Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh góp ý vào một số dự án luật thuộc lĩnh vực đất đai

Tham dự kỳ họp, Đoàn đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh có các đồng chí: Đoàn Thu Hà, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh; Nguyễn Đặng Ân, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh và các ĐBQH tỉnh.

Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh tham dự kỳ họp

Đoàn ĐBQH tỉnh tham gia thảo luận tại tổ 3 cùng Đoàn ĐBQH tỉnh Hà Tĩnh và thành phố Hải Phòng. Dự phiên thảo luận có các đồng chí: Lê Minh Hưng, Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ, ĐBQH thành phố Hải Phòng; Phạm Gia Túc, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ, ĐBQH tỉnh Hà Tĩnh.

Toàn cảnh phiên thảo luận tại tổ 3

Tại phiên thảo luận, các ĐBQH tỉnh cơ bản tán thành sự cần thiết sửa đổi các luật, đồng thời đóng góp nhiều ý kiến nhằm hoàn thiện các quy định, bảo đảm tính thống nhất, khả thi và phù hợp với thực tiễn.

Đại biểu Đoàn Thu Hà, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh phát biểu thảo luận tại tổ

Tham gia góp ý dự án Luật Đất đai (sửa đổi), đại biểu Đoàn Thu Hà, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh nhấn mạnh việc sửa đổi Luật Đất đai cần hướng tới mục tiêu tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, giải phóng nguồn lực đất đai, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Các quy định sửa đổi cần bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và doanh nghiệp, vừa tạo thuận lợi cho triển khai các dự án đầu tư, vừa bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất.

Về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, đại biểu đề nghị bổ sung quy định phương án bồi thường, hỗ trợ phải được niêm yết công khai trước khi quyết định thu hồi đất; xác định rõ nguồn kinh phí, thời hạn phê duyệt, chi trả và trách nhiệm khi chậm thực hiện. Việc tự nguyện bàn giao mặt bằng sớm phải được ghi nhận bằng văn bản, có cơ chế kiểm tra, giám sát, bảo đảm người dân được cung cấp đầy đủ thông tin. Đồng thời, làm rõ cách xác định tỷ lệ trên 75% người sử dụng đất đồng ý theo quy định tại điều 38, phân biệt với trường hợp thu hồi phần đất còn lại của dự án tại điều 34.

Đối với đất dự án không sử dụng hoặc chậm sử dụng, đại biểu đề nghị có chế tài đủ mạnh nhằm ngăn chặn tình trạng giữ đất, gây lãng phí; quy định rõ tiêu chí, thời điểm xác định chậm sử dụng đất và trách nhiệm của các bên, phân biệt nguyên nhân do nhà đầu tư với những vướng mắc thuộc trách nhiệm cơ quan nhà nước.

Về giá đất, đại biểu đề nghị làm rõ nguyên tắc xây dựng bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất trên cơ sở dữ liệu và phương pháp khoa học, phù hợp với điều kiện phát triển từng thời kỳ; quy định rõ thẩm quyền của HĐND cấp tỉnh trong xây dựng, quyết định bảng giá đất hằng năm, gắn phân cấp, phân quyền với bảo đảm nguồn lực và năng lực thực thi. Đồng thời, có cơ chế sàng lọc giao dịch bất thường, ngăn ngừa tình trạng giá ảo, tăng cường kiểm tra, giám sát và xác định rõ trách nhiệm của cơ quan nhà nước.

Đối với dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), về điều kiện chuyển nhượng dự án tại khoản 4 điều 30, dự thảo yêu cầu hoàn thành nghĩa vụ tài chính về đất đai trước khi chuyển nhượng; với dự án còn khả thi nhưng chủ đầu tư mất khả năng tài chính, điều kiện này có thể làm đình trệ việc thay thế bằng nhà đầu tư đủ năng lực; ngân sách chưa thu được, người mua nhà tiếp tục chờ đợi. Vì vậy đại biểu đề nghị nghiên cứu cơ chế chuyển nhượng dự án có điều kiện, trong đó xác định rõ nghĩa vụ tài chính, thời hạn thực hiện và trách nhiệm của bên nhận chuyển nhượng; bảo đảm bên nhận có đủ năng lực, kế thừa nghĩa vụ và có biện pháp bảo đảm thực hiện. Đồng thời, quy định rõ trách nhiệm liên đới giữa các bên, tăng cường kiểm tra, giám sát, không để việc thay đổi chủ đầu tư ảnh hưởng bất lợi đến quyền lợi của người mua nhà.

Đại biểu đề nghị làm rõ phạm vi áp dụng các khoản tại điều 31 về thẩm quyền, thủ tục chuyển nhượng dự án, tránh chồng chéo giữa Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Đầu tư, không để phát sinh việc chấp thuận hai lần đối với cùng một nội dung.

Đối với dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), đại biểu đề nghị bổ sung cơ chế kiểm soát giá nhà ở xã hội thông qua công khai cơ cấu giá, giá trị ưu đãi; quy định nguyên tắc phân bổ chi phí chung, loại trừ các khoản chi phí do lỗi của chủ đầu tư và khoản đã được ngân sách hỗ trợ, bảo đảm giá nhà ở xã hội được xác định minh bạch, hợp lý.

Về phát triển nhà ở xã hội, đại biểu cho rằng việc linh hoạt trong bố trí quỹ đất để phát triển nhà ở xã hội hoặc thực hiện nghĩa vụ tài chính tương đương phải gắn với việc tạo nguồn cung thực tế. Đối với quỹ đất bố trí ngoài dự án, cần xác định rõ vị trí, hạ tầng và thời hạn bàn giao; nguồn tiền tương đương phải được quản lý, bố trí gắn với tiến độ phát triển nhà ở xã hội. Đồng thời, cần chủ động chuẩn bị quỹ đất, quỹ nhà tái định cư phù hợp tiến độ giải phóng mặt bằng; bảo đảm hạ tầng, dịch vụ thiết yếu và sinh kế cho người dân, nhất là tại các địa bàn miền núi.

Đại biểu Nguyễn Đặng Ân, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh phát biểu thảo luận tại tổ

Cùng tham gia góp ý dự án Luật Đất đai (sửa đổi), đại biểu Nguyễn Đặng Ân, Phó Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh đề nghị quy định hoặc giao Chính phủ hướng dẫn việc xác định trường hợp thiếu đất sản xuất đối với đồng bào dân tộc thiểu số thuộc diện hộ nghèo, hộ cận nghèo trên cơ sở xem xét đồng thời diện tích, chất lượng đất, điều kiện canh tác và khả năng bảo đảm sinh kế, phù hợp với đặc điểm từng vùng, miền.

Về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, đại biểu đề nghị bảo đảm sự thống nhất giữa quy hoạch tỉnh, các quy hoạch có liên quan và kế hoạch sử dụng đất cấp xã; xác định rõ trách nhiệm tổ chức thực hiện, đồng thời có cơ chế hỗ trợ các xã miền núi, biên giới về dữ liệu đất đai, đo đạc, bản đồ địa chính và chuyên môn nghiệp vụ.

Đối với công tác giải phóng mặt bằng, đại biểu đề nghị quy định rõ những công việc được thực hiện trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư đối với các dự án đầu tư công, như khảo sát, đo đạc, xác định nguồn gốc đất, kiểm đếm, xây dựng phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; xác định rõ điều kiện, thẩm quyền và nguồn kinh phí thực hiện. Cần phân biệt công tác chuẩn bị giải phóng mặt bằng với việc ban hành quyết định thu hồi đất, bảo đảm đẩy nhanh tiến độ dự án nhưng không ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của người dân.

Đại biểu cũng đề nghị hoàn thiện quy định về căn cứ xác minh nguồn gốc, thời điểm sử dụng đất; có cơ chế giải quyết đối với trường hợp sử dụng đất ổn định, không có tranh chấp nhưng thiếu giấy tờ, đồng thời phân biệt rõ với trường hợp lấn, chiếm đất hoặc vi phạm pháp luật. Quan tâm đến chi phí đo đạc, hoàn thiện hồ sơ đối với hộ nghèo, hộ cận nghèo và người dân ở địa bàn đặc biệt khó khăn trong việc công nhận quyền sử dụng đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.