Đồng bào tôn giáo - 'Sống tốt đời, đẹp đạo' bằng những việc làm thiết thực

Giai đoạn 2021 - 2026, đồng bào Phật giáo, Công giáo, Tin lành trên địa bàn tỉnh đã cụ thể hóa phương châm “Sống tốt đời, đẹp đạo” bằng những việc làm thiết thực như: hiến đất mở đường, cứu trợ người dân vùng bão lũ, gìn giữ bản sắc văn hóa, chung tay giữ bình yên xóm bản. Những đóng góp ấy là minh chứng rõ nét cho hiệu quả công tác vận động, tập hợp đồng bào tôn giáo tham gia xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Mặt trận làm cầu nối, đồng bào có đạo đồng hành

Là tỉnh miền núi, biên giới, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 96,93% dân số. Toàn tỉnh có 3 tôn giáo được công nhận và cấp phép hoạt động là Phật giáo, Công giáo và Tin lành, với trên 26.000 tín đồ sinh sống xen kẽ tại 26 xã, phường. Trong đó, Tin lành khoảng 23.700 tín đồ, chiếm gần 9/10; Công giáo khoảng 2.000 và Phật giáo khoảng 900 tín đồ. Địa bàn rộng, dân cư phân tán, nhiều nơi đời sống còn khó khăn đòi hỏi công tác vận động phải kiên trì, linh hoạt, sát từng địa bàn và từng tổ chức tôn giáo. 

Xác định vận động, tập hợp đồng bào tôn giáo là nhiệm vụ quan trọng, Ủy ban MTTQ các cấp trong tỉnh chủ động đổi mới nội dung, phương thức vận động, lấy chức sắc, chức việc, nhà tu hành, người có uy tín và tín đồ tiêu biểu làm hạt nhân. 5 năm qua, Ủy ban MTTQ tỉnh tổ chức 7 hội nghị tuyên truyền, vận động chức sắc, chức việc, đồng bào tôn giáo tham gia các cuộc vận động, phong trào thi đua yêu nước, với 364 đại biểu tham dự; lựa chọn 2 đại biểu tiêu biểu dự Đại hội thi đua yêu nước, biểu dương người tốt, việc tốt trong đồng bào Công giáo toàn quốc lần thứ VI (giai đoạn 2020 - 2025).

Đồng bào có đạo không chỉ là đối tượng vận động mà còn tham gia xây dựng hệ thống chính trị. Hiện có 92 vị chức sắc, chức việc, nhà tu hành và tín đồ là ủy viên Ủy ban MTTQ, Ban Chấp hành các đoàn thể các cấp; 5 người thuộc các tôn giáo trúng cử đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031. Qua lực lượng này, tâm tư, nguyện vọng của tín đồ được phản ánh kịp thời; đồng thời chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến với bà con qua chính tiếng nói của những người họ tin cậy.

Cùng với vận động, Mặt trận các cấp phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội theo Quyết định số 217-QĐ/TW và Quyết định số 218-QĐ/TW của Bộ Chính trị. Trong 5 năm, Ủy ban MTTQ các cấp chủ trì hơn 640 cuộc giám sát, trong đó có các cuộc liên quan đến chính sách dân tộc, tôn giáo, đầu tư hạ tầng và giáo dục ở vùng khó khăn; phối hợp trao đổi, giải đáp 27 ý kiến, kiến nghị về chính sách, pháp luật tôn giáo; lồng ghép nắm tình hình tôn giáo qua 105 cuộc. Dịp Tết cổ truyền và các ngày lễ trọng như Phật đản, Vu lan, Giáng sinh, Phục sinh, Mặt trận phối hợp thăm hỏi, tặng quà chức sắc, chức việc, tổ chức tôn giáo với tổng trị giá trên 230 triệu đồng. Khi kiến nghị chính đáng được lắng nghe và trả lời thấu đáo, niềm tin giữa đồng bào có đạo với cấp ủy, chính quyền, Mặt trận được bồi đắp vững chắc hơn.

Đồng hành sẻ chia, tích cực tham gia các chương trình an sinh xã hội 

Tinh thần “từ bi, bác ái” của các tôn giáo hòa quyện với truyền thống “thương người như thể thương thân” của dân tộc, trở thành nguồn lực quan trọng cho công tác an sinh xã hội. Đại hội đại biểu Phật giáo tỉnh lần thứ V, nhiệm kỳ 2022 - 2026, Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo tỉnh cùng Tăng ni, Phật tử vận động trên 23 tỷ đồng cho hoạt động từ thiện, an sinh xã hội. Riêng năm 2025, Phật giáo tỉnh tổ chức 34 chuyến từ thiện với tổng trị giá gần 4 tỷ đồng; chương trình “Nồi cháo tình thương” tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh được duy trì, tiếp sức cho người bệnh nghèo điều trị dài ngày. 

Nghĩa cử ấy càng rõ nét khi thiên tai xảy ra, hoàn lưu bão số 10, số 11 năm 2025 gây thiệt hại sơ bộ hơn 3.000 tỷ đồng, làm hơn 14.000 ngôi nhà trên địa bàn tỉnh bị hư hại. Để ứng phó, khắc phục hậu quả bão số 3 năm 2024 và các cơn bão năm 2025, Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo tỉnh cùng Tăng ni, Phật tử chùa Phố Cũ, chùa Đống Lân trao trên 12.000 suất quà, tổng trị giá trên 5,7 tỷ đồng; chùa Đống Lân huy động Phật tử nấu hơn 100 suất cơm trao cho người dân bị ngập lụt khu vực chùa.

Giáo xứ Thanh Sơn là một điển hình của bác ái gắn với hành động. Theo ông Ngô Hùng Mạnh, đại diện Giáo xứ, từ tháng 2/2025 đến nay, Giáo xứ trao áo ấm cho 2.000 học sinh (khoảng 240 triệu đồng), 900 suất quà cho các gia đình khó khăn (450 triệu đồng), 100 xe lăn cho người đau yếu, tàn tật, 50 xe đạp và 20 suất học bổng cho học sinh nghèo. Trong các đợt thiên tai năm 2025, 2026, Giáo xứ góp gần 5.000 suất ăn, nước uống cùng 600 phần quà, kinh phí khoảng 500 triệu đồng. Giáo xứ Hưng Long vận động giáo dân trao trên 500 suất quà, trị giá 250 triệu đồng cho gia đình thương binh, liệt sĩ, người có công, người ốm đau, không phân biệt lương hay giáo. Không chỉ các tổ chức, nhiều cá nhân cũng lặng lẽ làm việc thiện, 2 năm qua, một Phật tử ở phường Nùng Trí Cao kết nối các nhà hảo tâm trao hơn 340 suất quà, trị giá trên 358 triệu đồng cho gia đình chính sách, hộ khó khăn và người bị ảnh hưởng bởi thiên tai.

“Yêu thương phải được thể hiện bằng hành động” - lời chia sẻ của ông Ngô Hùng Mạnh cũng là điểm chung của các hoạt động trên: hướng tới mọi hoàn cảnh khó khăn, không phân biệt tín ngưỡng, dân tộc. Chính sự sẻ chia ấy làm tình làng nghĩa xóm thêm gắn bó, thu hẹp khoảng cách giữa người có đạo và người không theo đạo - nền tảng bền vững của khối đại đoàn kết.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hà Nhật Lệ tặng quà đồng bào tôn giáo tiêu biểu.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hà Nhật Lệ tặng quà đồng bào tôn giáo tiêu biểu.

Những hạt nhân ở xóm bản

Hiệu quả công tác vận động thể hiện rõ nhất ở cơ sở, qua những người có đạo gương mẫu. Ở xóm Lũng Nặm, xã Bảo Lâm, nơi có 120 hộ đồng bào Mông, trong đó 86 hộ theo đạo Tin lành, ông Vừ Văn Chảo, Trưởng điểm nhóm Tin lành, là người đi đầu trong xây dựng nông thôn mới, tiên phong, vận động bà con hiến 5.620 m² đất, góp 28 triệu đồng mở đường giao thông; cùng bà con đóng góp hơn 162 ngày công vận chuyển vật liệu xây dựng nhà văn hóa xóm. Gia đình ông trồng 3 ha hồi, 1,5 ha sa nhân; mỗi năm chưng cất 250 - 300 lít tinh dầu hồi, thu nhập trên 350 triệu đồng. Hiện toàn xóm có 41 ha hồi và 24 ha sa nhân. Với cây cà phê đang trồng thí điểm, ông chủ trương theo dõi, đánh giá thận trọng trước khi vận động bà con mở rộng, tránh đầu tư theo phong trào. “Muốn vận động bà con thì trước hết bản thân phải gương mẫu; muốn bà con tin và làm theo thì lời nói phải đi đôi với việc làm”, ông Chảo chia sẻ.

Với đồng bào Công giáo, chăm lo làm ăn chính đáng cũng là cách sống đạo giữa đời. Giáo xứ Thanh Sơn hiện có khoảng 350 hộ tham gia sản xuất, kinh doanh với 5 mô hình kinh tế hiệu quả, tạo việc làm cho 50 - 60 lao động; Giáo xứ không còn hộ nghèo, khoảng 150 hộ có mức sống khá hoặc ổn định. Trên bình diện chung, Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” trên địa bàn tỉnh ghi nhận trên 900.000 m² đất được hiến, 800.000 ngày công lao động được đóng góp; trong kết quả ấy có phần công sức của đồng bào các tôn giáo.

Ở xóm Phja Cọ, xã Nam Quang, nơi 4 dân tộc cùng sinh sống, 42/82 hộ theo đạo Tin lành, chị Triệu Thị Xỉm, tín đồ Tin lành, Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ xóm, chọn cách vận động bắt đầu từ văn hóa. Chị tập hợp chị em duy trì Câu lạc bộ dân ca, dân vũ Phja Cọ với hơn 15 thành viên, gìn giữ làn điệu hát giao duyên, trang phục truyền thống của người Sán Chỉ. Nhận thấy nhiều phụ nữ cao tuổi chưa biết chữ, chưa thạo tiếng phổ thông, chị kiên trì vận động mở lớp học chữ, thu hút 60 chị em tham gia; nhiều người lần đầu tự viết được tên mình. Xóm thực hiện tốt hương ước, quy ước: việc cưới không bắt buộc theo bên lương hay bên giáo, việc tang không để quá 48 giờ. “Một câu hát được gìn giữ, một người phụ nữ biết thêm con chữ, một gia đình chủ động tham gia việc chung - những điều tưởng chừng nhỏ bé ấy chính là những viên gạch góp phần xây dựng cộng đồng đoàn kết, tiến bộ và giàu bản sắc”, chị Xỉm bày tỏ.

Ý thức công dân của đồng bào có đạo không chờ đến khi đời sống khá giả. Ở xóm Nộc Soa, xã Ca Thành, 61 hộ đồng bào Mông, Dao theo đạo Tin lành đều thuộc diện hộ nghèo hoặc cận nghèo, nhưng năm 2026, 100% hộ đạt danh hiệu gia đình văn hóa, trong khi tỷ lệ chung của xóm khoảng 83%. 100% hộ theo đạo tham gia 2 đợt phát quang, tổng vệ sinh khu dân cư; 100% số hộ trong xóm ký cam kết chấp hành quy định về an ninh, trật tự, phòng, chống tệ nạn xã hội.

Thông qua sinh hoạt tôn giáo, chức sắc, chức việc vận động tín đồ chấp hành pháp luật, giáo dục con cháu tránh xa tệ nạn xã hội, giúp đỡ người lầm lỗi tái hòa nhập cộng đồng. Riêng Giáo xứ Thanh Sơn tổ chức, phối hợp tổ chức 10 buổi tuyên truyền pháp luật với khoảng 1.000 lượt người tham gia. Hơn 20 buổi tuyên truyền và 30 mô hình điểm “xanh, sạch, đẹp” tại các cơ sở tôn giáo góp phần biến ý thức bảo vệ môi trường thành hành động tự giác. Tổng kết công tác tôn giáo năm 2024, tỉnh đánh giá trên địa bàn không phát sinh vụ việc phức tạp, “điểm nóng” liên quan đến tôn giáo.

Khơi thông nguồn lực, nhân rộng điển hình

Thực tiễn cơ sở cho thấy đời sống nhiều hộ có đạo ở vùng cao còn khó khăn. Riêng xóm Nộc Soa còn 53 hộ nghèo và 69 hộ cận nghèo trên tổng số 134 hộ; nhiều hộ thiếu vốn, thiếu kỹ thuật, đầu ra nông sản chưa ổn định, trong khi nguồn lực thiện nguyện chủ yếu dựa vào sự tự nguyện của các nhà hảo tâm.

MTTQ các cấp trong tỉnh tập trung thực hiện Kết luận số 02/KL-MTTW-ĐCT ngày 5/6/2026 của Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam về đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của Mặt trận, các tổ chức chính trị - xã hội trong công tác tín ngưỡng, tôn giáo giai đoạn mới, với phương châm “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm”, hướng mạnh về cơ sở. Trọng tâm là đổi mới tuyên truyền theo hướng thiết thực, phù hợp từng địa bàn, từng tổ chức tôn giáo; nâng cao chất lượng đối thoại, kịp thời tiếp nhận và theo dõi giải quyết kiến nghị chính đáng của đồng bào; tăng cường giám sát, phản biện xã hội; xây dựng cơ chế phát hiện, biểu dương, nhân rộng những mô hình có kết quả thực tế; phối hợp đề xuất hoàn thiện cơ chế để các tổ chức tôn giáo tham gia đúng quy định vào các lĩnh vực y tế, giáo dục, bảo trợ xã hội.

Những kiến nghị từ cơ sở cũng gợi mở nhiều cách làm sát thực tế: tuyên truyền ngắn gọn, dễ hiểu, sử dụng tiếng dân tộc khi cần; khuyến khích mỗi cộng đồng tôn giáo, mỗi gia đình có đạo đăng ký việc làm cụ thể như hỗ trợ hộ khó khăn, vệ sinh môi trường, hòa giải ở cơ sở; ưu tiên hỗ trợ sinh kế, điều kiện học tập, nước sinh hoạt, nhà ở thay vì chỉ hỗ trợ trước mắt; công khai, minh bạch việc tiếp nhận, trao tặng nguồn thiện nguyện; hướng dẫn kỹ thuật, kết nối vốn và thị trường để đồng bào vùng cao phát triển sản xuất bền vững.

Hoàng Thị Hương Lan

Nguồn Cao Bằng: https://baocaobang.vn/dong-bao-ton-giao-song-tot-doi-dep-dao-bang-nhung-viec-lam-thiet-thuc-3194343.html