoài.

Đền Măng Sơn còn được gọi là Nam cung, thờ Tản viên sơn Thánh, được khởi dựng từ đầu thế kỷ 17 trên khu đất có vị trí đẹp của làng Sơn Đông. Kiến trúc của đền Măng Sơn theo dạng cổng nghi môn, nhà Đại bái, hậu cung, tả mạc, hữu mạc; các cỗ Long ngai, Bài vị, kiệu bành đều điêu khắc hoa văn tinh xảo; các bức hoành phi, câu đối, bát hương, đôi Nghè tứ linh đều được tạo tác từ thế kỷ 17; bia đá 4 mặt được khắc tạo bằng chữ Hán từ năm 1746…

Bên ngoài đền Măng Sơn - Di tích lịch sử quốc gia. Ảnh: Thùy Nam

Hội đền Măng Sơn xưa được tổ chức đại đám 3 năm một lần, hằng năm tổ chức hội lệ. Lễ hội lớn được tổ chức tưng bừng trong 7 ngày nhằm rước Tam Vị Đức Thánh Tản đi du ngoạn, thể hiện sự tôn kính của nhân dân đối với các vị thần có công với dân, với đất nước. Xuân Bính ngọ năm nay, đền Măng Sơn lại rộn ràng mở hội, trở thành điểm hẹn văn hóa tâm linh quen thuộc của người dân Đoài Phương và du khách thập phương...

Đặc biệt, chùa Khai Nguyên - một trong những điểm đến tâm linh nổi tiếng, thu hút đông đảo nhân dân và du khách thập phương. Không chỉ là nơi chiêm bái, dâng hương, chùa Khai Nguyên còn là không gian văn hóa - tín ngưỡng, lan tỏa giá trị nhân văn, hướng con người tới chân - thiện - mỹ, sống an lành, nhân ái.

Đến với Đoài Phương, du khách còn được trải nghiệm những làng nghề truyền thống mang đậm dấu ấn văn hóa xứ Đoài, đó là làng nghề mộc Vạn An nổi tiếng với những sản phẩm mộc tinh xảo, được tạo nên từ đôi bàn tay khéo léo của người thợ, kết tinh từ kinh nghiệm và tâm huyết qua nhiều thế hệ. Hiện xã đang có kế hoạch vận động, hỗ trợ các nghệ nhân, thợ giỏi tại làng nghề mộc Vạn An chỉnh trang nhà xưởng, tạo không gian trình diễn nghề để đón khách tham quan, trải nghiệm quy trình điêu khắc gỗ. Xây dựng các tour du lịch trải nghiệm nông nghiệp như tham quan quy trình nuôi ong lấy mật Kim Sơn, quy trình làm giò chả, miến dong Cổ Đông, chả giò truyền thống và nhiều sản phẩm OCOP tiêu biểu của xã Đoài Phương như sữa chua, chả cá, trà hoa cúc... đã và đang khẳng định chất lượng, thương hiệu trên thị trường.

Những làng nghề, sản vật quê hương ấy không chỉ mang lại giá trị kinh tế, mà còn là biểu hiện sinh động của bản sắc văn hóa, thể hiện sự sáng tạo, gìn giữ và phát huy tinh hoa truyền thống trong nhịp sống mới hôm nay.

Ở Đoài Phương, du khách không chỉ đi trên những con đường làng sạch đẹp có hàng cây xanh mát, ngắm những nếp nhà yên bình, thăm di tích hay trải nghiệm những không gian xanh trong lành, mà còn cảm nhận được sự ấm áp từ nụ cười, ánh mắt và tấm lòng chân thành của con người nơi đây. Khi rời xa, Đoài Phương không chỉ ở lại trong ký ức, mà còn thôi thúc du khách muốn trở lại, để tiếp tục khám phá, tìm thêm những điều thân quen mà mới mẻ ở miền quê xứ Đoài.

Thùy Nam - Ánh Dương