Doanh nghiệp công nghệ: Đột phá và tái cấu trúc quản trị trong kỷ nguyên AI

Bước sang giai đoạn trưởng thành

Sau hơn một thập kỷ tăng trưởng nhanh nhờ điện toán đám mây, dữ liệu lớn và các nền tảng số, ngành công nghệ toàn cầu đang bước vào một giai đoạn mới. AI, đặc biệt là AI tạo sinh, không còn là lợi thế riêng của một nhóm doanh nghiệp (DN) tiên phong, mà đang dần trở thành năng lực nền tảng bắt buộc.

Báo cáo “Top 10 cơ hội cho các công ty công nghệ năm 2026” của EY chỉ ra rằng, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt, các công ty công nghệ cần nhìn nhận cơ hội một cách toàn diện: Vừa đổi mới công nghệ, vừa tái cấu trúc mô hình quản trị và nhân sự. Đây là điều kiện tiên quyết để chuyển đổi từ tăng trưởng nhanh sang tăng trưởng bền vững.

Nếu như ở giai đoạn trước, việc tích hợp AI vào sản phẩm đã đủ để tạo khác biệt, thì đến nay, lợi thế cạnh tranh sẽ nằm ở khả năng để AI hoạt động xuyên suốt nhiều nền tảng, hệ thống và nhà cung cấp khác nhau. Khách hàng ngày càng đòi hỏi các giải pháp AI không bị “khóa chặt” trong một hệ sinh thái công nghệ đơn lẻ. Điều này mở ra cơ hội cho các công ty phát triển kiến trúc mở và những nền tảng cho phép AI giao tiếp, phối hợp và tự động hóa quy trình trên quy mô lớn. DN công nghệ nào kiểm soát được khả năng tương tác này sẽ không chỉ bán phần mềm, mà còn bán năng lực điều phối thông minh - một giá trị cao hơn nhiều trong chuỗi giá trị công nghệ.

Một trong những xu hướng nổi bật được EY nhấn mạnh là sự kết hợp giữa AI, robot và các hệ thống vật lý (Physical AI). Thay vì chỉ phân tích và đưa ra khuyến nghị, AI ngày càng trực tiếp hành động trong thế giới thực, từ điều khiển robot, tối ưu hóa dây chuyền sản xuất đến hỗ trợ chăm sóc y tế. Đây là cơ hội lớn cho các công ty công nghệ vốn trước đây chỉ tập trung vào phần mềm thuần túy.

Thị trường đang mở ra cho các giải pháp tích hợp phần mềm, phần cứng và dữ liệu, đặc biệt trong các lĩnh vực như sản xuất thông minh, logistics, năng lượng và đô thị thông minh. Tuy nhiên, Physical AI cũng đòi hỏi những năng lực mới, bao gồm hiểu biết về vận hành thực tế, an toàn hệ thống và độ tin cậy - những yếu tố mà không phải công ty công nghệ nào cũng sẵn sàng đáp ứng.

Một cơ hội khác nằm ở chiến lược lựa chọn và kết hợp các mô hình AI. Các chuyên gia nhận định, tương lai không thuộc về một mô hình duy nhất, mà thuộc về các DN có khả năng triển khai linh hoạt nhiều mô hình khác nhau, từ mã nguồn mở đến mô hình độc quyền, tùy theo yêu cầu về chi phí, hiệu năng và tuân thủ pháp lý. Trong bối cảnh các quy định về dữ liệu và AI ngày càng phân mảnh theo quốc gia và khu vực, năng lực này giúp DN công nghệ mở rộng tiếp cận thị trường, đồng thời giảm thiểu rủi ro pháp lý – một lợi thế quan trọng đối với các công ty cung cấp giải pháp toàn cầu.

Bên cạnh đó, việc mở rộng ứng dụng AI cũng đồng nghĩa với bề mặt tấn công mạng ngày càng lớn. EY khuyến nghị, an ninh AI không còn là chức năng hỗ trợ, mà phải trở thành một phần cốt lõi của sản phẩm công nghệ. Các giải pháp bảo mật dựa trên AI, từ phát hiện hành vi bất thường đến bảo vệ danh tính số và dữ liệu, đang trở thành thị trường tăng trưởng nhanh. DN nào tích hợp an ninh ngay từ khâu thiết kế sẽ tạo dựng được niềm tin lớn hơn với khách hàng, đặc biệt trong các lĩnh vực nhạy cảm như tài chính, y tế và khu vực công.

Mở rộng hệ sinh thái và hợp tác chiến lược

Thông điệp xuyên suốt mà ngành công nghệ thông tin nhấn mạnh là: Không công ty công nghệ nào có thể đi một mình trong kỷ nguyên AI. Tốc độ đổi mới quá nhanh khiến việc phát triển hoàn toàn nội bộ trở nên kém hiệu quả. Do đó, cơ hội lớn nằm ở việc xây dựng hệ sinh thái, các liên minh chiến lược và những thương vụ mua bán - sáp nhập có chọn lọc, với mục tiêu không chỉ mở rộng quy mô mà còn bổ sung công nghệ lõi, dữ liệu đặc thù và đội ngũ nhân sự chất lượng cao.

Đối với các công ty vừa và nhỏ, hợp tác với những nền tảng lớn có thể là con đường ngắn nhất để tiếp cận thị trường toàn cầu. Ngược lại, các tập đoàn lớn có thể tận dụng hệ sinh thái khởi nghiệp để gia tăng tính linh hoạt và khả năng đổi mới.

Khi AI được triển khai ở quy mô DN, câu hỏi không còn là “có sử dụng AI hay không”, mà là quản trị AI như thế nào? Đây là cơ hội để các công ty công nghệ xây dựng năng lực quản trị mới, bao gồm tính minh bạch, kiểm soát rủi ro và tuân thủ quy định. Quản trị AI không chỉ là nhiệm vụ của bộ phận công nghệ, mà cần được phân bổ cho các lãnh đạo chức năng như tài chính, pháp chế và nhân sự. Những DN xây dựng được khung quản trị AI rõ ràng sẽ có lợi thế lớn khi làm việc với khách hàng DN cũng như các cơ quan quản lý.

Thiếu hụt nhân lực AI chất lượng cao hiện là thách thức toàn cầu, nhưng đồng thời cũng mở ra cơ hội đổi mới mô hình nhân sự. Năm 2026, xu hướng tổ chức đội ngũ kỹ thuật phân tán theo khu vực sẽ gia tăng, vừa đáp ứng yêu cầu pháp lý, vừa tận dụng nguồn nhân lực toàn cầu. Song song với đó là mô hình tích hợp chuyên gia kỹ thuật vào các bộ phận kinh doanh. Thay vì tách biệt công nghệ và hoạt động sản xuất - kinh doanh, DN công nghệ có thể tăng tốc triển khai sản phẩm bằng cách đưa chuyên gia AI, dữ liệu, điện toán đám mây và an ninh mạng vào ngay tuyến đầu.

Một điểm mấu chốt khác được EY nhấn mạnh là quản trị tài chính trong kỷ nguyên AI cũng trở thành một cơ hội chiến lược. Theo đó, quản trị tài chính cho phép DN theo dõi chi phí, đo lường hiệu quả và tối ưu hóa đầu tư AI theo thời gian thực. Khi chi phí cho hạ tầng AI và dữ liệu ngày càng lớn, DN nào chứng minh được tỷ suất lợi nhuận rõ ràng sẽ có lợi thế trong việc thu hút vốn và thuyết phục khách hàng. Đồng thời, việc gắn chiến lược AI với chính sách thuế và kế hoạch đầu tư dài hạn sẽ giúp DN công nghệ nâng cao hiệu quả tổng thể.

Năm 2026 không chỉ là năm của những công nghệ mới, mà còn là năm của những công ty công nghệ biết tái định nghĩa chính mình. Cơ hội lớn nhất không nằm ở việc sở hữu AI mạnh nhất, mà ở khả năng kết hợp đổi mới công nghệ với quản trị hiệu quả, nhân sự linh hoạt và hệ sinh thái mở. Những DN thành công sẽ là những tổ chức vừa giỏi công nghệ, vừa giỏi quản trị, sẵn sàng bước vào giai đoạn tăng trưởng bền vững./.

NGUYỄN LY