Doanh nghiệp 'thưởng Tết 0 đồng' được không?
Trong quản trị nhân sự, các doanh nghiệp thường chọn cách vận dụng mềm dẻo Điều 104 Bộ luật Lao động 2019 để hài hòa giữa túi tiền của chủ doanh nghiệp và kỳ vọng của người lao động.
Khi Tết đã ở ngay trước mắt, gánh nặng chi tiêu gia đình tăng lên từng ngày, tiền thưởng cuối năm trở thành khoản trông cậy lớn của người lao động. Thế nhưng, do hoạt động sản xuất - kinh doanh đang gặp nhiều trở ngại, doanh nghiệp tôi khó có khả năng chi thưởng như mong muốn.
Vậy theo quy định hiện hành, người sử dụng lao động có bắt buộc thưởng Tết cho người lao động hay không?
Bạn đọc Loan Ngọc (TP.HCM)
Thưởng Tết là sự ghi nhận mang tính khuyến khích từ phía người sử dụng lao động. Ảnh: NGUYỆT NHI
Luật sư Đặng Như Bảo Châu, Đoàn Luật sư TP.HCM,trả lời: Theo Điều 104 Bộ luật Lao động 2019, thưởng bao gồm cả thưởng Tết không phải nghĩa vụ bắt buộc của doanh nghiệp.
Thưởng là số tiền hoặc tài sản hoặc bằng các hình thức khác mà người sử dụng lao động thưởng cho người lao động căn cứ vào kết quả sản xuất, kinh doanh, mức độ hoàn thành công việc của người lao động.
Người lao động sẽ được thưởng Tết nếu có thỏa thuận trong hợp đồng lao động; quy chế nội bộ doanh nghiệp hoặc thỏa ước lao động tập thể có quy định rõ về thưởng Tết; doanh nghiệp đạt doanh thu, lợi nhuận tốt và người lao động hoàn thành nhiệm vụ được giao.
Ngược lại, nếu kinh doanh không có lãi hoặc người lao động không hoàn thành công việc, doanh nghiệp có quyền không thưởng Tết.
Hình thức thưởng có thể là tiền, tài sản, hoặc các hình thức khác theo quy chế công bố của doanh nghiệp.
Quy chế thưởng phải được người lao động quyết định và công khai tại nơi làm việc, sau khi tham khảo ý kiến của tổ chức đại diện người lao động (nếu có).
Như vậy, có thể thấy pháp luật hiện hành không đặt ra nghĩa vụ bắt buộc doanh nghiệp phải thưởng Tết cho người lao động trong mọi trường hợp.
Việc có thưởng hay không, thưởng bằng hình thức nào và mức thưởng ra sao phụ thuộc chủ yếu vào thỏa thuận, quy chế nội bộ và kết quả sản xuất - kinh doanh của doanh nghiệp.
Dù không mang tính bắt buộc, thưởng Tết được xem là yếu tố góp phần tạo động lực làm việc, giữ chân người lao động và xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định trong dài hạn.
Hài hòa giữa túi tiền của chủ doanh nghiệp và kỳ vọng của người lao động
Thực tế, việc thưởng Tết là nơi giữa luật và đời có những sự giao thoa thú vị. Doanh nghiệp có quyền không thưởng nếu lỗ nhưng nếu các đối thủ cùng ngành đều thưởng mà doanh nghiệp mình "trắng tay", nguy cơ làn sóng nhảy việc sau Tết là cực cao. Thưởng Tết lúc này không còn là "quà tặng" mà là chi phí giữ chân nhân sự giữa áp lực cạnh tranh.
Luật cho phép thưởng bằng tài sản, nhưng thực tế nếu doanh nghiệp thưởng bằng chính sản phẩm tồn kho (ví dụ: gạch, tương ớt, nước mắm...) với giá trị khó quy đổi hoặc không thiết thực, dễ dẫn đến khủng hoảng truyền thông và làm giảm uy tín của doanh nghiệp.
Thực tế hiện nay, nhiều người lao động mặc định "Tháng lương 13" là thưởng Tết. Tuy nhiên, cần phân biệt rõ "Tháng lương 13" thường được tính dựa trên thời gian làm việc (làm đủ 12 tháng hưởng 1 tháng lương); còn thưởng Tết dựa trên kết quả kinh doanh.
Trong quản trị nhân sự, các doanh nghiệp thường chọn cách vận dụng mềm dẻo Điều 104 Bộ luật Lao động 2019 để hài hòa giữa túi tiền của chủ doanh nghiệp và kỳ vọng của người lao động.
Nguồn PLO: https://plo.vn/doanh-nghiep-thuong-tet-0-dong-duoc-khong-post894380.html
