Dồn lực 'làm sạch' hạ tầng khu công nghiệp

Tỉnh Lào Cai sở hữu quỹ đất công nghiệp rộng lớn, trong đó các khu công nghiệp: phía Nam, Minh Quân và Âu Lâu (thuộc địa bàn tỉnh Yên Bái cũ) đóng vai trò là động lực tăng trưởng mới. Theo báo cáo tổng kết năm 2025, tỷ lệ lấp đầy tại các khu vực này đạt mức rất cao: Khu công nghiệp phía Nam đạt 91,54%, Khu công nghiệp Minh Quân đạt 94,65% và Khu công nghiệp Âu Lâu đạt 84,15%.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, hệ thống hạ tầng kỹ thuật tại đây chưa tương xứng với tiềm năng và nhu cầu của nhà đầu tư. Tại Khu công nghiệp Âu Lâu, hạ tầng giao thông theo quy hoạch mới chỉ đạt khoảng 39%, nhiều diện tích đất đã giao nhưng chưa có đường kết nối hoàn chỉnh.

Tương tự, tại Khu công nghiệp Minh Quân, hệ thống cấp nước sạch phải lấy từ nguồn cách xa 5 km, trong khi hệ thống điện chiếu sáng nội khu và phòng cháy, chữa cháy vẫn chưa được đầu tư đồng bộ.

Trước thực trạng đó, ngay trong quý I/2026, Ban Quản lý các Khu công nghiệp tỉnh đã tham mưu, trình UBND tỉnh phê duyệt chủ trương đầu tư 3 dự án trọng điểm nhằm hoàn thiện hạ tầng và giải phóng mặt bằng với tổng nhu cầu vốn khoảng 1.250 tỷ đồng.

Song song với đầu tư mới, công tác “làm sạch” đất đai thông qua xử lý các dự án chậm tiến độ được xác định là nhiệm vụ cấp bách trong năm 2026. Theo số liệu rà soát đến cuối năm 2025, hiện 12 dự án đã có quyết định giao đất nhưng chưa đi vào hoạt động, gây lãng phí tài nguyên đất đai.

Thực hiện nghị quyết của Tỉnh ủy và các quyết định của UBND tỉnh, Ban Quản lý các Khu công nghiệp tỉnh đặt mục tiêu hoàn thành tham mưu, xử lý thu hồi diện tích đất của các dự án chậm tiến độ, năng lực yếu kém ngay trong quý I/2026. Động thái này được xem là biện pháp mạnh tay nhằm loại bỏ tình trạng “giữ đất” đầu cơ, nhường cơ hội cho các doanh nghiệp có năng lực tài chính thực sự và công nghệ hiện đại.

Về công tác giải phóng mặt bằng, nhiệm vụ đặt ra cho năm 2026 là phấn đấu giải phóng mặt bằng 100% diện tích tại 4 khu công nghiệp trọng điểm gồm: Phía Nam, Minh Quân, Âu Lâu và Trấn Yên. Đây là thách thức không nhỏ, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, đặc biệt là sự phối hợp giữa Ban Quản lý các Khu công nghiệp tỉnh và chính quyền địa phương các cấp.

Lãnh đạo Ban Quản lý các Khu công nghiệp tỉnh khẳng định, với sự tập trung chỉ đạo từ tỉnh, các vướng mắc về mặt bằng sẽ cơ bản được giải quyết trong những tháng đầu năm, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các gói thầu thi công.

Điểm mới trong chiến lược phát triển Khu công nghiệp của Lào Cai năm 2026 là đặc biệt chú trọng đến yếu tố môi trường và tiện ích dịch vụ nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ngay trong tháng 1/2026, các dự án hệ thống xử lý nước thải tập trung tại Khu công nghiệp Minh Quân và Khu công nghiệp Âu Lâu được dự kiến khởi công.

Tại Khu công nghiệp phía Nam, hệ thống xử lý nước thải cũng đã được khởi công từ cuối năm 2025 và đang đẩy nhanh tiến độ. Việc hoàn thiện hệ thống xử lý nước thải không chỉ là tuân thủ quy định pháp luật mà còn khẳng định sự cam kết của tỉnh về phát triển công nghiệp bền vững.

Bên cạnh đó, các dự án chỉnh trang hạ tầng kỹ thuật như lát đá vỉa hè, trồng cây xanh, lắp đặt hệ thống camera giám sát an ninh và điện chiếu sáng cũng được triển khai đồng loạt. Tại Khu công nghiệp phía Nam, dự án chỉnh trang hạ tầng với tổng mức đầu tư khoảng 20 tỷ đồng đang được các nhà thầu thi công khẩn trương.

Mục tiêu là xây dựng hình ảnh các khu công nghiệp hiện đại, xanh, sạch, đẹp, tạo môi trường làm việc an toàn cho người lao động.

Về kế hoạch giải ngân vốn đầu tư công, Ban Quản lý các Khu công nghiệp tỉnh cam kết đảm bảo giải ngân 100% kế hoạch vốn giao trong năm 2026. Các nguồn vốn sẽ được bố trí hợp lý cho từng giai đoạn của dự án, từ chi phí giải phóng mặt bằng, tư vấn thiết kế đến thi công xây lắp, đảm bảo dòng tiền không bị "ách tắc".

Việc dồn toàn lực hoàn thiện hạ tầng và kiên quyết thu hồi dự án chậm tiến độ ngay đầu năm 2026 không chỉ là giải pháp kinh tế đơn thuần, mà còn thể hiện cam kết chính trị mạnh mẽ của tỉnh đối với cộng đồng doanh nghiệp. Thay vì thụ động chờ nhà đầu tư đến mới lo giải phóng mặt bằng, tỉnh đã chủ động kiến tạo quỹ đất "sạch", sẵn sàng các điều kiện thiết yếu để phục vụ các dự án.

Hà Hùng Cường